Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (172.59 KB, 28 trang )
<span class='text_page_counter'>(1)</span><div class='page_container' data-page=1>
Khi kh¾c häa nhân vật trong văn bản
<b>Ngữ văn: tiÕt 64 </b>
<b>đối thoại, độc thoại và độc </b>
<b>tho¹i néi tâm trong văn bản tự </b>
<b>sự</b>
<b>I.Tỡm hiu yu t i thoại, độc thoại và </b>
<b>độc -thoại nội tâm trong văn bn t </b>
Đọc đoạn trích sau:
Có ng ời hỏi:
-Sao bảo làng chợ Dầu tinh thần lắm
cơ mà?...
-y th m bây giờ đổ đốn ra thế đấy!
Ông Hai trả tiền n ớc, đứng dậy, chèm
chẹp miệng, c ời nhạt một tiếng, v ơn vai
nói to:
-Hµ, nắng gớm, về nào
-Cha m tiờn s nhà chúng nó! đói khổ ăn cắp ăn chộm
bắt đ ợc ng ời ta còn th ơng. Cái giống Việt gian bán n ớc
thì cứ cho mỗi đứa một nhát!
Ông Hai cúi gằm mặt xuống mà đi. Ơng thống nghĩ
Về đến nhà, ơng Hia nằm vật ra gi ờng, mấy đứa trẻ hôm
nay thấy bố hơm nay có vẻ hơi khác, len lột a nhau ra
đầu nhà chơi sậm chơi sụi với nhau.
Nhìn lũ con, tủi thân, n ớc mắt «ng l·o cø giµn ra.
Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ? Chúng nó
cũng bị ng ời ta rẻ rúng hắt hủi đấy ? Khốn nạn, bằng ấy
?Trong 3 câu đầu của
đoạn trÝch ai nãi víi
ai? Tham gia c©u
chun cã Ýt nhÊt mÊy
ng êi?
?Dấu hiệu nào cho các
em thấy đó là cuộc trị
chuyện trao đổi qua
lại?
-Cã Ýt nhÊt 2 ng êi phơ n÷
tản c đang nói chuyện
với nhau.
?Những lời thoại đó
ng ời ta gọi là đối
thoại, vậy đối thoại
Häc lµm ng êi
Häc lµm ng êi
Häc lµm ng êi
Häc lµm ng êi
Một anh học trị ở nhà thầy đã 3 năm mà ch a thấy
Một anh học trò ở nhà thầy đã 3 năm mà ch a thấy
anh đọc sách, thầy Tăng Tử ngạc nhiên lắm.
anh đọc sách, thầy Tăng Tử ngạc nhiên lắm.
Một hôm thầy gọi trị đến hỏi:
Một hơm thầy gọi trị đến hỏi:
-Ng ơi đến nhà ta thụ giáo, mà ta chẳng thấy ng ơi -Ng ơi đến nhà ta thụ giáo, mà ta chẳng thấy ng ơi
đọc sách bao giờ?
đọc sách bao giờ?
Nghe thÇy nãi ng êi häc trß lƠ phÐp th a:
Nghe thÇy nãi ng êi häc trß lƠ phÐp th a:
-Th a thầy con vẫn đọc đấy ạ.
-Ng ơi đến nhà ta thụ giáo, mà ta chẳng thấy
ng ơi đọc sách bao giờ?
Điều kiện để đối thoại diễn ra:
-Phải có hồn cảnh giao tiếp.
-Ph¶i cã sù hiƯn diƯn cđa ng êi tham
gia giao tiếp(2 ng ời trở lên).
Câu “Hà, nắng gớm,
về nào….’’ Ơng
Hai nói với ai? Đây
có phải là câu đối
thoại không? Vì
sao?
-Khơng phải là lời đối thoại:
+Khơng h ớng tới một đối t
ỵng cụ thể nào cả(nói giữa
trời)
+Khụng liên quan gì đến chủ
đề mà 2 ng ời đàn bà tản c
đang nói.
Sau câu nói đó cũng chẳng có
ai đáp lại.
Trong đoạn trích còn
cú nhng câu kiểu nh
vậy không? Về hình
thức trong đoạn văn
các lời thoại của ông
Hai có gì giống và
khác với những lời đối
thoại trên?
“Chúng bay ăn miếng cơm
hay miếng gì vào mồm
mà đi làm cái giống Việt
gian bán n ớc để nhục
nhã thế này’’
Giống: đều có gạch đầu
dịng.
<i><b>Đó ng ời ta gọi là độc thoại.</b></i>
<i><b>Điều kiện để có lời độc thoại:</b></i>
-Phải có hồn cảnh giao tiếp để nhân vật có
nhu cầu bộc lộ nội tâm.
?Những câu : chúng nó
cũng là trẻ con làng
Việt gian đấy ?Chúng
nó cũng bị ng ời ta rẻ
rúng hắt hủi đấy ?
khốn nạn bằng ấy
tuổi đầu…ai hỏi ai?
Về hình thức em thấy lời độc thoại nội
tâm có gì khác so với những lời đối
thoại, độc thoại tr ớc đó? Vì sao?
-Kh«ng có gạch đầu dòng.
-Những câu hỏi này không phát ra thành tiếng
mà chỉ âm thầm diễn ra trong suy nghĩ, tình
cảm của ông Hai.
ú l những câu độc thoại nội tâm.
?Vậy độc thoại nội
t©m là gì?
Đọc bài tập sau:
Đêm nay mẹ không ngủ đ ợc. Ngày mai là
ngày khai tr ờng lớp Một của con. Mẹ sẽ đ a
con đến tr ờng, cầm tay con dắt qua cánh cổng,
rồi bng tay mà nói: “Đi đi con, hãy can đảm
lên, thế giới này là của con, b ớc qua cánh cổng
tr ờng là một thế giới kì diệu sẽ mở ra’’
Xác định lời độc thoại, và cho biết đó là
lời độc thoại hay độc thoại nội tâm?
<i>Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, </i>
<i>Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, </i>
<i>b íc qua cánh cổng tr ờng là một thế giới kì diệu sẽ </i>
<i>b ớc qua cánh cổng tr ờng là một thÕ giíi k× diƯu sÏ </i>
<i>më ra</i>
<i>më ra</i>’’<sub>’’</sub>
“
“Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ?Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ?
Chúng nó cũng bị ng ời ta rẻ rúng hắt hủi đấy ?
Chúng nó cũng bị ng ời ta rẻ rúng hắt hủi đấy ?
Khèn n¹n b»ng Êy ti ®Çu…
?Em có nhận xét
gì về kết cấu ngữ
pháp của những lời
độc thoại nội tâm?
Các hình thức diễn đạt trên có tác
dụng nh thế nào trong việc thể hiện
diễn biến của câu truyện và thái độ của
những ng ời tản c trong buổi tr a ông Hai
gặp họ?
Các hình thức đối thoại tạo cho câu chuyện có khơng khí nh cuộc sống
Các hình thức đối thoại tạo cho câu chuyện có khơng khí nh cuộc sống
thật, thể hiện thái độ căm giận của những ng ời tản c đối với dân làng
thật, thể hiện thái độ căm giận của những ng ời tản c đối với dân làng
chợ Dầu, tạo tình huống để đi sâo vào nội tâm nhân vật.
chợ Dầu, tạo tình huống để đi sâo vào nội tâm nhân vật.
Các hình thức đối thoại tạo cho câu chuyện có khơng khí nh cuộc sống
Các hình thức đối thoại tạo cho câu chuyện có khơng khí nh cuộc sống
thật, thể hiện thái độ căm giận của những ng ời tản c đối với dân làng
thật, thể hiện thái độ căm giận của những ng ời tản c đối với dân làng
chợ Dầu, tạo tình huống để đi sâo vào nội tâm nhân vật.
chợ Dầu, tạo tình huống để đi sâo vào nội tâm nhân vật.
<b> *Đối thoại, c thoi:</b>
<b>-Giống nhau</b>:+Là những phát ngôn..
+Th ờng có gạch đầu dòng ở những l ợt thoại.
<b>-Khỏc nhau</b>: Độc thoại không h ớng về chủ đề giao tiếp,
không h ớng về một ai…
<b>II. Lun tËp.</b>
Cã mÊy lêi trao(lêi
cđa bµ Hai)?
Có bao nhiêu lời đáp?
Cã 3 lêi trao(lêi cđa
bµ Hai).
-Này, thầy nó ạ. (ơng khơng đáp lại)
-Thầy nó ngủ rồi à? (Gì-ơng Hai đáp)
-Tôi thấy ng ời ta đồn….(ông Hai gắt lên “Biết
rồi’’)
Củng cố:
Có nh ng hình th c nào đ th hi n nhân ữ ứ ể ể ệ
v t trong tác ph m?Đ i tho i là gì?ậ ẩ ố ạ
Đ c tho i là gì?ộ ạ