TRƢỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
HOÀNG VĂN CẢM
"NGHIÊN CỨU HỆ THỐNG GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG
CÂY NGÔ TRÊN ĐỊA BÀN XÃ ĐỨC HỒNG, HUYỆN TRÙNG KHÁNH,
TỈNH CAO BẰNG"
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Hệ đào tạo : Chính quy
Chuyên ngành : Phát triển nông thôn
Khoa : Kinh tế & PTNT
Khóa học : 2011 – 2015
Thái Nguyên, 2015
TRƢỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
HOÀNG VĂN CẢM
"NGHIÊN CỨU HỆ THỐNG GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG
CÂY NGÔ TRÊN ĐỊA BÀN XÃ ĐỨC HỒNG, HUYỆN TRÙNG KHÁNH,
TỈNH CAO BẰNG"
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Hệ đào tạo : Chính quy
Chuyên ngành : Phát triển nông thôn
Lớp : PTNT- 43
Khoa : Kinh tế & PTNT
Khóa học : 2011 - 2015
Giảng viên hƣớng dẫn : Th.S Lành Ngọc Tú
Thái Nguyên, 2015
i
LỜI CẢM ƠN
cô giáo khoa
giáo Th.S: Là
Thái Nguyên, tháng 5 năm 2015
Sinh viên
Hoàng Văn Cảm
ii
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bng 2.1. Sn xut ngô th gin 1961 2013 11
Bng 2.2. Sn xut ngô ca mt s c trên th gi 13
Bng 2.3. - 2013 15
Bng 2.4. nh Cao Bng giai n 2000 - 2013 16
Bu s dc Hng. 23
Bng 4.2. Tình hình s dt nông nghip trên c Hng. 24
Bu ngành kinh t c H 30
Bng 4.4. Din tích ngô cn 2012 2014 34
Bng 4.5. Sng ngô c 2014 35
Bng 4.6. Giá tr sn xu 2014 35
Bng 4.7. Hiu qu kinh t n 2012 2014 36
Bng 4.8. So sánh gia sn xut ngô và sn xut thun 2012 2014 37
Bn ca các h u tra 42
Bng 4.10. Tình hình sn xuu tra 43
Bu sn xut và vt nuôi ca các h u tra 44
iii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
ADN
BV
BVTV
CIMMYT
CN TTCN XD
FAO
GDP
HTX
IFAD
IPM
KHKT
KT XH
-
SX
TCN
THCS
TM DV
UBND
XHCN
iv
MỤC LỤC
Trang
Phần 1: MƠ
̉
ĐÂ
̀
U 1
1.1. 1
1.2. c tiêu nghiên cu 2
1.2.1. u 2
1.2.2. Mc tiêu nghiên cu 2
1.3. : 3
1.3.1 : 3
1.3.2 : 3
Phần 2: TÔ
̉
NG QUAN TA
̀
I LIÊ
̣
U 4
2.1.
4
2.1.1. 4
2.1.2. Cây ngô 10
2.2.
11
2.2.1.
11
2.2.2. 14
Phần 3: ĐỐI TƢNG, NÔ
̣
I DUNG VA
̀
PHƢƠNG PHA
́
P NGHIÊN CƢ
́
U 19
3.1. 19
3.1.1. 19
3.1.2. 19
3.2.
19
3.2.1.
19
3.2.2.
19
3.2.
19
3.3.1.
19
3.3.2.
. 19
3.3.3.
. 19
v
3.3.4.
ng
. 19
3.4.
20
3.4.1.
20
x lý s liu 21
Phần 4: KÊ
́
T QUA
̉
NGHIÊN CƢ
́
U VA
̀
THA
̉
O LUÂ
̣
N 22
4.1. 22
m v u kin t c Hng 22
m v kinh t, xã hc Hng 26
4.1.3. a xã 32
4.2. Thc trng phát trin cây trc Hng. 34
4.2.1. Thc trng v sn xut, phát trin ngô c Hng 34
4.2.2. Thc trng v xã hng 41
4.2.3. Kt qu sn xut ngô ca vùng nghiên cu 42
4.3. Nhng nguyên nhân gây n s phát trin ngô bn vng 48
, kh p cn khoa hc công ngh, k thut 48
4.3.2. Ging cây trng 48
4.3.3. Quy ho 48
4.3.4. Công tác thu hoch, bo qun sau thu hoch và th ng 49
c sn xut 49
4. chính sách 49
4.3.7. Mt s kt lun v thc trng phát tring bn vng
c Hng 50
4.4. H th
c
Hng 51
4.4.1.
51
4.4.2. H th
c Hng
bn vng 52
Phần 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ 61
5.1. Kt lun 61
ngh 62
vi
i vc 62
i vi các cp chính quy 62
i vi nông dân sn xut 63
TÀI LIỆU THAM KHẢO 64
1
Phần 1
MƠ
̉
ĐÂ
̀
U
1.1. Đt vn đề
,
:
-
,
,
.
-
.
-
.
, trong
15
. ,
2
, , ,
ng,
. Là vùng núi cao nên
,
.
.
,
.
,
,
.
,
,
1.2. Mục đích và mục tiêu nghiên cứu
1.2.1.
và phân tích
.
,
ngô
.
1.2.2.
-
- Phân tích
cây ngô .
-
.
3
1.3. ngha ca đề tài:
1.3.1 :
- .
-
.
-
.
1.3.2 :
-
.
-
.
4
Phần 2
TÔ
̉
NG QUAN TÀI LIỆU
2.1. Cơ sơ
̉
ly
́
luâ
̣
n
2.1.1.
2.1.1.1. Khái nim phát trin
,
;
,
, sau
t
,
.
,
,
,
, .
,
,
.
,
:
, ,
,
;
,
.
2.1.1.2. Khái nim phát trin bn vng
.
.
,
,
.
5
70 ,
,
,
:
;
:
, ,
.
1980,
, .
1982,
Tương lai chung cu
̉
a chu
́
ng ta
(WCED) ,
Phát trin bn vng l s phát trin đáp ng đưc nhng nhu cu hin ti , nhưng
không gây trơ
̉
nga
̣
i cho viê
̣
c đa
́
p ư
́
ng nhu cầu cu
̉
a ca
́
c thế hê
̣
mai sau ”. 2002,
: Phát trin bn vng l quá trnh phát trin c s kt hp cht ch , hơ
̣
p ly
́
v hi ha gia 3 mă
̣
t cu
̉
a sư
̣
pha
́
t tr iê
̉
n, đo
́
la
̀
: Phát trin kinh t, phát trin x hi
v bo v môi trưng[2].
* ngha ca vic phát trin cây ngô bn vng:
,
,
,
.
,
,
6
,
,
.
2.1.1.3. Ni dung ch yu v phát trin bn vng
- Phát trin bn vng v kinh t: Phát trin kinh t bn vng là s tin b v
mi mt ca nn kinh t c th hin ng kinh t nh lâu
dài và s i v chng tin b ca nn kinh t, gn v
ng, s bii v u kinh t -xã hng sng.
ng kinh t: ng kinh t là s qui mô sng
hàng hoá và dch v trong mt thi kì nh ng là m i ta
: Ch tiêu tng sn phm quc ni (GDP) và tng sn
phm quc dân (GNP), tính m ng tuy i trên phm vi nn kinh t
quc dân hay theo mi v giá tr tng sn phm hàng hoá và
dch v trong mng kinh t phi d chuyn du
kinh t ng tin b: Chuyn du kinh t ng tin b
là: Trong mt thi k u kinh t có t trng ca ngành nông nghip, công
nghip ngày càng gim, t trng giá tr ng ca ngành dch v ngày càng
. Nng kinh t không d chuyn
dch có cu kinh t ng tin b, mà ch yu da vào khai thác tài nguyên và
bán sn phm thô thì không th có phát trin bn vng hp mt s nc
ng kinh t da vào bán du mng kinh t
phi dc ni sinh là ch yng thi phc ni
c nc th hin nhng ch ng ngun nhân
lc sáng to, công ngh quc gia, m tích lu ca nn kinh t; m
hoàn thin, hii ca h thng kt cu h tng[13].
- Phát trin BV v xã hng kinh t phi gn vi gii quyt vic
ng. Có ving mi có quyn, thu nhp và
u kin t hoàn thin nhân cách cng nu không
có vic làm, b tht nghip s không có thu nhp, d này sinh nhiu tiêu cc, t nn
xã hi. Các c vi bt thiut Okun, c 1%
7
tht nghit nghip t nhiên, thì s làm m.
ng kinh t phm nghèo, b
i nghèo, thông qua nâng cao kin th i
nghèo, h tr vm nghèo còn to ta mt bng xã hi
phát trim bo an sinh xã hu kin cn thit
cho phát trin bn vng kinh t phn nâng cao chng
cuc sn: thu nhi, tui th bình quân, t l tr
vong, t l tr ei 05 tui b ng, t l
1000 dân, t l dân s c sch, t l i ln bit ch, t l tr em
tuc
Liên hp qua ta ch s phát trii (HDI), là ch s tng hp
ca ba ch s n: thu nhi, ch s v giáo dc (t l %
i ln bit ch) và ch s v y t (tui th bình quân) [13].
- Phát trin bn vng v ng: Trong thc t thc hin m
ng kinh t, nhiu doanh nghip, nhiu qu khai thác
cn kit tài nguyên mà còn th ng nhiu ch c hi làm ô nhim
ngut, không khí ; làm mt cân bng sinh thái, m ng sinh
hc, bii khí h trc tip cuc sng ci hin ti
ch n ca th h y, ni dung ca phát trin bn vng v
ng là s ng kinh t không làm ô nhing, không hu
hong kinh t phi gn lin vng và ci thin cht
o v rng và trng tng mi, trng cây phân
tán, t.
Trong sn xut, áp dng công ngh thân thin v ng; sáng to ra
nhiu vt liu mi thay th vt liu truyn thng; s dng v, nguyên liu vào
sn xut khoa hc và h bo v lý tính, hoá tính cc;
bo v ngun li hi s13].
ng kinh t phi d khai thác hp lý và s dng tit kim,
có hiu qu tài nguyên thiên nhiên: Khai thác hp lý và s dng tit kim, có hiu
8
qui có k hoch la chn, cân nhc khi
quynh khai thác tài nguyên, xét c v hiu qu kinh t, hiu qu xã hi và hiu
qu ng.
Vi lch s hình thành và khái ni trên, phát trin bn vng không
a ra mt khuôn m áp dng cho tt c các quc gia, vùng lãnh
th i theo tng thi k, tng vùng lãnh th, tng nn
ng hoàn cnh kinh t -xã hi c th.
Chƣơng trình nghị sự 21, mục tiêu phát triển bền vững ca Việt Nam
đƣợc Chính ph xác định nhƣ sau:
1- c mnh, xã hi công bng, dân ch và
2- c ra khi tình trng kém phát tric
n tr thành mc công nghip.
3- Nâng cao dõ ri sng vt chn cho nhân dân.
4- ng ngun lc khoa hc công ngh, kt
cu h tng, tim lc kinh t, quc phòng và an ninh.
5- Phát trin kinh t xã hi gn vi bo v và ci thing t nhiên,
gi ng sinh hc [5].
2.1.1.4. Các yu tố ch yu phát trin kinh t nông nghip bn vng
- ng là yu t u vào ca quá trình sn xung thi nó
u t u vào không th thic trong phát trin kinh t. Mt khác, lao
ng là mt b phn ca dân sng li ích ca s
phát tring kinh t i sng vt cht và tinh
thn nhân t ng thì phn c hai mt s
ng và chng ca ngun nhân lc.
- u kin t nhiên tài nguyên thiên nhiên: Tài nguyên là yu t to s cho
vic phát trin các ngành, cho quá trình tích lu vng thng
sn xut nông nghip. Cây trng, v ng và phát trin
theo quy lut t nhiên, tri rng trên mt phm vi không gian rng ln. Cho nên
chúng gn bó cht ch và ph thuc lu kin t nhiên.
9
- Kinh t (vt trong nhng yu t n, quan
tri vi mi hong ca mt nn kinh t. Vi vi s phát
trin bi l phát trin v bn chc coi là v b các ngun vu
c mt mng. Thiu vn, s dng vn kém hiu qu
t cn tr quan trng nhi vi viy nhanh t phát
trin và b trí k hoch sn xut kinh doanh. Tích lu vu mu cht ca s
phát trin song t l tích lu cao có th không có tác dng li vng,
tc làm và không ci thic phân phi thu nhp khi ngun
v phân tán vào nhng d ng thp. Mu SX
thiu vn s u ki phát trin [13].
- Khoa hc và công ngh: S phát trin kinh t luôn gn lin vi nhng thành
tu khoa hc k thut. Nhng phát minh, sáng ch c ng dng vào sn xut
m thing nng nhc hi, nguy hi
ng, to s ng nhanh, góp phng mnh m vào s
phát trin kinh t ca xã hi hin ti.
Trong nhc quan tâm ng dng nhiu tin
b tin b khoa hc công ngh vào sn xu sinh hc, di truyn hc,
bii gng thành tu khoa hc công ngh mn xut nông
nghic nhng bc nhy vt v hiu qu kinh t, tu kin cho vic
chuyn du kinh t trong thi k i mi.
- Chính sách pháp lut ca Nhà nc: mi thi k, nn kinh t ca mi nc
u vn hành theo m nhi hi ln th VI cng, nn kinh
t nng bc chuyi t nn kinh t k hoch hoá tp trung sang nn
kinh t hn h n kinh t v th tr nh hng
c ti mi, nn kinh t nc nhiu
thành tu to ln trong phát trin kinh tnh chính sách pháp
lut ca Nhà nc có mt vc bit quan trng vi s phát trin ca nn kinh
t, s c bi hin bo hành lang pháp lý cho các
thành phn kinh t hiu chnh khi lng, phng sn xut mt cách phù
10
hp vi sc cnh tranh ca sn phm và mc cung, cu ca th trng. Hoc các
u tit, h tr ca chính ph nhm tu kin phát
trin mi gia các vùng min, các ngành thit yu[13].
2.1.2. Cây ngô
Nguồn gốc
[10].
11
,
17 (
)
[10].
2.2. Cơ sơ
̉
thƣ
̣
c tiê
̃
n
2.2.1.
ba
Bảng 2.1. Sản xut ngô thế giới giai đoạn 1961 – 2013
Năm
Diện tích
(triệu ha)
Năng sut
(tạ/ha)
Sản lƣợng
(triệu tn)
1961
105,48
19,4
205.00
2000
137,0
43,2
592,48
2005
148,03
48,21
713,68
2010
164,03
51,9
851,25
2011
171,69
51,7
887,66
2012
179,21
48,97
877,92
2013
185,12
54,99
1.018,11
Nguồn: Số liu thống kê ca FAO, 2013
12
.018,11
6,02
-1990).
13
Bảng 2.2. Sản xut ngô ca một số nƣớc trên thế giới năm 2013
Nƣớc
Diện tích
(triệu ha)
Năng sut
(tâ
́
n/ha)
Sản lƣợng
(nghìn tn)
35,47
9,96
353.361
36,33
6,01
218.399
Braxin
15,27
5,25
80.218
Mexicô
7,09
3,19
22.635
9,50
2,45
23.275
Ý
0,90
5,69
5.167
0,49
8,82
4.321
0,19
11,5
2.185
Ixaren
0,004
22,5
90
Nguồn: Số liu thống kê ca FAO, 2013
. ,
. Các
14
2.2.2.
15
-
Bảng 2.3. Sản xut ngô Việt Nam giai đoạn năm 2005 - 2013
Năm
Diện tích
(nghìn ha)
Năng sut
(tạ/ha)
Sản lƣợng
(nghìn tn)
2005
1.052,6
36,0
3.787,1
2006
1.033,1
37,03
3.854,6
2007
1.096,1
39,30
4.303,2
2008
1.125,9
40,1
4.573,1
2009
1.086,8
40,1
4.371,7
2010
1.126,9
41,1
4.625,7
2011
1.121,3
43,1
4.835,6
2012
1.156,6
43,0
4.973,6
2013
1.172,5
44,3
5.193,5
Nguồn: Tổng cục Thống kê, 2013
2.2.2.1. Tnh hnh sa
̉
n xuất ngô ơ
̉
Cao Bằ ng
16
Bảng 2.4. Sản xut ngô tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2000 - 2013
Năm
Diện tích
(nghìn ha )
Năng sut
(tạ/ha)
Sản lƣợng
(nghìn tn )
2000
43,2
18,3
79,2
2005
43,8
19,5
85,6
2006
45,1
19,5
88,0
2007
43,7
20,5
89,60
2008
44.0
21,0
92,60
2009
43,26
20,9
90,689
2010
43,82
22,8
99,891
2011
46,13
24,3
112,257
2012
46,75
26,2
122,547
2013
47,55
28,7
136,341
Nguồn: Cục Thống kê tỉnh Cao Bằng, 2013
y:
2000 lên
28,7
trn
17
cho
888, NK4300, K54, NK 66,
2.3. Bài học kinh nghiệm
.
ng và ngoài , rút ra
c có ,
t
i dân.