ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
KHOA TÂM LÝ – GIÁO DỤC
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
NGÀNH SƯ PHẠM GIÁO DỤC ĐẶC BIỆT
BIỆN PHÁP QUẢN LÍ HÀNH VI BẤT THƯỜNG CHO
HỌC SINH CHẬM PHÁT TRIỂN TRÍ TUỆ
TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC HẢI VÂN – THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
Người thực hiện:
Lớp:
Khoa:
Người hướng dẫn:
Lê Thị Phương
07SDB
Tâm lý – giáo dục
Th.S Bùi Văn Vân
NỘI DUNG BÁO CÁO
Phần mở đầu
Phần nội dung: bao gồm 3 chương
+ Chương 1: Cơ sở lí luận của vấn đề nghiên cứu
+ Chương 2: Thực trạng quản lí HVBT cho trẻ CPTTT
tại trường Tiểu học Hải Vân- t.p Đà Nẵng
+ Chương 3: Biện pháp quản lí HVBT cho trẻ CPTTT
tại trường Tiểu học Hải Vân – t.p Đà Nẵng
Phần kết luận và khuyến nghị
Tài liệu tham khảo
Phụ lục
PHẦN MỞ ĐẦU
1
2
Lý do chọn đề tài
4
Mục đích nghiên cứu
5
3
Giả thuyết khoa học
Khách thể và đối tượng
nghiên cứu
Nhiệm vụ và phạm vi
nghiên cứu
9
6
Phương pháp nghiên
cưú
Lý do chọn đề tài.
- Các hành vi bất thường (HVBT) của học sinh CPTTT gây ra nhiều
khó khăn cho giáo viên và học sinh xung quanh
- Yêu cầu cấp thiết đặt ra: phải quản lí HVBT
- Quản lí HVBT: giúp trẻ hạn chế và khắc phục những hành vi
không mong muốn, hình thành những hành vi tích cực, không
làm ảnh hưởng tới học sinh xung quanh, hiệu quả giảng dạy được
đảm bảo
- Thực tế giáo dục đã chỉ rõ: ở nơi nào việc quản lí HVBT cho trẻ
được thực hiện tốt thì nơi đó hiệu quả giáo dục hòa nhập được
nâng cao.
- Trường Tiểu học Hải Vân là một trong những ngôi trường tiên
phong trong lĩnh vực giáo dục hòa nhập trẻ khuyết tật. Bên cạnh
những thành tựu đã đạt được thì việc quản lí HVBT cho trẻ
CPTTT còn gặp một số hạn chế.
- Đó là lí do chúng tôi nghiên cứu đề tài “Biện pháp quản lí HVBT
cho trẻ CPTTT tại trường tiểu học Hải Vân – t.p Đà Nẵng”
NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
NGHIÊN CỨU
NGHIÊN CỨU
NGHIÊN CỨU
Các vấn đề lí
luận về quản
lí hành vi bất
thường của
trẻ chậm
phát triển trí
tuệ
Thực trạng
quản lí hành
vi bất thường
cho trẻ
CPTTT tại
trường Tiểu
học Hải vân –
t.p Đà Nẵng
Đề xuất một số
biện pháp để
quản lí HVBT
cho trẻ CPTTT
và thực nghiệm
biện pháp “Sử
dụng pp dạy
học có hiệu
quả”.
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
NGHIÊN CỨU LÍ LUẬN
PHÂN
TÍCH
TỔNG
HỢP LÍ
THUYẾT
PHÂN
LOẠI
HỆ
THỐNG
HÓA LÍ
THUYẾT
NGHIÊN CỨU THỰC TIỄN
QUAN
SÁT
ĐIỀU
PHỎNG
NGHIÊN
TRA
VẤN
CỨU
BẰNG
TRÒ
HỒ SƠ
PHIẾU
CHUYỆN
HỎI
PHẦN NỘI DUNG
Chương 1
Cở sở lí
luận của
vấn đề
nghiên
cứu
Chương 2
Chương 3
Thực trạng
quản lí hành vi
bất thường
của trẻ CPTTT
tại trường
Tiểu học Hải
Vân – t.p Đà
Nẵng
Biện pháp
quản lí hành
vi bất thường
của trẻ
CPTTT tại
trường Tiểu
học Hải Vân –
t.p Đà Nẵng
Chương 1:
Cơ sở lí luận
Tổng quan
các vấn đề
nghiên cứu
có liên quan
đến đề tài
Trẻ
chậm
phát triển
Trí tuệ
Hành vi
bất thường
của trẻ
chậm phát triển
trí tuệ
Quản lí hành vi
bất thường
cho trẻ
chậm phát triển
Trí tuệ
Quản lí HVBT
cho trẻ CPTTT
Khái niệm
Nội dung
Sử
dụng
quy
định
của
lớp
học
Tạo
môi
trường
giao
tiếp có
hiệu
quả
Sử
dụng
các pp
dạy
học có
hiệu
quả
Mục đích
Biện pháp
Tạo
hành
vi
nhóm
tích
cực
Một
số
cách
đơn
giản
và hiệu
quả
Tăng
hành
vi
mong
muốn
Giảm
thiểu
hành
vi
không
mong
muốn
Sử
dụng
pp
giải
quyết
vấn đề
Chương 2: Thực trạng
quản lí HVBT cho
học sinh CPTTT tại
Trường TH Hải Vân
Khái quát
quá trình
khảo sát
Phân tích
kết quả
khảo sát
PHÂN TÍ CH KẾ T QUẢ KHAO
̉ SÁ T
1
2
3
THỰC TRẠNG
HÀNH VI BẤT
THƯỜNG CỦA
HỌC SINH
CPTTT
NHẬN THỨC
CỦA GIÁO
VIÊN VỀ QUẢN
LÍ HVBT CHO
HỌC SINH
CPTTT
THỰC TRẠNG
QUẢN LÍ HVBT
CHO HỌC SINH
CPTTT TẠI
TRƯỜNG TH
HẢI VÂN
THỰC TRẠNG HVBT CỦA HỌC SINH CPTTT
- Các hành vi trẻ thường biểu hiện: ngồi
không yên, gật gù, lắc người, vận động tay
chân liên tục, làm phiền trẻ khác, đi lại, ra
vào tự do trong lớp.
- Đây là những hành vi hướng ngoại, những
hành vi này gây ra rất nhiều khó khăn cho
giáo viên và các học sinh khác
NHẬN THỨC CỦA GIÁO VIÊN VỀ QUẢN LÍ
HVBT CHO HỌC SINH CPTTT
- Hầu hết các giáo viên chưa hiểu rõ về HVBT
- Các giáo viên đã nhận thức được tầm quan trọng của việc
quản lí HVBT cho học sinh CPTTT
- Có 57,1% giáo viên cho rằng HVBT rất ảnh hưởng tới hiệu
quả giảng dạy, học sinh xung quanh. Có 28,6% giáo viên
cho rằng HVBT có ảnh hưởng tới hiệu quả giảng dạy, học
sinh xung quanh, chỉ có 14,3% giáo viên cho rằng HVBT
không ảnh hưởng tới hiệu quả giảng dạy, học sinh xung
quanh
- Qua đó các giáo viên đều nhận thức được tính cần thiết phải
sử dụng các biện pháp để quản lí HVBT của trẻ
THỰC TRẠNG QUẢN LÍ HVBT CHO HỌC SINH CPTTT
- Hầu hết các giáo viên đã sử dụng các biện
pháp quản lí HVBT cho trẻ khi trẻ có các
hành vi bất thường
- Tuy nhiên trong khi sử dụng các biện pháp,
các giáo viên chưa thực hiện đúng quy
trình, sử dụng các biện pháp chưa linh hoạt
và phù hợp nên hiệu quả mang lại chưa cao.
Mức độ sử dụng các biện pháp quản lí HVBT cho trẻ CPTTT
Ghi chú:
A: Sử dụng các quy định của lớp học
B: Tạo môi trường giao tiếp có hiệu quả
C: Sử dụng các phương pháp dạy học có hiệu quả
D: Tạo hành vi mong muốn
E: Sử dụng một số cách đơn giản và hiệu quả
F: Tăng hành vi mong muốn
G: Giảm thiểu những hành vi không mong muốn
H: Sử dụng phương pháp giải quyết vấn đề
Hiệu quả của biện pháp quản lí HVBT cho học sinh CPTTT
- Tạo môi trường giao tiếp có hiệu quả, sử
dụng một số cách đơn giản và hiệu quả là
2 biện pháp được giáo viên sử dụng và rất
hiệu quả.
- Hầu hết các giáo viên khi được trao đổi
đều có ý kiến rằng khi sử dụng biện pháp
Sử dụng quy định của lớp học thì không
mang lại hiệu quả. Qua quá trình quan sát
chúng tôi nhận thấy rằng các giáo viên đã có
thái độ quá cứng nhắc khi sử dụng biện pháp
này vì vậy không mang lại hiệu quả.
Chương 3
Biện pháp
quản lí hành vi
bất thường
cho trẻ CPTTT
tại trường Tiểu
học Hải Vân –
T.P Đà Nẵng
Thực nghiệm
biện pháp
“sử dụng
phương pháp
dạy học có
hiệu quả”
BIỆN PHÁP QUẢN LÍ HÀNH VI BẤT THƯỜNG
Tạo hành vi nhóm tích cực
Sử dụng biện pháp
giải quyết vấn đề
Sử dụng phương pháp
dạy học có hiệu quả
- Tăng hành vi
tích cực
- Giảm thiểu
những hành vi
không mong muốn
-- Không làm ảnh
hưởng đến chất
lượng giáo dục
hòa nhập
BP: Tạo hành vi nhóm tích cực
Mục tiêu: Tạo hành vi nhóm tích cực nhằm
mục đích tạo ra những hành vi tích cực cho
cả nhóm từ đó có thể giảm thiểu được hành
vi bất thường ở trẻ chậm phát triển trí tuệ.
Nội dung và cách tiến hành: Để tạo được
hành vi nhóm tích cực cần xây dựng trò chơi
hành vi tích cực để tất cả học sinh tham gia,
từ đó kích thích học sinh chậm phát triển trí
tuệ noi gương các bạn học sinh bình thường
thể hiện các hành vi tích cực. Trong trò chơi
này vai trò của học sinh bình thường là hết
sức quan trọng.
BP: Sử dụng pp giải quyết vấn đề
Mục tiêu: Kích thích trẻ chậm phát triển trí tuệ biểu
hiện các hành vi tích cực thông qua các hành vi
không mong muốn của trẻ.
Nội dung cách tiến hành: Phương pháp này gồm
các bước sau:
- Xác định hành vi:
- Quan sát và ghi chép để hiểu rõ hơn về biểu hiện
hành vi của trẻ
- Xây dựng kế hoạch
- Thực hiện kế hoạch
- Giám sát thực hiện kế hoạch
BP: Sử dụng pp dạy học có hiệu quả
Mục tiêu: Kích thích được tất cả học sinh học tập tích
cực, tham gia sôi nổi vào các tiết học, vì vậy học sinh
CPTTT sẽ có những biểu hiện tích cực, sẽ có các hành
vi mong muốn, kết quả học tập của trẻ được nâng cao
và điều quan trọng là người giáo viên đã xây dựng được
môi trường hòa nhập thân thiện, tiến bộ, tích cực cho tất
cả các học sinh.
Nội dụng và cách tiến hành: Chúng tôi tiến hành xây
dựng các nhóm phương pháp dạy học phù hợp với đặc
trưng của một số môn học chủ đạo ở bậc Tiểu học.
- Phân môn Toán
- Phân môn Tiếng Việt
- Phân môn Tự nhiên xã hội, khoa học, lịch sử, địa lý
- Phân môn Đạo đức
Thực nghiệm biện pháp sử dụng pp dạy học có hiệu quả
Qua tìm hiểu thực tế và qua quá trình khảo sát, chúng tôi đã
tiến hành thử nghiệm trên trẻ CPTTT học hòa nhập lớp 2/3 –
trường Tiểu học Hải Vân – thành phố Đà Nẵng.
Trẻ: em Nguyễn Trần Nguyên (nam) sinh ngày 12/06/2002,
trong quá trình học trẻ thường xuyên biểu hiện các hành vi
bất thường: đi lại, ra vào tự do trong lớp, ngồi học không chú
ý, giao nhiệm vụ không thực hiện, hay giật đồ và trêu chọc
các bạn khác. Giáo viên phải cho em Nguyên ngồi riêng một
bàn trên cùng cạnh bàn giáo viên để cách ly em khỏi các bạn
khác, tuy nhiên trong tiết học em vẫn thường xuyên quay
xuống và phá các bạn khác làm cho các bạn không học được.
Khi trao đổi với giáo viên chúng tôi được biết: trẻ có khả năng
tiếp thu, tuy nhiên giáo viên phải kềm cặp trẻ rất chặt, phải
luôn động viên trẻ trong quá trình học để tránh làm cho trẻ
chán nản. Các hành vi bất thường của trẻ có khả năng sẽ
giảm dần, tuy nhiên điều này phụ thuộc rất lớn vào giáo viên.
Nội dụng thực nghiệm: chúng tôi tiến hành dự 2 tiết dạy mẫu
của giáo viên chủ nhiệm để quan sát các biểu hiện hành vi
của trẻ CPTTT, sau đó tiến hành dạy lại 2 tiết này dưới sự
giúp đỡ của giáo viên chủ nhiệm.
Kết luận
- Trẻ CPTTT học tại trường thường xuyên có các HVBT
như gây tiếng động lạ trong lớp, đi lại tự do trong lớp
học, làm phiền các trẻ khác…
- Khi trẻ tham gia môi trường hòa nhập các hành vi đó của
trẻ CPTTT sẽ ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả giảng
dạy, tới không khí lớp học, tới các học sinh xung quanh
và đặc biệt là ảnh hưởng tới kết quả học tập của trẻ.
- Khi áp dụng các biện pháp để quản lí HVBT cho trẻ các
giáo viên đã sử dụng chưa đúng cách vì vậy hiệu quả
mang lại chưa cao.
-Biện pháp sử dụng phương pháp dạy học có hiệu quả là
một biện pháp dễ sử dụng và mang lại hiệu quả cao
không chỉ đối với việc quản lí hành vi bất thường cho trẻ
chậm phát triển trí tuệ mà còn mang lại hiệu quả trong
công tác giáo dục hòa nhập.
Khuyến nghị
Đối với BGH nhà trường
- BGH cần có những biện pháp động viên, khuyến khích, hỗ trợ
kịp thời cho các giáo viên trong công tác giáo dục hòa nhập
trẻ CPTTT nói chung và quản lí HVBT cho trẻ CPTTT nói
riêng.
- Cần bồi dưỡng, tập huấn, cung cấp tài liệu để nâng cao kiến
thức và kĩ năng cho giáo viên tham gia giáo dục hòa nhập trẻ
CPTTT, kĩ năng quản lí HVBT cho trẻ CPTTT. Tổ chức các
buổi trao đổi kinh nghiệm, phương pháp, kĩ năng giữa các
giáo viên trong trường.
Đối với giáo viên
- Không ngừng học hỏi, nâng cao kiến thức chuyên môn về giáo
dục hòa nhập nói chung và trẻ CPTTT nói riêng.
- Cần xây dựng được môi trường lớp học thân thiện, gần gũi
giữa các học sinh để giáo viên có thêm sự trợ giúp từ phía
các học sinh bình thường trong công tác giáo dục trẻ khuyết
tật.