BÀI 4: HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TƯ TƯỞNG,
ĐẠO ĐỨC, PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
I-SỰ CẦN THIẾT PHẢI HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TƯ
TƯỞNG, ĐẠO ĐỨC, PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
NỘI DUNG
II-NHỮNG NỘI DUNG CHỦ YẾU CỦA
TƯ TƯỞNG, ĐẠO ĐỨC, PHONG
CÁCH HỒ CHÍ MINH
III- ĐẨY MẠNH HỌC TẬP VÀ LÀM THEO
TƯ TƯỞNG, ĐẠO ĐỨC, PHONG CÁCH
HỒ CHÍ MINH
I. SỰ CẦN THIẾT PHẢI HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TƯ TƯỞNG,
ĐẠO ĐỨC, PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
1. Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và
vấn đề chống suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống trong
Đảng và xã hội. Tăng cường xây dựng Đảng trong sạch vững mạnh
Dưới sự lãnh đạo của Đảng,
qua 30 năm đổi mới, đất nước ta đã đạt
được những thành tựu to lớn và có ý
nghĩa lịch sử. Việc thực hiện dân chủ
trong Đảng và trong xã hội, phát huy
quyền làm chủ của nhân dân có nhiều
tiến bộ... Đa số cán bộ, đảng viên phát
huy được vai trò tiên phong, gương
mẫu, năng động, sáng tạo trong công
tác, rèn luyện phẩm chất, năng lực,
đóng vai trò nòng cốt trong công cuộc
đổi mới
Tuy nhiên, trong Đảng và trong xã hội ta
hiện nay đã xuất hiện suy thoái về tư tưởng đạo
đức, lối sống, tự chuyển biến, tự chuyển hóa.
Nghị quyết Trung ương 4 khóa XII đã nhận định: "
Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo
đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ,
đảng viên chưa bị đẩy lùi, có mặt, có bộ phận còn
diễn biến tinh vi, phức tạp hơn; tham nhũng, lãng
phí, tiêu cực vẫn còn nghiêm trọng, tập trung vào
số đảng viên có chức vụ trong nhà nước."Nghị
quyết Trung ương 4 khóa XII đã xác định 9 biểu
hiện của suy thoái tư tưởng chính trị, 9 biểu hiện
suy thoái đạo đức, lối sống, 9 biểu hiện "tự diễn
biến", "tự chuyển hóa".
Nguyên nhân khách quan
Tác động từ khủng hoảng của chủ nghĩa xã hội trên thế giới
sau sự sụp đổ của Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa ở Đông Âu.
từ mặt trái của kinh tế thị trường, những hoạt động lợi dụng
sự phát triển của khoa học công nghệ thông tin,
toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế.
Những khó khăn, thách thức của các nước đi theo con đường
xã hội chủ nghĩa trong bối cảnh quốc tế hiện nay; nhiều vấn đề mới,
phức tạp phát sinh từ thực tiễn nhưng chưa được lý giải
và xử lý kịp thời, hiệu quả
Các thế lực thù địch, phản động đẩy mạnh thực hiện
chiến lược "diễn biến hoà bình", lợi dụng các vấn đề "dân chủ",
"nhân quyền", dân tộc, tôn giáo và những yếu kém, sơ hở,
mất cảnh giác của ta để xuyên tạc, bóp méo tình hình;
cổ súy cho lối sống hưởng thụ, thực dụng, ích kỷ, cá nhân chủ nghĩa
Đồng thời, cấu kết với các phần tử cơ hội và bất mãn chính trị hoạt động
ráo riết, chống phá cách mạng ngày càng tinh vi, nguy hiểm hơn.
Nguyên nhân chủ quan
Tình trạng suy thoái ở một bộ phận cán bộ, đảng viên trước hết
là do bản thân những cán bộ, đảng viên đó thiếu tu dưỡng, rèn luyện
Công tác giáo dục chính trị tư tưởng cho cán bộ, đảng viên
chức
bộ- máy
còn
kềnh,
chồng
chéo,
về chủ Tổ
nghĩa
Mác
Lênin,
tưcồng
tưởng
Hồ Chí
Minh,
giảng dạy
động
lực,
hiệucoi
quảtrọng đúng mức
và học tập nghịhoạt
quyết
củakém
Đảnghiệu
chưa
được
Việcđảng,
nghiên
cứu,
chế,nơi
chính
Sinh hoạt
nhất
là sửa
sinhđổi,
hoạtban
chihành
bộ ở cơ
nhiều
còn sách,
hình thức,
luậtCông
pháp tác
thích
ứngkết
với
nềntiễn,
kinhnghiên
tế thị trường
đơn điệu.
tổng
thực
cứu lý luận
hướng
xãkhông
hội chủ
nghĩa
kịp thời
chưađịnh
có chiều
sâu,
theo
kịp chưa
tình hình
thực tế
Thiếu cơ chế đểMột
xử số
lý, thay
nghị thế
quyết
kịpvề
thời
xâynhững
dựng,cán bộ lãnh đạo,
quản lýchỉnh
yếu về
đốn
năng
Đảng
lực,
cógiảm
nội dung
sút uychưa
tín, trì
sáttrệ
thực
trong
tiễn,
công tác,
kém hiệu quả trong
thiếu
phòng
tính khả
ngừa,
thi đấu
và thiếu
tranhchế
chống
tài xử
tham
lý. nhũng, tiêu cực
Việc thực hiện kỷ cương, kỷ luật của Đảng chưa nghiêm,
Việc xử lý cán bộ, đảng viên vi phạm còn nương nhẹ,
còn có biểu hiện "nhẹ trên, nặng dưới".
nể nang, thiếu cương quyết
Công tác quản lý cán bộ, đảng viên còn thiếu chặt chẽ.
Đang
làm thay
đổi, lệch lạc
những
chuẩn mực, thang
bậc giá trị đạo
đức truyền thống..
có tác động
Sự suy thoái về tư tưởng chính trị,
đến sự trường tồn
đạo đức lối sống, "tự diễn biến", tự
của dân tộc và sự
chuyển hóa" có tác động không nhỏ
phát triển của
đến sự nghiệp xây dựng và bảo vệ
đất nước.
Tổ quốc
Làm nhân dân
bất bình, ảnh hưởng
xấu đến uy tín
Để nâng cao năng lực và sức chiến đấu của Đảng và
và giải
vai trò
lãnh
đạo
quyết một số vấn đề cấp bách trong công tác xây dựng
Đảng,
Đảng
việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phongcủa
cách
Hồ Chí Minh là một giải pháp quan trọng,
vừa mang tính cấp bách vừa mang tính lâu dài
2. Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh
là chủ trương lớn của Đảng, được tiến hành liên tục, nhất quán
Từ ngày thành lập Đảng
cho đến năm 1969
Từ đại hội VI đến Đại hội XII
Trong
truyIIđiệu
TBT Lê
Đạilễhội
của Người,
Đảng nêu
Duẩn
đã học
viết
"tập
Suốt
đờiđức,
học
vấn
đề
đạo
tác
Ngày
7/11/2006,
Từ
năm
1930
Đảng
đã tập
dựa
Thực
hiện
Nghị
quyết
Tại
đạođại
đức,
hộitác
VI phong
của
Đảng
của
(1960)
Người
phong
chủ
tịch
HCM.
Khẩu
hiệu
trên
tư
tưởng
Hồ
Chí
Minh
Bộ
chính
trị
đã bồi
yêu
dưỡng
cầu
" Mỗi
phẩm
người
chất
cộng
cáchsản
Đại
hội
XI,
ngày
" Sống,
chiến
đấu,
lao
động
để
xác
đường
lối
chúng
mạng,
ta
không
cần phải
sợ gian
suốtcách
khổ,
đời
ban
hành
chỉluyện
và
học
tập
theo
gương
Báctác
Hồ
14/5/2011
học
không
tập,
noi
sợ
hi
gương
sinh,
đạo
rèn
đức,
VN,
thể
hiện
trong
vĩmạng
đại"
đã
trở
thành
khẩu
hiệu
phong
mình
của
thành
Bác
những
Hồ, người
chiến thầy
sỹ
thị
06-CT/TW
Bộ
chính
trị
cương
lĩnh
chính
trị
hànhvĩ
động
củaCMVN.."
toàn với
Đảng,
trung
thành
đại của
với
Đảng,
dân
về
tổ
chức
ban
hành
chỉ
đầuđáng
tiên
toànlàcủa
dân.
xứng
đồngĐảng
chí, là
họcsố
trò của
Hồđộng
Chủ Tịch"
cuộc
vận
thị
03-CT/TW
tập mạnh
về tiếp"Học
tục đẩy
và làm
việc
họctheo
tập
Thực hiện Nghị quyết Đại hội XII,
tấm
gương
đạo
và
làmlầntheo
ĐH
VII
(06/1991)
đầu
đưa trị
ra
ngày
15/5/2016
Bộ tiên
chính
khái
niệm
tưIX
tưởng
Hồ Chí Minh
Đại
hộigương
ban
hành
chỉ
thị(04/2001),
số
05-CT/TW
đức
Hồ
Chí
tấm
và khẳng định “ Đảng lấyđạo
chủ nghĩa
về– đẩy
mạnh
việc Hồ
học
tập
đưa
ra định
nghĩa
đầy
đủ
Mác
Lênin
vàMinh"
tư Chí
tưởng
Chi
Minh
đức
Hồ
Minh
vànền
làm
theo
tư tưởng
đạo
làm
tảng
tư tưởng,
kim chỉ
nam
về tư tưởng Hồ Chí Minh
cho
hành
động cách
cách mạng
của Đảng”.
đức,
phong
Hồ Chí
Minh
II. NHỮNG NỘI DUNG CHỦ YẾU
CỦA TƯ TƯỞNG, ĐẠO ĐỨC PHONG CÁCH
HỒ CHÍ MINH
1. Những nội dung chủ yếu và giá trị của tư
tưởng Hồ Chí Minh
a. Khái
niệm tư
tưởng Hồ
Chí Minh
là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc
về những vấn đề cơ bản cách mạng Việt Nam,
là kết quả của sự vận dụng và phát triển sáng tạo
chủ nghĩa Mác-Lê nin vào điều kiện cụ thể nước ta,
kế thừa và phát triển các giá trị truyền thống
tốt đẹp của dân tộc tiếp thu tinh hoa
văn hoá nhân loại
là tài sản tinh thần vô cùng to lớn và quý giá của Đảng và dân tộc ta,
mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng của nhân dân ta giành thắng lợi
Xây dựng
nhà nước
của dân, do
dân, vì dân
TT về bồi
dưỡng thế hệ
CM cho đời
sau
TT về Đại
đoàn kết
dân tộc
TT về xây
dựng Đảng
Giải phóng DT, giải
phóng GC, giải
phóng con người.
ĐLDT gắn liền
CNXH Kết hợp
sức mạnh DT
với sức mạnh
thời đại
TT về
đạo đức
cách
mạng
TT về phát
triển kinh tế
và văn hoá
TT về quốc
phòng toàn
dân
b. Những nội dung chủ yếu của tư tưởng Hồ chí Minh
2. Giá
Giátrị
trịcủa
củatư
tư tưởng
tưởngHồ
HồChí
ChíMinh
Minh
2.
Một là, tư tưởng Hồ Chí
Minh soi đường cho
sự nghiệp cách mạng
của nhân dân ta
giành thắng lợi
Tư tưởng HCM là nền tảng
tư tưởng và kim chỉ nam
cho hành động của
cách mạng Việt Nam
Tư tưởng Hồ Chí Minh
là tài sản tinh thần to lớn
và quý giá của Đảng,
dân tộc Việt Nam
Hai là, giá trị quốc tế của
tư tưởng Hồ Chí Minh
Tư tưởng Hồ Chí Minh
phản ánh khát vọng
của thời
Góp phần tìm ra
các giải pháp đấu tranh
giải phóng loài người
Góp phần cổ vũ các dân tộc
đấu tranh vì những mục tiêu
cao cả
2. Những nội dung chủ yếu của đạo đức Hồ Chí Minh
a. Quan điểm của HCM về vị trí của đạo đức
trong đời sống xã hội của mỗi người
Bác coi đạo đức là nền tảng của người CM
Vì
:
Sự nghiệp độc lập dân tộc và CNXH là
rất to lớn, khó khăn, nặng nề và lâu dài
Nó là gánh nặng đi trên con đường xa
Vậy
Phải chăm lo cái gốc, cái nguồn, cái
nền tảng ấy
Đây là công việc thường xuyên của toàn
Đảng, toàn dân, của mỗi gia đình và mỗi
người trong xã hội ta
b. Quan điểm của HCM về những phẩm chất đạo đức cơ
bản của con người Việt Nam trong thời đại mới
Trung với nước, hiếu với dân
Có 4
phẩm
chất
cơ
bản
Cần kiệm liêm chính,
chí công vô tư
Yêu thương con người
Tinh thần quốc tế trong sáng
Một là, Trung với nước, hiếu với dân
Đối
với
mỗi
cá
nhân
Mối quan hệ với đất nước, nhân
dân và dân tộc mình là lớn nhất
Phẩm chất trung với nước, hiếu
với dân là phẩm chất đạo đức
quan trọng nhất, bao trùm nhất
Bác đã sử dụng khái niệm trung, hiếu
truyền thống, nhưng đưa vào nội dung mới
Đối
với
cán
bộ,
đảng
viên
“Điều chủ chốt nhất” là “quyết tâm
suốt đời phấn đấu cho Đảng, cho
CM”, “tận trung, tận hiếu” với
Đảng, với dân
Phải hết lòng phục vụ dân, gần
dân, gắn bó với dân, kính trọng
và học tập dân, dựa hẳn vào dân,
lấy dân làm gốc
Phải nắm vững dân tình,
tình hiểu rõ dân tâm,
tâm
cải thiện dân sinh,
sinh nâng cao dân trí,
trí để dân
hiểu được quyền và trách nhiệm của mình
Hai là, cần kiệm liêm chính, chí công vô tư
Đây là phẩm chất đạo đức gắn liền với
hoạt động hàng ngày của mọi người
Vì
vậy
Phẩm chất này được Bác đề cập
nhiều nhất, thường xuyên nhất,
từ Đường Kách mệnh cho đến
bản Di chúc cuối cùng
Từng phẩm chất được Bác giải thích
rất rõ, rất cụ thể, rất dễ hiểu, như sau:
Sức lao động, thì giờ, tiền của
của dân, của nước, của bản
thân mình
- Kiệm
tức là
tiết
kiệm
Từ cái to đến cái nhỏ, nhiều cái
nhỏ cộng lại thành cái to
“Không xa xỉ, không hoang phí,
không bừa bãi”, không phô
trương hình thức, không liên
hoan, chè chén lu bù
Lao động cần cù, siêng năng
- Cần
tức là
Lao động có kế hoạch, sáng
tạo, có năng suất cao
Lao động với tinh thần tự lực
cánh sinh, không lười biếng,
không ỷ lại, không dựa dẫm
Coi “lao động là nghĩa vụ thiêng liêng, là
nguồn sống, nguồn hạnh phúc của chúng ta”
“Luôn luôn tôn trọng giữ gìn của
công và của dân”
- Liêm
tức là
“Không xâm phạm một đồng xu,
hạt thóc của Nhà nước, của
nhân dân”
“Trong sạch, không tham lam”. Không tham
địa vị, tiền tài, sung sướng. Không ham
người tâng bốc mình. Vì vậy mà quang minh
chính đại, không bao giờ hủ hoá. Chỉ có một
thứ ham là ham học, ham làm, ham tiến bộ”
- Chính
“nghĩa
là
không
tà,
thẳng
thắn,
đứng
đắn”
Đối với mình – không tự cao, tự
đại, luôn chịu khó học tập, tự
kiểm điểm để tiến bộ
Đối với người – không nịnh hót
người trên, không xem khinh
người dưới
Đối với việc – để việc công lên
trên, lên trước việc tư, việc nhà
Làm việc có trách nhiệm cao; việc thiện nhỏ
mấy cũng làm, việc ác nhỏ mấy cũng tránh
“Đem lòng chí công vô tư mà đối
với người, với việc”
- Chí
công
vô tư
“Khi làm bất cứ việc gì cũng đừng
nghĩ đến mình trước, khi hưởng
thụ thì mình nên đi sau”; “Phải lo
trước thiên hạ, vui sau thiên hạ”
Thực chất là nối tiếp Cần, Kiệm, Liêm, Chính
Bồi dưỡng đức tính Cần, Kiệm, Liêm, Chính,
Chí công vô tư làm cho con người vững vàng
trước mọi thử thách
Ba là, thương yêu con người
Đây là một trong những phẩm chất
đạo đức cao đẹp nhất
Đó là
tình
cảm
rộng
lớn
Dành cho những người cùng
khổ, những người lao động bị
áp bức bóc lột
Thể hiện ở quan hệ gia đình,
bạn bè, đồng chí và mọi người
trong cuộc sống hàng ngày
Thương yêu con người đòi hỏi
Nghiêm
khắc với
mình,
rộng rãi,
độ
lượng
với
người
khác
Tôn trọng
con
người,
biết nâng
con người
lên, không
hạ thấp,
vùi dập
con người
Đối với những
người có sai lầm
khuyết điểm, nhưng
đã nhận ra và cố
gắng sửa chữa, kể
cả những người lầm
đường, kể cả kẻ thù
bị thương, bị bắt,
đầu hàng
Đối
với
cán
bộ,
đảng
viên
Phải có tình đồng chí thương
yêu lẫn nhau, trên nguyên tắc
tự phê bình và phê bình một
cách chân thành, nghiêm túc
Chống thái độ dĩ hoà vi quý,
bao che sai lầm khuyết điểm
cho nhau, yêu nên tốt, ghét
nên xấu, bè cánh
Làm tổn thất cho Đảng, cho CM, nhân dân