Tải bản đầy đủ (.pdf) (15 trang)

Giáo trình hình thành ứng dụng nguồn vốn chủ sở hữu trong hạch toán kinh tế p8 pps

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (301.2 KB, 15 trang )

107
c. Så âäư ghi chẹp v xỉí l thäng tin















Ghi chụ: Ghi hng ngy hồûc âënh k.
Ghi cúi thạng hồûc cúi k.
Quan hãû âäúi chiãúu

d. Ỉu âiãøm v màût hản chãú
+ Hçnh thỉïc Nháût k - säø cại cọ ỉu âiãøm l âån gin, säú lỉåüng säø êt, säú liãûu táûp
trung; dãù theo di säú liãûu, dãù âäúi chiãúu kiãøm tra.
+ Tuy váûy, hçnh thỉïc säø ny cọ nhỉỵng màût hản chãú nhỉ: khn khäø säø käưng
kãưnh do cạc ti khon âỉåüc liãût kã ngang trãn mäüt trang säø, dáùn âãún viãûc bo qun säø
trong niãn âäü khọ khàn. Âäưng thåìi viãûc phán cäng lao âäüng kãú toạn trong âån vë khọ
khàn vç säø chè cọ måí mäùi mäüt quøn.
Hçnh thỉïc ny chè thêch håüp våïi nhỉỵng âån vë sỉí dủng êt ti khon, nghiãûp vủ
kinh tãú phạt sinh khäng nhiãưu, trçnh âäü kãú toạn tháúp.
5.2.2.3 Hçnh thỉïc säø kãú toạ


n Chỉïng tỉì ghi säø
a. Âàûc trỉng cå bn ca hçnh thỉïc
* Âàûc trỉng ca hçnh thỉïc Chỉïng tỉì ghi säø l cạc nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh
phạt sinh phn ạnh åí chỉïng tỉì gäúc, âỉåüc phán loải, täøng håüp âãø láûp chỉïng tỉì ghi säø
theo thåìi gian v theo âäúi tỉåüng (cng loải, cng näüi dung kinh tãú). Säú liãûu trãn chỉïng
tỉì ghi säø l càn cỉï âãø ghi vo säø cại, láûp bng cán âäúi ti khon v cạc bạo cạo ti
chênh.
Chỉïng tỉì
gäúc
Bng kã
chỉïng tỉì gäúc
Säø Nháût k - Säø Cại
Bạo cạo Kãú toạn
Säø, th chi
i
ú
Bng täøng håüp
chi tiãút
Säø qu
108
* Cạc loải säø: Chỉïng tỉì ghi säø, säø âàng k chỉïng tỉì ghi säø, säø Cại v cạc säø chi
tiãút.
+ Chỉïng tỉì ghi säø l loải säø trung gian dng âãø táûp håüp theo tỉìng loải chỉïng tỉì
gäúc. Chỉïng tỉì ghi säø cọ thãø âỉåüc láûp trãn cå såí tỉìng chỉïng tỉì gäúc hồûc bng täøng håüp
cạc chỉïng tỉì gäúc cng loải, cọ cng näüi dung kinh tãú. Chỉïng tỉì ghi säø cọ thãø láûp theo
ti khon nhỉ: ti khon Tiãưn gỉíi ngán hng, ti khon Ngun váût liãûu, ti khon
Doanh thu bạn hng v cung cáúp dëch vủ ; hồûc chỉïng tỉì ghi säø cọ thãø láûp theo cạc
chè tiãu Bạo cạo t
i chênh, chàóng hản: Chè tiãu Giạ thnh sn pháøm, chè tiãu Låüi
nhûn

Máùu chỉïng tỉì ghi säø âỉåüc thiãút kãú nhỉ sau:

CHỈÏNG TỈÌ GHI SÄØ
Säú:
Ngy: thạng nàm
Säú hiãûu ti khon
Trêch úu
Nåü Cọ
Säú tiãưn Ghi chụ
1 2 3 4 5


Cäüng
Km theo chỉïng tỉì gäúc
Ngỉåìi láûp
(k, h tãn)

Kãú toạn trỉåíng
(k, h tãn)

Chỉïng tỉì ghi säø phi âênh km theo chỉïng tỉì gäúc måïi cọ giạ trë phạp l, lm cå
såí âãø ghi chẹp vo cạc säø täøng håüp khạc.
Säú hiãûu ca chỉïng tỉì ghi säø l säú thỉï tỉû ca chỉïng tỉì âỉåüc láûp v âàng k trãn
säø âàng k chỉïng tỉì ghi säø. Ngy, thạng ghi trãn chỉïng tỉì ghi säø l ngy, thạng vo säø
âàng k chỉïng tỉì ghi säø.

+ Säø âàng k chỉïng tỉì ghi säø l säø kãú toạn täøng håüp cọ ba chỉïc nàng cå bn:
ghi cạc chỉïng tỉì ghi säø theo thåìi gian âàng k; lỉu giỉỵ v täøng håüp säú liãûu theo thåìi
gian âàng k vo säø; lm càn cỉï âãø kiãøm tra âäúi chiãúu säú liãûu våïi bng cán âäúi ti
khon.



109
Máùu säø âỉåüc thiãút kãú nhỉ sau:

SÄØ ÂÀNG K CHỈÏNG TỈÌ GHI SÄØ
Nàm:

Chỉïng tỉì ghi säø Chỉïng tỉì ghi säø
Säú hiãûu Ngy thạng
Säú tiãưn
Säú hiãûu Ngy thạng
Säú tiãưn
1 2 3 4 5 6


Cäüng Cäüng thạng
Lu kãú tỉì âáưu k


+ Säø Cại ca hçnh thỉïc chỉïng tỉì ghi säø âỉåüc måí riãng cho tỉìng ti khon, cọ
thãø chi tiãút thnh ti khon cáúp 2, cáúp 3 ty theo u cáưu ca cäng tạc qun l. Mäùi ti
khon âỉåüc måí mäüt trang hay mäüt säú trang tu theo säú lỉåüng ghi chẹp ca cạc nghiãûp
vủ kinh tãú phạt sinh nhiãưu hay êt ca tỉìng ti khon.
Máùu säø Cại thỉåìng âỉåüc thiãút kãú theo nhỉỵng dảng sau:
Dảng 1:
SÄØ CẠI
Nàm:
Tãn ti khon: Säú hiãûu:


Chỉïng tỉì
ghi säø
Säú tiãưn Ti khon cáúp 2
TK TK TK
Ngy
thạng
ghi säø
SH NT
Diãùn gii TK âäúi ỉïng
Nåü Cọ
Nåü Cọ Nåü Cọ
Säú dỉ âáưu k

Cäüng SPS






Säú dỉ cúi k n

Säú dỉ âáưu k
(n+1)

110
Dảng 2:
SÄØ CẠI
Nàm:
Tãn ti khon: Säú hiãûu:



Ctỉì ghi säø Ghi Nåü TK
Ghi Cọ cạc TI KHON
Ctỉì ghi säø Ghi Cọü TK
Ghi Nåü cạc TK
Ngy
thạng
ghi säø
SH NT TK TK Cäüng
Nåü
TK
Ngy
thạng
ghi säø
SH NT TK Cäüng
Cọ
TK



Cäüng PHẠT SINH Cäüng PHẠT SINH
Lu kãú tåïi
k bạo cạo
Lu kãú tåïi
k bạo cạo

Säú dỉ cúi k Säú dỉ cúi k
Cå såí âãø ghi vo säø cại l chỉïng tỉì ghi säø, säø cại âỉåüc ghi âënh k theo âënh k
ca chỉïng tỉì ghi säø hồûc cọ thãø âỉåüc ghi vo ngy cúi k bạo cạo.

b.Trçnh tỉû ghi säø v xỉí l thäng tin
+ Hng ngy, tỉì chỉïng tỉì gäúc tiãún hnh phán loải, täøng håüp láûp chỉïng tỉì ghi säø
hồûc tỉì cạc chỉïng tỉì gäúc cng loải, cng näüi dung kinh tãú láûp bng täøng håüp chỉïng tỉì
gäúc räưi måïi láûp chỉïng tỉì ghi säø. Âäưng thåìi, nhỉỵng chỉïng tỉì gäúc liãn quan âãún âäúi
tỉåüng cáưn chi tiãút cn âỉåüc ghi vo cạc säø chi tiãút liãn quan.
+ Tỉì chỉïng tỉì ghi säø
â láûp, kãú toạn tiãún hnh ghi vo säø âàng k chỉïng tỉì ghi
säø v ghi vo säø cại cạc ti khon cọ liãn quan.
+ Cúi k, càn cỉï vo säú liãûu cạc säø chi tiãút láûp bng täøng håüp chi tiãút räưi âäúi
chiãúu våïi säø cại. Nãúu säú liãûu khåïp âụng, thç tỉì cạc säø cại kãú toạn tiãún hnh láûp bng
cán âäúi ti khon.
Âäúi chiãúu säú liãûu trãn bng cán âäúi ti khon våïi säú liãûu trãn säø âàng k chỉïng
tỉì ghi säø. Nãúu khäng cọ gç sai lãûch giỉỵa säú liãûu ca bng cán âäúi ti khon våïi säú liãûu
ca säø âàng k chỉïng tỉì
ghi säø, thç kãú toạn càn cỉï vo säú liãûu trãn bng cán âäúi ti
khon v säú liãûu trãn bng täøng håüp chi tiãút âãø láûp cạc bạo cạo kãú toạn.

111
c. Så âäư trçnh tỉû ghi chẹp v xỉí l thäng tin























Ghi chụ: Ghi hng ngy hồûc âënh k.
Ghi cúi thạng hồûc cúi k.
Quan hãû âäúi chiãúu

d. Ỉu âiãøm v màût hản chãú
Cng nhỉ hai hçnh thỉïc trỉåïc, hçnh thỉïc säø kãú toạn chỉïng tỉì ghi säø cọ ỉu âiãøm
l máùu säø âån gin, dãù ghi chẹp, dãù âäúi chiãúu, dãù kiãøm tra, thûn tiãûn cho viãûc phán
cäng lao âäüng.
Tuy váûy, hçnh thỉïc ny váùn cn täưn tải mäüt säú hản chãú nhỉ: ghi chẹp trng làõp,
cäng viãûc däưn nhiãưu vo cúi k, khäng thêch håüp våïi nhỉỵng doanh nghiãûp cọ quy mä
låïn ạp dủng kãú toạn th cäng.
Chỉïng tỉì
gäúc
Bng täøng håüp
chỉïng tỉì gäúc
Chỉïng tỉì ghi säø
Säø Cại
Säø chi tiãút
Bng täøng håüp

chi tiãút
Säø qu
Säø âàng k
chỉïng tỉì ghi säø
Bng cán âäúi
ti khon
Bạo cạo kãú toạn
112
5.2.2.4 Hçnh thỉïc säø kãú toạn Nháût k chỉïng tỉì
a. Âàûc trỉng cå bn ca hçnh thỉïc
* Âàûc trỉng ca hçnh thỉïc Nháût k chỉïng tỉì
- Táút c cạc nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh phạt sinh hàòng ngy âãưu âỉåüc táûp håüp
v hãû thäúng hoạ theo bãn Cọ ca cạc ti khon kãút håüp våïi viãûc phán têch cạc nghiãûp
vủ kinh tãú , ti chênh âọ theo cạc ti khon âäúi ỉïng Nåü.
- Kãút håüp chàût ch viãûc ghi chẹp cạc nghiãûp vủ kinh tãú phạt sinh theo trçnh tỉû
thåìi gian våïi viãûc hãû thäúng hoạ cạc nghiãûp vủ kinh tãú phạt sinh theo näüi dung kinh tãú.
- Kãút håüp hảch toạn täøng håüp våïi hảch toạ
n chi tiãút trong mäüt säú trỉåìng håüp.
- Cạc säø sạch trong hçnh thỉïc säø kãú toạn ny âãưu âỉåüc thiãút kãú theo máùu sàơn
theo quan hãû âäúi ỉïng ti khon v âỉåüc ban hnh mäüt cạch thäúng nháút.
* Cạc loải säø: Nháût k chỉïng tỉì ; Bng kã; säø Cại; säø, th kãú toạn chi tiãút.
+ Nháût k chỉïng tỉì l säø kãú toạn täøng håüp, dng âãø phn ạnh ton bäü cạc
nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh phạt sinh theo bãn Cọ ca cạc ti khon. Mäüt nháût k
chỉïng tỉì cọ thãø måí cho mäüt hồûc mäüt säú ti khon cọ cng näüi dung kinh tãú hồûc cọ
quan hã
û âäúi ỉïng våïi nhau.
Trong mi trỉåìng håüp säú phạt sinh bãn Cọ ca mäùi ti khon chè táûp trung phn
ạnh trãn mäüt Nháût k chỉïng tỉì v tỉì Nháût k chỉïng tỉì ny ghi vo säø cại mäüt láưn vo
cúi thạng.
Hiãûn nay, theo quy âënh cọ 10 Nháût k chỉïng tỉì (NKCT) âỉåüc sỉí dủng v âỉåüc

âạnh säú tỉì NKCT säú 1 âãún NKCT säú 10.
+ Bng kã l loải säø phủc vủ cho viãûc ghi säø Nháût k chỉïng tỉì âỉåüc gn nhẻ,
nhanh chọng; âỉåüc sỉí dủng trong trỉåìng håüp khi cạc chè tiãu hảch toạn chi tiãút ca mäüt
säú ti khon khäng thãø kãút håüp phn ạnh trỉûc tiãúp trãn nháû
t k chỉïng tỉì âỉåüc.
Theo quy âënh, hiãûn nay cọ 10 Bng kã âỉåüc sỉí dủng v âỉåüc âạnh säú tỉì Bng
kã säú 1 âãún Bng kã säú 11 (khäng cọ Bng kã säú 7).
+ Bng phán bäø âỉåüc sỉí dủng âãø táûp håüp v tênh toạn phán bäø chi phê cho âäúi
tỉåüng chëu phê theo cäng dủng v mủc âêch chi phê trỉåïc khi ghi vo Nháût k chỉïng tỉì
hồûc Bng kã.
+ Säø, th kãú toạn chi tiãút: dng âãø táûp håüp cạc chỉïng tỉì gäúc cng loải ca mäüt
säú âäúi tỉåüng nhàòm phủc vủ cho viãûc ghi Bng kã hồûc Nháût k chỉïng tỉì liãn quan.
+ Säø Cại âỉåüc måí cho c nàm, måí cho tỉìng ti khon trong âọ phn ạnh säú phạt
sinh Nå
ü, phạt sinh Cọ v säú dỉ cúi thạng. Säø chè ghi mäüt láưn vo cúi thạng trãn cå såí
cạc nháût k chỉïng tỉì.


113
Kãút cáúu ca säø Cại theo hçnh thỉïc ny nhỉ sau:

Bäü (Såí)
SÄØ CẠI
Âån vë Ti khon säú hiãûu:

Nàm
Säú dỉ âáưu nàm
Nåü
Cọ
Ghi Nåü TK , ghi Cọ cạc TK Thạng 1 Thạng 2 Ghi chụ

1. TK NKCT säú
2. TK NKCT säú
3.



Cäüng säú phạt sinh Nåü
Täøng säú phạt sinh Cọ
Nåü
Säú dỉ cúi thạng
Cọ

b. Trçnh tỉû ghi säø v xỉí l thäng tin
+ Hng ngy, càn cỉï vo chỉïng tỉì gäúc v cạc bng phán bäø ghi trỉûc tiãúp vo
cạc nháût k chỉïng tỉì hồûc bng kã, tåì kã chi tiãút . Âäúi våïi cạc nghiãûp vủ liãn quan âãún
âäúi tỉåüng cáưn hảch toạn chi tiãút cn âỉåüc ghi vo cạc säø chi tiãút liãn quan.
+ Cúi thạng täøng håüp säú liãûu trãn cạc bng kã ghi vo Nháût k - chỉïng tỉì cọ
liãn quan. Âäúi våïi cạc tåì kã chi tiãút, säú liãûu täøng håüp trãn tåì kã chi tiãút cọ thãø ghi vo
Nháût k - chỉïng tỉì hồûc ghi vo bng kã cọ liãn quan, räưi sau âọ täøng håüp säú liãûu åí
bng kã ghi vo Nháû
t k - chỉïng tỉì liãn quan.
+ Cúi thạng, khoạ säø, láúy säú liãûu tỉì nháût k chỉïng tỉì ghi vo säø cại, tỉì cạc säø
chi tiãút láûp bng täøng håüp chi tiãút, räưi âäúi chiãúu säú liãûu trãn bng täøng håüp chi tiãút våïi
cạc ti khon tỉång ỉïng trãn säø cại.
Tỉì säú liãûu täøng åí säø cại, bng täøng håüp chi tiãút, nháût k chỉïng tỉì v cạc bng kã
kãú toạn tiãún hnh láûp cạc Bạo cạo kãú toạn



114

c. Så âäư trçnh tỉû ghi säø v xỉí l thäng tin
















Ghi chụ: Ghi hng ngy hồûc âënh k.
Ghi cúi thạng hồûc cúi k.
Quan hãû âäúi chiãúu
d. Ỉu âiãøm v màût hản chãú
Hçnh thỉïc Nháût k chỉïng tỉì cọ ỉu âiãøm l ráút thûn tiãûn cho viãûc phán cäng
chun män hoạ cäng tạc kãú toạn, gim âỉåüc khäúi lỉåüng ghi säø, âm bo cung cáúp
thäng tin këp thåìi cho qun l, giụp cho viãûc láûp cạc bạo cạo ti chênh âỉåüc nhanh
chọng.
Màût hản chãú ca hçnh thỉïc ny l säú lỉåüng v loải säø khạ nhiãưu, kãút cáú
u phỉïc
tảp, âi hi trçnh âäü kãú toạn cao v quy mä hoảt âäüng doanh nghiãûp låïn.
Våïi hçnh thỉïc ny viãûc ạp dủng cäng tạc kãú toạn bàòng mạy vi tênh s cọ nhiãưu
khọ khàn .




Chỉïng tỉì gäúc
v Bng phán bäø
Säø qu kiãm
bạo cạo
q
u
y

N
háûtk chỉïng tỉì
Säø Cại
Säø chi tiãút
Bng täøng håüp
chi tiãút
Bng kã
Bạo cạo kãú toạn
115
CHỈÅNG 6

PHỈÅNG PHẠP TÄØNG HÅÜP - CÁN ÂÄÚI
& BẠO CẠO KÃÚ TOẠN CH ÚU




6.1 NÄÜI DUNG V NGHÉA PHỈÅNG PHẠP TÄØNG HÅÜP - CÁN ÂÄÚI KÃÚ TOẠN
6.1.1. Khại niãûm v cå såí hçnh thnh phỉång phạp täøng håüp - cán âäúi kãú toạn

Täøng håüp - cán âäúi kãú toạn l phỉång phạp khại quạt tçnh hçnh ti sn, ngưn
hçnh thnh ti sn, kãút qu kinh doanh v cạc mäúi quan hãû kinh tãú, ti chênh thüc
nhỉỵng màût bn cháút ca âäúi tỉåüng hảch toạn kãú toạn v trong cạc mäúi quan hãû väún cọ
ca cạc âäúi tỉåüng hảch toạn kãú toạn.
Cå såí hçnh thnh phỉång phạp täøng håüp - cán âäúi kãú toạn l nhỉỵng mäúi quan hãû
cán âäúi väún cọ ca âäúi tỉåüng hảch toạn kãú toạn.
Tháût váûy, sỉû thäúng nháút vãư lỉåüng v cháút thỉåìng xun âỉåü
c duy trç giỉỵa hai
màût ca ti sn. Bãn cảnh âọ, do cọ sỉû bo ton váût cháút trong quạ trçnh váûn âäüng, dáùn
âãún sỉû cán bàòng giỉỵa tàng v gim cạc âäúi tỉåüng ti sn- ngưn väún, hồûc sỉû cán bàòng
giỉỵa Nåü v Cọ ca cạc ti khon âäúi ỉïng khi mäüt nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh phạt sinh
âọ chênh l cạc quan hãû cán âäúiväún cọ ca cạc âäúi tỉåüng hảch toạn kãú toạn.
Cng våïi tênh biãûn chỉïng vãư sỉû thäúng nháút tỉång âäúi giỉỵa hai màût âäúi láûp ca
cng mäüt váún âãư, cạc mäúi quan hãû cán âäúi väún cọ giỉỵa cạc âäúi tỉåüng hảch toạ
n kãú toạn
â tảo cå såí âãø mäüt phỉång phạp kãú toạn hçnh thnh, âọ l : Phỉång phạp täøng håüp -
cán âäúi kãú toạn .

6.1.2 Näüi dung ca phỉång phạp täøng håüp - cán âäúi kãú toạn
* Näüi dung ca phỉång phạp täøng håüp - cán âäúi kãú toạn âỉåüc thãø hiãûn åí cạc
mäúi quan hãû cán âäúi
+ Cán âäúi giỉỵa täøng âáưu vo v täøng âáưu ra.
Cán âäúi ny cọ thãø biãøu hiãûn thnh:
- Cán âäúi giỉỵa nhiãưu âäúi tỉåüng nhỉ chi phê- thu nháûp - kãút qu hồûc cán âäúi giỉỵa
lưng tiãưn vo v lưng tiãưn ra trong mäüt thåìi k.
- Cán âäúi giỉỵa tçnh hçnh nháûp - xút - täưn trong tỉìng âäúi tỉåüng ti sn.
Chàóng hản: cán âäúi giỉỵa tçnh hçnh nháûp - xút - täưn ngun váût liãûu, cán âäúi
giỉỵa tçnh hçnh nháûp - xút - täưn thnh pháøm, hng họa
116
- Cỏn õọỳi giổợa mọỹt bón gọửm tọứng sọỳ dổ õỏửu kyỡ vaỡ sọỳ phaùt sinh tng trong kyỡ vồùi

bón kia gọửm tọứng sọỳ phaùt sinh giaớm vaỡ sọỳ dổ cuọỳi kyỡ.
+ Cỏn õọỳi giổợa tọứng giaù trở Taỡi saớn vaỡ tọứng Nguọửn hỗnh thaỡnh taỡi saớn
* Nóỳu xeùt vóử mổùc õọỹ tọứng quaùt, caùc mọỳi quan hóỷ cỏn õọỳi trón coù thóứ õổồỹc chia
thaỡnh cỏn õọỳi tọứng thóứ vaỡ cỏn õọỳi tổỡng phỏửn.
+ Cỏn õọỳi tọứng thóứ laỡ mọỳi quan hóỷ cỏn õọỳi chung, cỏn õọỳi giổợa caùc õọỳi tổồỹng
haỷch toaùn kóỳ toaùn cồ baớn cuớa doanh nghióỷp, nhổ: cỏn õọỳi giổợa taỡi saớn vaỡ nguọửn hỗnh
thaỡnh nón taỡi saớn; cỏn õọỳi giổợa thu - chi - lồỹi nhuỏỷn xeùt trón phaỷm vi toaỡn bọỹ hoaỷ
t õọỹng
cuớa õồn vở, cỏn õọỳi giổợa luọửng tióửn vaỡo vaỡ luọửng tióửn ra.
Caùc cỏn õọỳi naỡy nhũm cung cỏỳp thọng tin tọứng thóứ vóử tỗnh hỗnh hoaỷt õọỹng cuớa
õồn vở cho nhaỡ quaớn lyù, Nhaỡ nổồùc vaỡ caùc õọỳi tổồỹng coù lión quan.
Caùc mọỳi quan hóỷ cỏn õọỳi tọứng thóứ õổồỹc thóứ hióỷn bồới caùc loaỷi baớng cỏn õọỳi tọứng
thóứ.
Vờ duỷ: Baớng cỏn õọỳi kóỳ toaùn, Baùo caùo kóỳt quaớ hoaỷt õọỹng kinh doanh, Baùo caùo
lổu chuyóứn tióửn tóỷ

+ Cỏn õọỳi tổỡng phỏửn hay cỏn õọỳi chi tióỳt laỡ mọỳi quan hóỷ cỏn õọỳi giổợa caùc mỷt
cuớa mọỹt õọỳi tổồỹng haỷch toaùn kóỳ toaùn cuỷ thóứ: cỏn õọỳi giổợa nhỏỷp - xuỏỳt - tọửn cuớa mọỹt
loaỷi haỡng tọửn kho, cỏn õọỳi giổợa tng vaỡ giaớm cuớa mọỹt õọỳi tổồỹng haỷch toaùn cuỷ thóứ
Mọỳi quan hóỷ cỏn õọỳi naỡy chuớ yóỳu phuỷc vuỷ cho cọng taùc quaớn lyù nọỹi bọỹ doanh
nghióỷp. Tuyỡ theo yóu cỏửu vaỡ khaớ nng cuớa nhaỡ quaớn lyù trong tổỡng ngaỡnh, tổỡng õồn vở
maỡ mổùc õọỹ cỏn õọỳi chi tióỳt hay tổỡng phỏửn thóứ hióỷn ồớ caùc mổùc õọỹ khaùc nhau.
Caùc mọỳi quan hóỷ cỏn õọỳi chi tióỳt (tổỡng phỏửn) õổồỹc thóứ hióỷn bồớ
i caùc loaỷi baớng
cỏn õọỳi chi tióỳt ( tổỡng phỏửn) .
Vờ duỷ: Baớng baùo caùo tỗnh hỗnh thanh toaùn, baớng baùo caùo tỗnh hỗnh chi phờ saớn
xuỏỳt, Baớng cỏn õọỳi tỗnh hỗnh nhỏỷp - xuỏỳt - tọửn nguyón vỏỷt lióỷu
6.1.3. Yẽ nghộa cuớa phổồng phaùp tọứng hồỹp - cỏn õọỳi kóỳ toaùn
Phổồng phaùp tọứng hồỹp - cỏn õọỳi kóỳ toaùn cung cỏỳp nhổợng thọng tin khaùi quaùt,
tọứng hồỹp nhỏỳt vóử taỡi saớn, nguọửn vọỳn vaỡ quaù trỗnh kinh doanh maỡ caùc phổồng phaùp kóỳ

toaùn khaùc õaợ thổỷc hióỷn nhổ: phổồng phaùp chổùng tổỡ, phổồng phaùp taỡi khoaớn kóỳ toaùn,
phổồng phaùp tờnh giaù.
Nhồỡ coù phổồng phaùp tọứng hồỹp - cỏn õọỳi kóỳ toaùn, caùc õọỳi tổồỹng sổớ duỷng thọng
tin coù õổồỹc thọng tin tọứng hồỹp vóử tỗnh hỗnh taỡ
i saớn, nguọửn vọỳn vaỡ kóỳt quaớ hoaỷt õọỹng cuớa
õồn vở kóỳ toaùn. Tổỡ õoù, coù cồ sồớ õóứ tióỳn haỡnh kióứm tra, phỏn tờch, õaùnh giaù tỗnh hỗnh vaỡ
kóỳt quaớ hoaỷt õọỹng kinh doanh, tỗnh hỗnh taỡi chờnh cuớa õồn vở.Trón cồ sồớ phỏn tờch,
õaùnh giaù caùc tỗnh hỗnh trón nhaỡ quaớn lyù doanh nghióỷp seợ nghión cổùu vaỡ ban haỡnh caùc
chờnh saùch, chóỳ õọỹ kinh tóỳ taỡi chờnh mồùi phuỡ hồỹp hồn. Bón caỷnh õoù coỡn õóử ra caùc giaới
117
phạp, cạc quút âënh täúi ỉu vãư qun l v âiãưu hnh cạc hoảt âäüng ca âån vë trong
hiãûn tải v trong tỉång lai, thục âáøy sỉû phạt triãøn ca âån vë.
6.2. CẠC BẠO CẠO KÃÚ TOẠN CH ÚU
Trong phảm vi chỉång trçnh män hc ny ta s nghiãn cỉïu hai bạo cạo kãú toạn
ch úu l: Bng cán âäúi kãú toạn v Bạo cạo kãút qu kinh doanh.
6.2.1 Bng cán âäúi kãú toạn
6.2.1.1 Näüi dung v kãút cáúu bng cán âäúi kãú toạn
a.Khại niãûm

Bng cán âäúi kãú toạn l bng täøng håüp - cán âäúi täøng thãø, phn ạnh täøng quạt
tçnh hçnh ti sn ca âån vë theo hai màût biãøu hiãûn l kãú
t cáúu ti sn v ngưn hçnh
thnh ti sn (ngưn väún) tải mäüt thåìi âiãøm nháút âënh, thỉåìng l ngy cúi k kãú toạn.
b. Näüi dung v kãút cáúu bng cán âäúi kãú toạn
Näüi dung ca bng cán âäúi kãú toạn thãø hiãûn qua hãû thäúng cạc chè tiãu phn ạnh
tçnh hçnh ti sn v ngưn väún. Cạc chè tiãu ny âỉåüc phán loải, sàõp xãúp thnh tỉìng
loải v âỉåüc m hoạ âãø thûn tiãûn cho viãûc kiãøm tra, âäúi chiãúu cng nhỉ viãûc xỉí l trãn
mạy tênh.
Thäng thỉåìng säú liãûu âỉåüc phn ạnh trãn bng cán âäúi kãú toạn l säú âáưu nàm v
säú cúi cạc k kãú

toạn (qu, 6 thạng, 9 thạng v nàm).
Bng cán âäúi kãú toạn âỉåüc kãút cáúu gäưm hai pháưn, dỉåïi dảng cán âäúi säú dỉ cạc
ti khon:
- Pháưn ti sn: Phn ạnh ton bäü giạ trë thỉûc tãúï v kãút cáúu ti sn ca âån vë tải
thåìi âiãøm âáưu nàm v cúi cạc k kãú toạn tỉång ỉïng.
- Pháưn ngưn väún: phn ạnh ton bäü giạ trë v kãút cáúu ngưn väún ca âån vë tải
thåìi âiãøm âáưu nàm v cúi cạc k kãú toạn tỉång ỉïng.
Vãư hçnh thỉïc bng cán âäúi kãú toạn cọ thãø kãút cáúu theo kiãøu mäüt bãn ( kiãøu näúi
tiãúp) hồûc hai bãn (kiãøu song song). Theo quy âënh hiãû
n nay, bng cán âäúi kãú toạn ca
cạc doanh nghiãûp âỉåüc kãút cáúu theo kiãøu mäüt bãn.
(1) Pháưn ti sn

Pháưn ti sn bao gäưm cạc loải ti sn âỉåüc sàõp xãúp theo kh nàng chuøn âäøi
thnh tiãưn gim dáưn. Do váûy ti sn âỉåüc sàõp xãúp theo tráût tỉû sau:

+ Ti sn lỉu âäüng v âáưu tỉ ngàõn hản, gäưm:
- Väún bàòng tiãưn: tiãưn màût, tiãưn gỉíi ngán hng, tiãưn âang chuøn

- Cạc khon âáưu tỉ ti chênh ngàõn hản: âáưu tỉ chỉïng khoạn ngàõn hản, âáưu tỉ
ngàõn hản khạc, dỉû phng gim giạ âáưu tỉ ngàõn hản.

118
- Caùc khoaớn phaới thu: phaới thu khaùch haỡng, traớ trổồùc cho ngổồỡi baùn, thuóỳ giaù trở
gia tng õổồỹc khỏỳu trổỡ, phaới thu nọỹi bọỹ, caùc khoaớn phaới thu khaùc vaỡ dổỷ phoỡng caùc
khoaớn phaới thu khoù õoỡi.

- Haỡng tọửn kho: gọửm caùc loaỷi haỡng tọửn kho sừp xóỳp theo trỏỷt tổỷ nhổ trong hóỷ
thọỳng taỡi khoaớn.
- Caùc taỡi saớn lổu õọỹng khaùc: taỷm ổùng, chi phờ traớ trổồùc, chi phờ chồỡ kóỳt chuyóứn,

taỡi saớn thióỳu chồỡ xổớ lyù

+ Taỡi saớn cọỳ õởnh vaỡ õỏửu tổ daỡi haỷn, gọửm:
- Taỡi saớn cọỳ õởnh hổợu hỗnh, taỡi saớn cọỳ õởnh thuó taỡi chờnh, taỡi saớn cọỳ õởnh vọ hỗnh

- Caùc khoaớn õỏửu tổ taỡi chờnh daỡi haỷn khaùc

- Chi phờ xỏy dổỷng cồ baớn dồớ dang

- Caùc khoaớn kyù quyợ, kyù cổồỹc daỡi haỷn.
(2) Phỏửn Nguọửn vọỳn
Phỏửn nguọửn vọỳn bao gọửm caùc loaỷi nguọửn vọỳn õổồỹc sừp xóỳp theo traùch nhióỷm
cam kóỳt thanh toaùn giaớm dỏửn, cuỷ thóứ nhổ sau:

+ Nồỹ phaới traớ:
- Nồỹ ngừn haỷn: vay ngừn haỷn, phaới traớ cho ngổồỡi baùn, ngổồỡi mua traớ tióửn trổồùc,
thuóỳ vaỡ caùc khoaớn phaới nọỹp, phaới traớ cọng nhỏn vión, phaới traớ nọỹi bọỹ vaỡ caùc khoaớn phaới
traớ phaới nọỹp khaùc.

- Nồỹ daỡi haỷn: vay daỡi haỷn, nồỹ daỡi haỷn khaùc.
+ Nguọửn vọỳn chuớ sồớ hổợu:
- Nguọửn vọỳn, quyợ, bao gọửm:
. Nguọửn vọỳn kinh doanh
. Chónh lóỷch õaùnh giaù laỷi taỡi saớn
. Chónh lóỷch tyớ giaù
. Caùc quyợ chuyón duỡng: quyợ õỏửu tổ phaùt trióứn, quyợ dổỷ phoỡng taỡi chờnh, nguọửn
vọỳn õỏửu tổ xỏy dổỷng cồ baớn
- Lồỹi nhuỏỷn chổa phỏn phọỳi.
- Nguọửn kinh phờ, quyợ khaùc, bao gọửm: quyợ dổỷ phoỡng vóử trồỹ cỏỳp mỏỳt vióỷc laỡm,
quyợ khen thổồớng vaỡ phuùc lồỹi, quyợ quaớn lyù cỏỳp trón, nguọửn kinh phờ sổỷ nghióỷp



119
(3) Ngoi ra trãn bng cán âäúi kãú toạn cn cọ pháưn cạc chè tiãu ngoi bng
Pháưn ngoi bng cán âäúi kãú toạn gäưm cạc chè tiãu:

. Ti sn th ngoi
. Váût tỉ hng hoạ nháûn giỉỵ häü, nháûn gia cäng
. Hng hoạ nháûn bạn häü, nháûn k gỉíi
. Nåü khọ âi â xỉí l
. Ngoải tãû cạc loải
. Hản mỉïc kinh phê cn lải
. Ngưn väún kháúu hao cå bn hiãûn cọ
(Xem máùu bng cán âäúi kãú toạn åí cúi pháưn täøng håüp - cán âäúi)
6.2.1.2 Phán têch tênh cán âäúi ca bng cán âäúi kãú toạn

Khi láûp bng cán âäúi kãú toạn cáưn chụ mäüt tênh cháút hãút sỉïc quan trng, âọ l
tênh Cán âäúi. Nọ âỉåüc biãøu hiãûn thnh sỉû cán bàòng giạ trë giỉỵa pháưn Ti sn v pháưn
Ngưn väún tải mi thåìi âiãøm.

Váûy ta ln cọ: Täøng giạ trë Ti sn = Täøng Ngưn väún
K hiãûu: TS = NV

Âãø chỉïng minh tênh cán âäúi trãn, ngỉåìi ta xẹt mäüt nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh
phạt sinh tải thåìi âiãøm âáưu k - khi tênh cán âäúi â âỉåüc thiãút láûp trãn bng cán âäúi kãú
toạn. Mäüt nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh phạt sinh cọ thãø thüc mäüt trong bäún loải quan
hãû âäúi ỉïng â âỉåüc giåïi thiãûu åí chỉång 3, ta láưn lỉåüt xẹt tỉìng loải quan hãû âäúi ỉïng:
Våïi gi thiãút âáưu k l Täøng giạ trë Ti sn = Täøng Ngưn väún
K hiãûu TS
0

= NV
0
( **)

* Trỉåìng håüp nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh phạt sinh âang xẹt thüc quan hãû âäúi
ỉïng loải I ( Ti sn ny tàng âäưng thåìi ti sn khạc gim våïi cng mäüt lỉåüng giạ trë)

Trong trỉåìng håüp ny, khi nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh phạt sinh s lm cho mäüt
ti sn tàng lãn lỉåüng giạ trë bàòng “ x ” v mäüt ti sn khạc gim xúng mäüt lỉåüng giạ
trë cng bàòng“ x”. Sau khi nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh hon thnh, ta cọ:
Täøng giạ trë ti sn: TS
1
= TS
0
+ x - x = TS
0
Täøng ngưn väún: NV
1
= NV
0

Tỉì âọ suy ra: TS
1
= NV
1
(1)
Âiãưu ny cho tháúy sau khi nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh thüc quan hãû âäúi ỉïng
loải I phạt sinh v hon thnh, täøng ti sn váùn ln cán bàòng våïi täøng ngưn väún v
tênh cán âäúi trỉåïc khi nghiãûp vủ kinh tãú, ti chênh phạt sinh váùn khäng âäøi.


120
* Trổồỡng hồỹp nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh phaùt sinh õang xeùt thuọỹc quan hóỷ õọỳi
ổùng loaỷi II ( Nguọửn vọỳn naỡy tng õọửng thồỡi Nguọửn vọỳn khaùc giaớm vồùi cuỡng mọỹt lổồỹng
giaù trở)

Trong trổồỡng hồỹp naỡy, khi nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh phaùt sinh seợ laỡm cho mọỹt
nguọửn vọỳn tng lón lổồỹng giaù trở bũng y vaỡ mọỹt nguọửn vọỳn khaùc giaớm xuọỳng mọỹt
lổồỹng giaù trở cuợng bũng y. Sau khi nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh hoaỡn thaỡnh, ta coù:
Tọứng giaù trở taỡi saớn: TS
2
= TS
0

Tọứng nguọửn vọỳn: NV
2
= NV
0
+ y - y = NV
0

Tổỡ õoù suy ra: TS
2
= NV
2
(2)
Vỏỷy sau khi nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh thuọỹc quan hóỷ õọỳi ổùng loaỷi II phaùt sinh
vaỡ hoaỡn thaỡnh, tọứng taỡi saớn vỏựn luọn cỏn bũng vồùi tọứng nguọửn vọỳn vaỡ tờnh cỏn õọỳi
trổồùc khi nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh phaùt sinh vỏựn khọng õọứi.

* Trổồỡng hồỹp nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh phaùt sinh õang xeùt thuọỹc quan hóỷ õọỳi

ổùng loaỷi III ( Taỡi saớn tng õọửng thồỡi Nguọửn vọỳn tng vồùi cuỡng mọỹt lổồỹng giaù trở)

Trong trổồỡng hồỹp nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh thuọỹc quan hóỷ õọỳi ổùng loaỷi III
phaùt sinh seợ laỡm cho taỡi saớn tng lón mọỹt lổồỹng giaù trở bũng z õọửng thồỡi nguọửn vọỳn
cuợng tng lón mọỹt lổồỹng giaù trở bũng z. Sau khi nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh hoaỡn
thaỡnh, ta coù:
Tọứng giaù trở taỡi saớn: TS
3
= TS
0
+ z
Tọứng nguọửn vọỳn: NV
3
= NV
0
+ z
Kóỳt hồỹp vồùi bióứu thổùc (**) suy ra: TS
3
= NV
3
(3)
ióửu naỡy cho thỏỳy so vồùi ban õỏửu, sau khi nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh phaùt sinh
vaỡ hoaỡn thaỡnh thỗ tọứng taỡi saớn vaỡ tọứng nguọửn vọỳn cuỡng tng lón mọỹt lổồỹng giaù trở, tuy
nhión tọứng taỡi saớn vỏựn cỏn bũng vồùi tọứng nguọửn vọỳn, cho nón tờnh cỏn õọỳi vỏựn coỡn tọửn
taỷi nhổng ồớ mổùc cao hồn.

* Trổồỡng hồỹp nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh phaùt sinh õang xeùt thuọỹc quan hóỷ õọỳi
ổùng loaỷi IV( Taỡi saớn giaớm õọửng thồỡi Nguọửn vọỳn giaớm vồùi cuỡng mọỹt lổồỹng giaù trở)

Trong trổồỡng hồỹp naỡy, khi nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh phaùt sinh seợ laỡm cho taỡi

saớn giaớm xuọỳng mọỹt lổồỹng giaù trở bũng t õọửng thồỡi nguọửn vọỳn cuợng giaớm xuọỳng mọỹt
lổồỹng giaù trở bũng t . Sau khi nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh hoaỡn thaỡnh, ta coù:
Tọứng giaù trở taỡi saớn: TS
4
= TS
0
- t
Tọứng nguọửn vọỳn: NV
4
= NV
0
- t
Kóỳt hồỹp vồùi bióứu thổùc (**) suy ra: TS
4
= NV
4
(4)
121
Vỏỷy so vồùi ban õỏửu, sau khi nghióỷp vuỷ kinh tóỳ, taỡi chờnh phaùt sinh vaỡ hoaỡn thaỡnh
thỗ tọứng taỡi saớn vaỡ tọứng nguọửn vọỳn cuỡng giaớm xuọỳng mọỹt lổồỹng giaù trở, tuy nhión tọứng
taỡi saớn vỏựn cỏn bũng vồùi tọứng nguọửn vọỳn, cho nón tờnh cỏn õọỳi vỏựn coỡn tọửn taỷi nhổng ồớ
mổùc thỏỳp hồn.

Kóỳt luỏỷn: "Trón Baớng cỏn õọỳi kóỳ toaùn luọn luọn coù sổỷ cỏn õọỳi giổợa Taỡi saớn vaỡ Nguọửn
vọỳn ".

6.2.1.3 Mọỳi lión hóỷ giổợa baớng cỏn õọỳi kóỳ toaùn vồùi taỡi khoaớn kóỳ toaùn
Giổợa baớng cỏn õọỳi kóỳ toaùn vaỡ caùc taỡi khoaớn kóỳ toaùn coù mọỳi lión hóỷ mỏỷt thióỳt vồùi
nhau. Baớng cỏn õọỳi kóỳ toaùn vaỡ taỡi khoaớn kóỳ toaùn cuỡng õổồỹc sổớ duỷng õóứ phaớn aùnh taỡi saớn
vaỡ nguọửn vọỳn. Trong õoù:


- Baớng cỏn õọỳi kóỳ toaùn phaớn aùnh mọỹt caùch tọứng quaùt, toaỡn dióỷn ồớ traỷng thaùi tộnh
taỷi thồỡi õióứm lỏỷp baớng.
- Taỡi khoaớn kóỳ toaùn phaớn aùnh taỡi saớn vaỡ nguọửn vọỳn theo tổỡng loaỷi ồớ caùc traỷng
thaùi tộnh thọng qua sọỳ dổ cuớa taỡi khoaớn vaỡ traỷng thaùi vỏỷn õọỹng thọng qua sọỳ phaùt sinh
cuớa taỡi khoaớn. Do vỏỷy sọỳ lióỷu phaớn aùnh trón baớng cỏn õọỳi kóỳ toaùn vaỡ trón caùc taỡi khoaớn
kóỳ toaùn luọn bọứ sung cho nhau, cung cỏỳp thọng tin cho cọng taùc quaớn lyù tọứng quaùt, toaỡn
dióỷn, thổồỡng xuyón vaỡ lión tuỷc õọỳi vồùi toaỡn bọỹ hoaỷt õọỹng kinh tóỳ, taỡi chờnh cuớa õồn vở.
Ngoaỡi ra, baớng cỏn õọỳi kóỳ toaù
n vaỡ taỡi khoaớn kóỳ toaùn coỡn coù mọỳi quan hóỷ chỷt
cheợ trong chu trỗnh kóỳ toaùn, cuỷ thóứ nhổ sau:
- ỏửu kyỡ, cn cổù vaỡo sọỳ lióỷu cuớa baớng cỏn õọỳi kóỳ toaùn õóứ mồớ sọứ, ghi sọỳ dổ õỏửu
kyỡ vaỡo sọứ kóỳ toaùn (taỡi khoaớn kóỳ toaùn).
- Trong kyỡ, caùc nghióỷp vuỷ kinh tóỳ phaùt sinh õổồỹc ghi trổỷc tióỳp vaỡo sọứ kóỳ toaùn (taỡi
khoaớn kóỳ toaùn)
- Cuọỳi kyỡ, sọỳ dổ ruùt ra trón sọứ kóỳ toaùn (taỡi khoaớn kóỳ toaùn) laỡm cn cổù õóứ lỏỷp
baớng cỏn õọỳi kóỳ toaùn.
6.2.2 Baùo caùo kóỳt quaớ hoaỷt õọỹng kinh doanh

6.2.2.1 Nọỹi dung vaỡ kóỳt cỏỳu cuớa baùo caùo kóỳt quaớ hoaỷt õọỹng kinh doanh
a. Khaùi nióỷm
Baùo caùo kóỳt quaớ kinh doanh laỡ baùo caùo taỡi chờnh tọứng hồỹp, phaớn aùnh tọứng quaùt
tỗnh hỗnh vaỡ kóỳt quaớ hoaỷt õọỹng kinh doanh cuớa doanh nghióỷp; tỗnh hỗnh thổỷc hióỷn nghộa
vuỷ vồùi Nhaỡ nổồùc vóử thuóỳ vaỡ caùc khoaớn phaới nọỹp khaùc trong mọỹt thồỡi kyỡ nhỏỳt õởnh (goỹi
từt laỡ kyỡ baùo caùo).

×