Tải bản đầy đủ (.doc) (4 trang)

Gợi ý giải đề Văn tuyển sinh lớp 10 chuyên tại TP HCM năm 2009

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (118.66 KB, 4 trang )

KÌ THI TUYỂN SINH LỚP 10 - TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHUYEN
MÔN THI : NGỮ VĂN
NĂM HỌC 2009 - 2010
KHÓA NGÀY 24 /06/2009
Thời gian làm bài : 150 phút
(Không kể thời gian giao đề )
Câu 1 ( 8 điểm)
“Bước vào thế kỉ mới, … nếp nghĩ sùng ngoại hoặc bài ngoại quá mức đều sẽ cản trở sự phát
triển của đất nước”.
(Vũ Khoan, Chuẩn bị hành trang vào thế kỉ mới)
Suy nghĩ của em về vấn đề trên.
Câu 2 ( 12 điểm)
Hiện thực xã hội phong kiến Việt Nam được thể hiện sâu sắc qua các tác phẩm văn học trung
đại trong chương trình Ngữ văn 9.
GỢI Ý GIẢI ĐỀ THI KÌ THI TUYỂN SINH LỚP 10 - THPT CHUYEN
MÔN THI : NGỮ VĂN
NĂM HỌC 2009 - 2010
KHÓA NGÀY 24 /06/2009
(Lưu ý : gợi ý này chỉ có tính chất tham khảo)
Câu 1 ( 8 điểm)
HS có thể trình bày theo nhiều cách, tuy nhiên cần đảm bảo được các yêu cầu sau :
1. Giải thích câu nói :
- Thế kỉ mới : đặt trong bài Chuẩn bị hành trang vào thế kỉ mới của tác giả Vũ Khoan, đây là
nhóm từ chỉ thế kỉ XXI, thế kỉ của khoa học công nghệ, của sự hội nhập toàn cầu …
- Nếp nghĩ sùng ngoại hoặc bài ngoại : chỉ thái độ coi trọng, tôn trọng quá mức (sùng), bác bỏ,
tẩy chay, chê bai (bài) các yếu tố bên ngoài (ngoại), Đặt trong văn cảnh, có thể hiểu là
“ngoại” là các yếu tố nước ngoài.
- Nội dung câu nói : khẳng định cả hai thái độ (sùng ngoại, bài ngoại) đều không thể chấp nhận
được , vì cản trở sự phát triển của đất nước trong thời kì mới.
2. Chứng minh:
- Thế kỉ mới (thế kỉ XXI) là thời kì đất nuớc ta đi vào công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hơn thế


nữa “hội nhập ngày càng sâu vào nền kinh tế thế giới” ((Vũ Khoan, Chuẩn bị hành trang vào
thế kỉ mới). Bước chân vào thế kỉ mới, đất nước Việt Nam, con người Việt Nam có rất nhiều
cơ hội (hòa nhập, mở rộng giao lưu về kinh tế, văn hóa, khoa học, công nghệ …) nhưng cũng
đứng trước không ít khó khăn, thử thách (trong đó có thử thách làm sao giữ được bản sắc,
truyền thống dân tộc). Vấn đề làm sao tận dụng những cơ hội, ứng phó với thách thức do tiến
trình hội nhập đem lại là vấn đề hết sức to lớn, là mối quan tâm của tất cả mọi người.
- Nếp nghĩ nghĩ sùng ngoại hoặc bài ngoại quá mức tất yếu sẽ nảy sinh trong quá trình hội
nhập, gây nên rất nhiều hậu quả, có thể kể ra :
+ Nếp nghĩ sùng ngoại : tạo ra nếp sống, cách nghĩ xa lạ với con người, dân tộc Việt Nam,
dẫn đến một điều nguy hại : làm mất đi bản sắc, thui chột truyền thống dân tộc, không có ý
thức phát huy lòng tự tôn dân tộc.
+ Nếp nghĩ bài ngoại : ngược lại với sùng ngoại, lại tạo ra cách sống, cách nghĩ bảo thủ, trì
trệ, lạc hậu …
( Lưu ý : HS phải lấy dẫn chứng trong thực tế đời sống để chứng minh)
3. Khẳng định vấn đề, nêu suy nghĩ và phương hướng cho bản thân :
- Cả hai nếp nghĩ (sùng ngoại, bài ngoại) đều cực đoan, làm cản trở sự phát triển của đất nước
trong giai đoạn mới.
- Trong thời kì hội nhập, trong “mái nhà chung” thế giới, mỗi người Việt Nam (trong đó có
học sinh, thế hệ tương lai của đất nước) phải có ý thức phấn đấu học tập, hòa nhập một cách
sâu rộng vào “mái nhà chung” ấy, đồng thời phải có ý thức phát huy truyền thống tốt đẹp, giữ
gìn bản sắc riêng của dân tộc mình. Đó chính là một trong những hành trang bước vào thế kỉ
mới .
Câu 2 ( 12 điểm) :
Đây là một dạng đề bài tổng hợp, yêu cầu học sinh chứng minh, trình bày suy nghĩ, đánh giá, cảm
nhận về hiện thực xã hội phong kiến Việt Nam được thể hiện sâu sắc qua các tác phẩm văn học trung
đại trong chương trình Ngữ văn 9. Các em có thể trình bày bằng những cách khác nhau, song cơ bản
cần đáp ứng được một số yêu cầu sau :
1. Giới thiệu sơ lược về các tác phẩm văn học trung đại trong chương trình Ngữ văn 9:
- Văn học thời trung đại : là thời kì văn học lớn của dân tộc (từ thế kỉ X đến hết thế kỉ XIX).
Đây là thời kì văn học ra đời và phát triển dưới các triều đại phong kiến Việt Nam. Vì vậy,

theo quy luật phản ánh của văn học nói chung, văn học trung đại Việt Nam là tấm gương phản
chiếu xã hội phong kiến Việt Nam
- Những tác phẩm văn học trung đại trong chương trình Ngữ văn 9 : Chuyện người con gái
Nam Xương của Nguyễn Dữ (thế kỉ XVI), Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh – trích Vũ trung
tùy bút của Phạm Đình Hổ (thế kỉ XVIII), Hoàng Lê nhất thống chí của Ngô gia văn phái,
một số trích đoạn trong Truyện Kiều của Nguyễn Du (thế kỉ XVIII), một số trích đoạn trong
Truyện Lục Vân Tiên của Nguyễn Đình Chiều (thế kỉ XIX). Đây là những tác phẩm văn học
trung đại ra đời trong thời kì xã hội phong kiến Việt Nam suy tàn mục ruỗng. Vì vậy, hiện
thực được phản ánh chủ yếu trong các tác phẩm này chính là những mặt trái của xã hộị. Đó là
sự rối ren, sự xấu xa, vô nhân đạo của xã hội với những thế lực chà đạp con người và thân
phận khổ đau của con người – nạn nhận của chính xã hội ấy.
2. Chứng minh các tác phẩm trên đã phản ánh sâu sắc hiện thực xã hội phong kiến Việt
Nam :
Tập trung vào những phương diện chính sau đây :
* Phản ánh hiện thực rối ren, bộ mặt xấu xa, vô nhân đạo của xã hội phong kiến :
- Chuyện người con gái Nam Xương của Nguyễn Dữ : phản ánh chế độ nam quyền, chiến tranh
phong kiến phi nghĩa gây ra bao nhiêu bất hạnh cho con người.
- Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh – trích Vũ trung tùy bút của Phạm Đình Hổ : phản ánh cuộc
sống xa hoa của tầng lớp vua chúa, sự nhũng nhiễu của bọn quan lại thời Lê – Trịnh.
- Hoàng Lê nhất thống chí của Ngô gia văn phái : sự rối ren của xã hội phong kiến được phản
ánh thông qua số phận bi thảm, bộ mặt hèn nhát của lũ vua quan bán nước, hại dân ; sự đại bại
của bè lũ xâm lược …
- Mã Giám Sinh mua Kiều (trích Truyện Kiều của Nguyễn Du) : phản ánh bản chất bất nhân, phi
nghĩa của bọn buôn người.
- Lục Vân Tiên gặp nạn (trích Truyện Lục Vân Tiên của Nguyễn Đình Chiều) : phản ánh sự tàn
ác, toan tính thấp hèn của kẻ bất nhân.
* Phản ánh số phận khổ đau, bị chà đạp của con người, đặc biệt là người phụ nữ :
- Là số phận oan trái, bi kịch của Vũ Nương (Chuyện người con gái Nam Xương của Nguyễn
Dữ), bị chồng nghi ngờ về lòng chung thủy, bị dồn vào bước đường cùng, phải tìm đến cái chết ở
bến Hoàng Giang.

- Là số phận chìm nổi Thúy Kiều, một người con gái tài sắc, đang sống trong cảnh ấm êm, bỗng
chốc rơi vào thảm cảnh : bị giam lỏng ở lầu Ngưng Bích với bao nhiêu bẽ bàng, chua xót (Kiều ở
lầu Ngưng bích); trở thành món hàng trong tay bọn buôn người (Mã Giám Sinh mua Kiều)
- Là Lục Vân Tiên nhân hậu nhưng trở thành nạn nhân của những toan tính thấp hèn, âm mưu
hiểm độc (Lục Vân Tiên gặp nạn ).
3. Đánh giá chung, trình bày suy nghĩ, cảm nhận của bản thân :
- Hiện thực xã hội phong kiến Việt Nam được thể hiện trong các tác phẩm nói trên được thể
hiện vừa sâu sắc (trên nhiều phương diện), vừa sinh động (dưới nhiều hình thức thể loại, các kiểu
dạng nhân vật phong phú). Hiện thực ấy đã giúp các tác giả tái hiện lại bức tranh xã hội phong
kiến Việt Nam trong những giai đoạn lịch sử nhất định, đặc biệt làm nên giá trị hiện thực – một
trong những phương diện tư tưởng quan trọng của tác phẩm.
- Thông qua hiện thực ấy, các tác giả (Nguyễn Dữ, Phạm Đình Hổ, Nguyễn Du …) đã lên tiếng
tố cáo đanh thép xã hội phong kiến, thể hiện sự bất bình cao độ, đặc biệt là cất lên tiếng nói đồng
cảm, xót xa, bênh vực và bảo vệ con người.
- Thông qua hiện thực ấy, ta hiểu được tài năng và cả tấm lòng của các tác giả văn học thời
trung đại.
Người giải đề thi : ThS. Triệu Thị Huệ
Tổ trưởng tổ Văn – trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, thành phố HCM.

×