Tải bản đầy đủ (.pdf) (10 trang)

trích đoạn SÁCH BÍ KÍP CHINH PHỤC LÝ THUYẾT HÓA TRONG ĐỀ THI ĐẠI HỌC

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (373.45 KB, 10 trang )

LOVEBOOK.VN | 1



TRÍCH ĐOẠN SÁCH BÍ KÍP CHINH PHỤC LÝ
THUYẾT HÓA TRONG ĐỀ THI ĐẠI HỌC
Tác giả: GSTT GROUP
Đơn vị phát hành: Công Ty Cổ Phần Giáo Dục Trực Tuyến Việt Nam – Nhà sách LOVEBOOK.VN
Thời gian phát hành dự kiến: 09/03/2014

LOVEBOOK.VN | 2
 bài
Câu 1. Nguyên t n tích ht nhân là 26. Cu hình electron ca X, chu k và nhóm trong h thng tun
hoàn lt là:
A. 











, chu k 3 nhóm VIB.
B. 














, chu k 4 nhóm IIA.
C. 











, chu k 3 nhóm VB.
D. 














, chu k 4 nhóm VIIIB
Câu 2. Có các nhnh sau:
1) Cu hình electron ca ion 

là 1s
2
2s
2
2p
6
3s
2
3p
6
3d
6
. Trong bng tun hoàn các nguyên t hoá hc,
nguyên t X thuc chu kì 4, nhóm VIIIB.
2) Các ion và nguyên t: Ne , 

, 


m chung là có cùng s electron.
t cháy ancol no thì ta có 






.
4) Dãy gm các nguyên t c sp xp theo chiu gim dn bán kính nguyên t t trái sang phi là K,
Mg, Si, N.
Mg(OH)
2
, Al(OH)
3
gim dn.
Cho: N (Z = 7), F (Z=9), Ne (Z=10), Na (Z=11), Mg (Z=12), Al (Z=13), K (Z = 19), Si (Z = 14).
S nh
A. 3. B. 5. C. 4. D. 2.
Câu 78n phân dung dch CaCl
2
c khí nào  catot:
A. Cl
2
B. H
2
C. O
2
D. HCl
Câu 215.  phn ng: K

2
Cr
2
O
7
+ H
2
S + H
2
SO
4

2
SO
4
+ X + Y + H
2
O.
Bit Y là hp cht ca crom. Công thc hóa hc ca X và Y lt là
A. S và Cr
2
(SO
4
)
3
B. S và Cr(OH)
3
C. K
2
S và Cr

2
(SO
4
)
3
D. SO
2
và Cr(OH)
2
Câu 336. Cho a gam Sn vào 
1
lít H
2

0


3

2
lít NO
2

1

V
2
là:
A. 





B. 




C. 




D. 




Câu 27. Cho các ankan sau: Metan, propan, isobutan, 2, 2-  - metylbutan, 2,3- 
pentan. Có bao nhiêu annkan khi tham gia phn ng monoclo hóa ch c mt sn phm th?
A. 1 B. 3 C. 4 D. 2
Câu 28. Ch u ch c metan bng mc trc tip?
A. Al
4
C
3
B. CaC
2
C. CH
3

COONa D. C
4
H
10


LOVEBOOK.VN | 3
Li gii
Câu 1
Nht câu hi khá d, các bn ch cn s dt cu hình electron và da
vào c nh v trí ca nguyên t X trong bng tun hoàn.
Chú ý: + Trt t các mng obitan nguyên t:
1s 2s 2p 3s 3p 4s 3d 4p 5s 4d 5p 6s 4f 5d 6p 7s 5f 6d 7p
m, phn son, phn son, phn son, ph
+ Cu hình electron nguyên t biu din s phân b electron trên các phân lp thuc các lp khác
nhau.
c cách vit cu hình electron nguyên t:
_ S th t lc vit bng các ch s 
_ Phân lc kí hiu bng các ch ng (s, p, d, f)
_ S c ghi bng ch s  phía trên, bên phi kí hiu ca phân lp (



)
Cách vit cu hình electron nguyên t:
nh s electron ca nguyên t.
c phân b theo th t n các mng AO, theo các nguyên lí và quy
tc phân b eletron trong nguyên t.
_ Vit cu hình electron theo th t các phân lp trong mt lp và theo th t ca các lp electron.
+ Chu kì là dãy các nguyên t mà nguyên t ca chúng có cùng s lc xp theo chiu

n tích hn.
S th t ca chu kì trùng vi s lp electron ca nguyên t các nguyên t 
+ Nhóm nguyên t là tp hp các nguyên t mà nguyên t có c 
có tính cht hóa hc gn ging vc xp thành mt ct.
Nguyên t các nguyên t trong cùng mt nhóm có s electron hóa tr bng nhau và bng s th t
ca nhóm (tr mt s ngoi l).
Các nhóm A bao gm các nguyên t s và nguyên t p.
Các nhóm B bao gòm các nguyên t d và nguyên t f.
Ví d: Vit cu hình electron ca nguyên t X có s hiu nguyên t là 26.
Ta s phân b lt các electron theo các mn sao cho, khi phân lt
s ng electron ci thì phân lng l tip mn electron, c n
vn electron cui cùng.
S ng electron ta các phân l
_ Phân lp s có t
_ Phân lp p có t
_ Phân lp d có t
_ Phân lp f có t
c cu hình electron vi th t các phân lp theo m
















(Phân lp 3d có mng ca phân lp 4s)
Cu c cn sp xp li v trí các phân lp theo th t các
phân lp trong mt lp và theo th t ca các lp electron:















i li v trí phân lp 3d và 4s)
Vy ca X là 















Sau khi vic cu hình electron cnh v trí ca X trong bng tun hoàn:
+ Vì X có 4 lp electron nên X thuc chu kì 4.
+ Vì X có phân lp d nên X thuc nhóm B, mà cu hình electron ca X kt thúc có dng   




mà    nên X thuc nhóm VIIIB.
n ch yêu cnh cu hình electron ca nguyên t. Tuy nhiên trong
 i hc có th xut hin nhng câu hi phc tu vit cu hình electron ca ion kim
loi ca mt nguyên t thuc nhóm B (có phân lp d, f) 

thì các bn cng, sau khi vit
LOVEBOOK.VN | 4
c cu hình electron ca nguyên t X, t cu hình electron này bc cu hình
electron ca 

u cn chú ý rng electron mt t phân lp ngoài cùng, không nht
thit là phân lp có mng cao nht.
Ví d: Vit cu hình electron ca ion 

ca nguyên t X có 
  trên, ta vic cu hình electron ca X:
















T cu hình electron này, bcc cu hình electron ca 













Vi câu hi này, nhiu bn có th mc mt s sai l

_ Khi b cu hình electron ca X, các bn không bt electron t phân lp ngoài cùng
là 4s mà bt t phân lp electron có mng cao nht là 3p, t c cu hình














_ Mt s bn khác nhn thy rng: X có 26 electron nên 

có    electron, t a vào
s electron này có c



























C hai cc bit cu hình electron (*) chính là c
ca nguyên t có  (lí do ti sao các bn s c tìm hiu trong câu hi tip theo).
Câu 2
Tt c các nh
1) Ion ca X là 

t 2 electron.
u hình electron ca X là 














. Vì X có 4 lp electron nên X thuc chu kì
4. Cu hình electron ca X kt thúc có dng

  





, vì    và X có phân lp d nên X thuc
chu kì VIIIB.
2) Chúng có cùng cu hình electron: 





  d dàng thy nhn thy nh
thy rng:
+ S hiu nguyên t ca Ne là 10 nên Ne có 10 electron.
+ S hiu nguyên t ca Na là 11 nên khi Na m to thành ion 

thì ion 



   eletron.
+ S hiu nguyên t ca F là 9 nên khi F nh to thành ion 

thì ion 


   eletron.
3) Ancol no có công thc phân t tng quát là 





, 






t cháy 1 mol ancol
c n mol 



  

mol 










    





 



  













 sp xc các nguyên t theo chiu gim dn các bán kính nguyên t t trái sang phu
tiên ta nh li mt s quy lut bii bán kính nguyên t trong bng tun hoàn:
+ Trong mt chu kì, theo chin tích hn, bán kính các nguyên t gim dn.
+ Trong mt nhóm A, theo chin tích hn, bán kính nguyên t n.
 càng gi bên trái trong bng tun hoàn càng nh và nguyên t càng gn
góc trên bên phi trong bng tun hoàn thì bán kính nguyên t càng nh.
T  so sánh, sp xp bán kính ca các nguyên t K, Mg, Si và N:
+ So sánh bán kính nguyên t ca K và Mg: S hiu nguyên t ca K và Mg lt là 19 và 
(các bn có th nh hoc vit c suy ra) K thuc chu kì 4, nhóm IA và Mg thuc chu
kì 3, nhóm IIA. Nu không th hình dung v v trí ga các nguyên t, các bn có th
so sánh thông qua nguyên t trung gian là Na (không cn thit phi nh tên nguyên t trung gian, ch
cn chc v a nó) có v trí trong bng tun hoàn là chu kì 3, nhóm IA.
LOVEBOOK.VN | 5
Trong cùng nhóm IA, K có bán kính nguyên t l có s hiu nguyên t nh 
Trong cùng nhóm 3, Na có bán kính nguyên t l có s hiu nguyên t l
Mg.
 l ca Mg.
Ngoài s dng nguyên t  s dng nguyên t trung gian khác là Ca
 nguyên t thuc chu kì 4 và nhóm IIA:
Trong cùng chu kì 4: K có bán kính nguyên t l ca nguyên t có s hiu
nguyên t l
Trong cùng nhóm IIA: Ca có bán kính nguyên t l ca nguyên t có s
hiu nguyên t nh 
 ca K l ca Mg.
+ So sánh bán kính nguyên t ca Si và N: S hiu nguyên t ca Si và N l
thuc chu kì 3, nhóm IVA và N thuc chu kì 2, nhóm VA. So sánh qua nguyên t trung gian là C thuc
chu kì 2, nhóm IV trong bng tun hoàn:
Trong cùng nhóm IVA, Si có bán kính nguyên t l ca C là nguyên t có s

hiu nguyên t nh 
Trong cùng chu kì 2, C có bán kính nguyên t ln kính nguyên t ca nguyên t có s hiu
nguyên t l
 ca Si l ca N.
Ngoài s dng nguyên t n có th s dng nguyên t trung gian khác
 so sánh là P  nguyên t thuc chu kì 3, nhóm VA. Vi, các bn có th
t làm.
Nhn xét: Trong nhng h: Khi so sánh bán kính nguyên t ca nguyên t
X thuc chu kì   , nhóm NA và nguyên t Y thuc chu kì k, nhóm   A thì các bn có th s
dng nguyên t trung gian là mt trong hai nguyên t sau:
_Nguyên t Z thuc chu kì k, nhóm NA.
_Nguyên t T thuc chu kì   , nhóm (N+1)A.
Và kt qu cuc là nguyên t X có bán kính nguyên t l
ca nguyên t Y.
+ So sánh bán kính nguyên t ca hai nguyên t cùng thuc chu kì 3 là Mg và Si: vì Mg thuc chu kì
IIA, Si thuc chu kì IVA nên Mg có s hiu nguyên t l ln
 ca Si.
Vy dãy gm các nguyên t c sp xp theo chiu gim dn bán kính nguyên t t trái sang phi là
K, Mg, Si, N.
5) Trong cùng mt chu kì, theo chin tích hn, tính bazo ca các hidroxit ca
ng ca các nguyên t gim dn.
Na, Mg, Al cùng thuc chu kì 3 và th t này là th t n tích hn nên tính bazo ca
chúng gim dn.
Ngoài cách ghi nh quy lun có th nh n tính bazo c
là nhng gm mc), 




là bazo

yc) và 




 t 
Chú ý: +) Cu hình electron tuân theo nguyên lí vng bn, quy tc Hun và nguyên lí loi tr Pauli.
+) Phân lp

  

 có mc  c phân b vào
phân lc, phân lp

  

 sau. Khi phân l electron (2e) s xut
hiy gia hai electron này làm cho electron trong phân lp ns có mng cao


  

d. Vic phân b electron vào phân lp

  

 u ng chc ch
phân lp ns li càng có m

  


 t ra khi nguyên t
  bt lt t phân l n phân lp

  


LOVEBOOK.VN | 6
+) Sai lm ca các bn hc sinh là vi nguyên t có , khi vit cng ch
n th t mng theo nguyên lí vng bn, t u hình electron và xác
nh sai v trí trong bng tun hoàn.
+) Vi các nguyên t khi vit cu hình electron theo các nguyên tng cho ta cu hình
electron hai phân lp ngoài cùng có dng

  





hoc

  





thì 1e thuc phân lp ns s
chuyn v phân lp


  

  to thành cu hình bn vng ng vi trng thái bão hòa hoc bán
bão hòa ca phân lp

  

u hình electron ca hai phân lp ngoài cùng là

  






hoc

  






nh v trí nhóm B trong bng tun hoàn ca các nguyên t nguyên t X có cu hình
electron hai phân lp ngoài cùng dng

  






 Xét tng   
Nu  thì X thuc nhóm TB.
Nu  thì X thuc nhóm VIIIB.
Nu  thì X thuc nhóm IB.
Nu  thì X thuc nhóm IIB.
Câu 78
+ S n phân là quá trình oxi hóa  kh xy ra  b mn cn mt chi
qua chn li nóng chy hoc dung dch chn li.
+ S n phân gn phân nóng chn phân dung dch.


 


 














 

 


Chú ý: 
 







 
















  




 
    

 




 

 


























 






 




 


  


 






 
hân có










 



  


 

















LOVEBOOK.VN | 7












 







  







  

 





  


 









  

 


 








 


 
Câu 215
Ching suy lun: Trong hp cht 





s oxi hóa ct c
trình 






là cht oxi hóa, th hin  s gim s oxi hóa c oxi
hóa ca crom trong sn phm Y là +2 hoc +3. Tuy nhiên cng phn ng là axit
(



) nên hp cht ca crom không th tn ti dng hidroxit mà phi là mui. Loi tr các
c Y là 







S oxi hóa cnh trong hp cht 

 là  là s oxi hóa nh nht c


 là cht kh th hin  s  oxi hóa c
C  i s oxi hóa cnh (

n ph
s  oxi hóa cnh t  lên 0.
V

Chú ý: Cách làm trên giúp các bn suy lung hp không nc quy lut ca mt s
cht oxi hóa. Tuy nhiên, các bn có th ghi nh mt s quy lui s oxi hóa ca mt s cht
oxi hóa và cht kh ng phn 




















































































































































































 








































































































 có tính kh mnh.
LOVEBOOK.VN | 8
Câu này thc cht ch là quá trình tính toán thành phn % theo khng ca Fe trong các hp cht.
Các bn có th tính l







  










  











  











  










  














  








  


T c sp xp theo chiu gim dng st là:
FeO, Fe
3
O
4
, Fe
2
O
3
,FeS, FeS
2
, FeSO
4
, Fe
2
(SO
4
)
3

Nhn xét: Tuy nhiên nu tinh ý các bn vn có th loi tr  n tính
toán.
C th quá trình suy lu
+ Trong dãy các cht có FeO và 



. Nhn thy ng s
1 nguyên t O s có 1 nguyên t Fe, còn trong 1 phân t 




thì 4 nguyên t O ch có 3 nguyên t
Fe (4 nguyên t O cn 4 nguyên t ng Fe m
à C.
 n thng Fe trong 



ng st trong 



, do

+ Ngoài cách lo ng st trong FeO và FeS. Nhn
thy khng nguyên t ca S lng nguyên t cng st trong FeO
ng st trong FeS. T 
+ Ngoài nhng cách suy lun có th suy lu da vào các cp cht có s
.
B
Vì khng Sn  ng h ng hc s dng vi cùng s mol.
Chn s mol Sn  mng hp là x mol.
Chú ý 1: Các bn c tính cht hóa hc cu:
+ Trong không khí  nhi ng, Sn không b oxi hóa;  nhi cao, Sn b oxi hóa thành 


+ Thic tác dng chm vi các dung dch HCl, 




loãng to thành mui 

và 

. Vi dung dch


loãng to mui 

i phóng khí 

. Vi dung dch 



, 

c to ra
hp cht 

.
+ Thic b hòa tan trong dung dch kic (NaOH, KOH). Trong t nhiên, thic bo v bng
i bn v mt hóa hc, b m.
ng hp ta có phn ng hóa hc x
 

 



 



 





 

 













Nhc này, có th rt nhiu b ng hu kin v nhi
và áp sut không ging nhau nên nhanh cho rng t l v th tích  l s mol. T 
bn ch
Tuy nhiên các bn cn nh rng   t là 1 atm.


LOVEBOOK.VN | 9
 ng hp th nht:

















 ng hp th hai:
























Chú ý 2: Các công thc s dc suy ra t ng th
Vi cùng mt s u kin khác nhau v nhi và áp sut, ta có:















 

và 

 nhi là K (nhi K b C cng 273).
Mt khác, khi bic s mol khí, vi kin thc ca môn hóa hc, ta d c th tích khí
 u kin tiêu chun (gi s là 

) theo công thc: 


 mol khí.
Thay các giá tr v th tích khí và nhi, áp sut  u kin tiêu chuc:






















u kin v nhi và áp sut c th u kin tiêu chun) thì:
+ Nu cho bit th tích và cn tính s mol khí thì:




+ Nu cho bit s mol và cn tính th tích thì:




Câu 27: 
c ht, vi câu hi này, chúng ta cc công thc cu to ca cht t tên gi ca nó:
Metan: CH
4
, propan: CH
3
CH
2
CH
3
, isobutan: CH
3
CH(CH
3
)CH

3
, 2,2- 
3
C(CH
3
)
2
CH
3
,
2,3- 
3
CH(CH
3
)CH(CH
3
)CH
2
CH
3
.
Phn ng th monoclo
ca ankan, tc là phn ng th mt (mono) nguyên t clo vào phân t ankan.
 sn phm th có th c tng vi s v trí có th thay th H bng Cl, hay chính
là s gc ankyl có th to thành(xem gii thích k  i).
Các sn phm th monoclo có th to thành là:
Metan: CH
3
Cl, 1 sn phm.
Propan: CH

2
ClCH
2
CH
3
, CH
3
CHClCH
3
, 2 sn phm.
Isobutan: CH
2
ClCH(CH
3
)CH
3
, CH
3
C(Cl)(CH
3
)CH
3
, 2 sn phm.
2,2- 
2
ClC(CH
3
)2CH
3
, 1 sn phm.

2,3-   
2
ClCH(CH
3
)CH(CH
3
)CH
2
CH
3
, CH
3
C(Cl)(CH
3
)CH(CH
3
)CH
2
CH
3
,
CH
3
CH(CH
3
)C(Cl)(CH
3
)CH
2
CH

3
, CH
3
CH(CH
3
)CH(CH
2
Cl)CH
2
CH
3
, CH
3
CH(CH
3
)CH(CH
3
)CH(Cl)CH
3
,
CH
3
CH(CH
3
)CH(CH
3
)CH
2
CH
2

Cl, 6 sn phm.
T t (metan và 2,2- 
Chú ý:
Dng câu h    ng câu h   nh s ng phân ancol, andehit, acid
cacboxu có chung bn chc s gc ankyl ca chc ankyl là gc
to thành khi ankan b mt nguyên t H, và v trí này trng, cn kt hp vi các nguyên t hay
LOVEBOOK.VN | 10
nhóm nguyên t  to thành phân t hoàn chnh. Chng hn 
4
to ra 1 gc ankyl là
.
Ví d, có 4 câu hi vinh s ng phân ca C
4
H
9
Cl, C
4
H
9
OH, C
4
H
9
COOH,
C
4
H
9
CHO, thc cht ta cnh xem gc ankyl C
4

H
9
- ng phân. Ti sao vy? Hãy
chú ý rng, các thành phn to ra s khác bit gia 4 cht trên là Cl-, -OH, -COOH, -m
u gn vào v trí liên k trng ca gc ankyl. Có bao nhiêu dng phân ankyl
thì có by nhiêu v trí trng khác nhau, và mi v trí trng y khi gn vi các gc s tng
ng.
C th, có 4 gc ankyl C
4
H
9
- . Vic còn li là gn các gc
Cl-, - trí trng, ta s t qu u là 4.
Qua ví d trên, có th rút ra cách làm chung cho các bài toán ving phân có mt nhóm th, nhóm
chc 
1. Tách riêng các nhóm th nhóm chc và x lí trên gc hidrocacbon còn li. (VD tách riêng C
4
H
9
- và 
CHO)
nh s ng phân có th to ra t gc hidrocacbon y (VD C
4
H
9
- ng phân).
S ng phân trên chính là kt qu phi tìm.
ng phân thì tt nht ch vit mch C ), và b qua các nguyên t  tránh
m rà, gây ri mt. M ru gc không no, ta v.
VD vi 2,3-  , có 6 v trí. (Mt v trí trng trong

mng hp).
Các bn hãy th luyn tp cách làm này vi các cht trong câu hi 27. Và tt nht, hãy ghi nh s gc
ankyl ca C
2
H
5
-, C
3
H
7
-, C
4
H
9
-u này có giúp ta có th c s ng phân ca mt s cht
mà không cn vit ra.
Câu 28: 
Al
4
C
3
+12H
2
OAl(OH)
3
+3CH
4

CaC
2

+2H
2
OCa(OH)
2
+C
2
H
2

CH
3
COONa+NaOH













CH
4
+Na
2
CO

3
.
C
4
H
10








CH
4
+C
3
H
6
.
Nhn xét:
Vi hai chng gây nhm ln do chúng có dng công thc gii
 nhm (Al
4
C3 là nhôm cacbua, còn CaC
2
phi là canxi axetilua, ch không phi là canxi cacbua
u tác dng vc và axit, to thành hidroxit hoc mung và gii
phóng khí.

Chng hn: Al
4
C
3
+12HCl4AlCl
3
+3CH
4

Phn ng th 3 là phn u ch ankan trong PTN (phn  ca phn ng
này, là thay th phn COONa bng 1 nguyên t H. Tng quát:
R(COONa)
n
+nNaOH













RH
n
+nNa

2
CO
3
.
Mn, khi vt phn ng vôi tôi xút, chúng ta s thay các nhóm COONa bc, ri
u chnh l có cht hoàn chnh. VD: CH
2
=CHCOONa s thành CH
2
=CHH, tc là CH
2
=CH
2
. Mt VD
khác: NaOOCCH
2
COONa s thành HCH
2
H, tc là CH
4
.
Khi yêu ciu ch hidrocacbon t mui ci phn ng vôi tôi xút.
Vi phn ng th 4, hu ch 1 ankan t ankan khác có mch C l
phn ng cracking.

×