Tải bản đầy đủ (.docx) (7 trang)

tiểu luận môn pháp luật chống bán phá giá

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (142.88 KB, 7 trang )

1. Nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có là gì ?
Nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có được hiểu là khi các thông tin, tài liệu cần thiết không được cung
cấp theo đúng yêu cầu thì cơ quan điều tra sử dụng mọi tài liệu thông tin mà cơ quan điều tra có được để xác
định các nội dung điều tra, bao gồm các thông tin trong hồ sơ yêu cầu của ngành sản xuất trong nước, thông tin
được cấp bởi các chủ thể khác hoặc các thông tin mà các cơ quan có thẩm quyền thu thập được.
Cụ thể chứng cứ là gì, thì theo quy định tại Điều 3 Nghị định 90/2005: “ Chứng cứ trong quá trình giải
quyết vụ việc chống bán phá giá là những gì có thật được Cơ quan điều tra chống bán phá giá, Hội đồng xử lý
vụ việc chống bán phá giá dùng làm căn cứ để xác định tình trạng bán phá giá hàng hoá nhập khẩu vào Việt
Nam, tình trạng ngành sản xuất trong nước bị thiệt hại đáng kể hoặc bị đe dọa gây ra thiệt hại đáng kể, mối
quan hệ giữa việc bán phá giá hàng hoá nhập khẩu vào Việt Nam với thiệt hại đáng kể hoặc đe dọa gây ra thiệt
hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước cũng như những tình tiết khác cần thiết cho việc giải quyết đúng đắn
vụ việc chống bán phá giá.”
Chứng cứ theo khoản 2 điều 60 của Luật Cạnh Tranh được xác định từ các nguồn sau đây:
“a) Vật chứng là vật được dùng làm công cụ, phương tiện vi phạm, tiền và những vật khác có giá trị chứng minh
hành vi vi phạm quy định của Luật Cạnh Tranh;
b) Lời khai của người làm chứng, giải trình của tổ chức, cá nhân liên quan;
c) Tài liệu gốc, bản sao tài liệu gốc, bản dịch tài liệu gốc được công chứng, chứng thực hợp pháp hoặc do cơ
quan, tổ chức có thẩm quyền cung cấp, xác nhận;
d) Kết luận giám định.”
Theo đó chứng cứ có sẵn là những chứng cứ như theo quy định của pháp luật mà cơ quan quản lý cạnh
tranh hoặc được điều tra viên, hội đồng xử lý vụ việc cạnh tranh thu thập được trong quá trình điều tra để sử
dụng làm căn cứ xác định tình trạng bán phá giá. Sử dụng chứng cứ có sẵn trong điều tra là hành vi áp dụng
những thông tin, tài liệu có sẵn trong quá trình điều tra vào giải quyết vụ việc chống bán phá giá đã được điều
tra trước đó.
Cũng cần nói thêm rằng, chứng cứ có sẵn trong điều tra chỉ được sử dụng trong những trường hợp cụ thể
và nhất định theo luật định, không phải mọi chứng cứ có sẵn điều được sử dụng trong quá trình giải quyết vụ
việc chống bán phá giá. Việc áp dụng chứng cứ có sẵn trong điều tra dựa trên quy định cụ thể của pháp luật có
thể gọi chung là nguyên tắc chứng cứ có sẵn trong điều tra.
2. Nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có được áp dụng ở giai đoạn nào?
Như đã biết, phần lớn nội dung của pháp luật chống bán phá giá bao gồm các quy định về trình tự, thủ
tục điều tra, xử lý vụ việc chống bán phá giá.


Cụ thể tại Điều 8 Pháp lệnh chống bán phá giá quy định hai trường hợp để cơ quan có thẩm quyền tiến
hành điều tra như sau: thứ nhất, điều tra theo yêu cầu của ngành sản xuất trong nước; thứ hai, điều tra theo
quyết định của Bộ trưởng Bộ công thương. Theo đó, Bộ trưởng Bộ công thương có thẩm quyền quyết định điều
tra vụ việc dựa vào các căn cứ được quy định tại Điều 8 pháp lệnh chống bán phá giá nêu trên. Tiếp theo đó, cơ
quan có thẩm quyền sẽ tiến hành điều tra vụ việc chống bán phá giá. Điều 24 NĐ 90/2005 NĐ-CP quy định về
nội dung điều tra như sau:
Điều tra để áp dụng biện pháp chống bán phá giá hàng hoá nhập khẩu vào Việt Nam bao gồm các nội
dung sau đây:
1. Xác định hàng hóa bán phá giá vào Việt Nam và biên độ bán phá giá theo quy định tại Điều 25 Nghị định
này.
2. Xác định thiệt hại đáng kể hoặc đe dọa gây ra thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước theo quy định
tại khoản 2 Điều 12 Pháp lệnh Chống bán phá giá.
3. Mối quan hệ giữa việc bán phá giá hàng hoá vào Việt Nam với thiệt hại đáng kể hoặc đe dọa gây ra thiệt hại
đáng kể cho ngành sản xuất trong nước theo quy định tại Điều 28 Nghị định này.
Page | 1
Trong quá trình điều tra, thu thập và cung cấp chứng cứ là việc rất quan trọng, vì vậy trong trình đó sẽ
tuân theo ba nguyên tắc: tôn trọng quyền được tiếp cận thông tin và cung cấp thông tin của các bên liên quan
cho cơ quan điều tra; nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có; ngôn ngữ sử dụng trong các tài liệu, thông tin cung
cấp cho cơ quan điều tra là tiếng Việt. Như vậy, có thể thấy nguyên tắc sử dụng chứng cứ có sẵn được áp dụng
khi cơ quan điều tra tiến hành quá trình điều tra theo quyết định của Bộ trưởng Bộ công thương. Bên cạnh đó,
việc áp dụng nguyên tắc trên là không thể tùy tiện, mà dựa vào những điều kiện nhất định mới được áp dụng,
vậy cần phải xem xét cụ thể trường hợp nào thì được áp dụng nguyên tắc trên.
3. Những điều kiện để áp dụng nguyên tắc này ?
Về điều kiện áp dụng nguyên tắc trên, ta đi xem xét từng trường hợp áp dụng được quy định ở văn bản
khác nhau :
Khoản 8 Điều 6 Hiệp định chống bán phá giá quy định rằng: Trong trường hợp bất kỳ bên nào đó từ
chối không cho tiếp cận thông tin hoặc từ chối không cung cấp các thông tin trong một khoảng thời gian hợp lý
hoặc ngăn cản đáng kể công tác điều tra, quyết định sơ bộ và quyết định cuối cùng; thì dù khẳng định hay từ
chối, đều có thể được đưa ra dựa trên cơ sở các chứng cứ sẵn có.
Theo Điều 13 pháp lệnh chống bán phá giá hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam 20/2004/PL

UBTVQH11, cơ quan điều tra có quyền quyết định áp dụng thuế chống bán phá giá dựa trên những thông tin, tài
liệu sẵn có trong trường hợp tài liệu cần thiết không được cung cấp theo đúng yêu cầu của cơ quan điều tra. Từ
nội dung này có thể suy ra rằng, điều kiện áp dụng nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có trong điều tra khi các
thông tin, tài liệu mà các bên liên quan trong quá trình điều tra không thể cung cấp hoặc cung cấp không đúng
yêu cầu.
Khoản 5 Điều 22 Nghị định 90/2005 quy định về các trường hợp sử dụng chứng cứ có sẵn: Từ quy định
mang tính nguyên tắc trong Pháp lệnh chống bán phá giá, Nghị định 90/2005/NĐ-CP chỉ diễn giải cụm từ
“trường hợp thông tin, tài liệu cần thiết không được cung cấp theo đúng yêu cầu” bằng quy định Cơ quan điều
tra sẽ quyết định dựa trên các thông tin, tài liệu có sẵn trong 4 trường hợp sau đây:
(1) Bên liên quan không cung cấp thông tin, tài liệu cần thiết theo đúng yêu cầu của cơ quan điều tra;
(2) Kết quả giám định, kiểm tra, xác minh cho thấy các thông tin, tài liệu do các bên liên quan cung cấp là
không xác thực;
(3) Bên liên quan không đồng ý để cho Cơ quan điều tra tiến hành kiểm tra xác minh;
(4) Bên liên quan gây cản trở quá trình điều tra.
Về cơ bản, Pháp luật của WTO và các nước có nội dung tương tự. Tuy nhiên, pháp luật của họ yêu cầu
cơ quan điều tra khi áp dụng nguyên tắc này cần phải cân nhắc đến điều kiện thực tế của các bên trong việc
cung cấp chứng cứ. ADA khuyến cáo cơ quan có thẩm quyền của các nước không nên đặt ra gánh nặng bất hợp
lý cho DN trong việc cung cấp thông tin. Pháp luật của các nước như Canađa, Hoa Kỳ, EU…khi xem xét khả
năng sử dụng chứng cứ sẵn có luôn tính đến những hoàn cảnh cụ thể của từng DN. Các yếu tố được xem xét
bao gồm (không giới hạn) quy mô, hệ thống kế toán, năng lực máy tính của DN. Để hiểu hơn về các điều kiện,
ta phân tích rõ từng điều kiện áp dụng nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có:
1. Bên liên quan không cung cấp thông tin, tài liệu cần thiết theo đúng yêu cầu của cơ quan điều tra: Không cung
cấp thông tin, tài liệu cần thiếu theo đúng yêu cầu ở đây có thể hiểu rằng, cơ quan điều tra yêu cầu tài liệu này
nhưng lại cung cấp tài liệu khác, biết được rằng tài liệu đó là cần thiết cho việc điều tra nhưng cố tình không
cung cấp, hay là không cung cấp đúng. Mặc dù các thông tin cung cấp có thể không hoàn thiện, nhưng điều này
không có nghĩa là các cơ quan có thẩm quyền lại xem nhẹ các thông tin này nếu bên liên quan đã làm hết khả
năng của mình.
Giải thích cụm từ “theo đúng yêu cầu”:Đúng yêu cầu có nghĩa là cơ quan có thẩm quyền đề nghị bên
liên quan trả lời bằng một phương tiện nào đó (ví dụ như qua băng từ) hay qua các ngôn ngữ máy tính thì các
bên được yêu cầu phải làm như đề nghị đó mà không được làm khác đi. Trong trường hợp đề nghị như vậy, cơ

quan này cần phải xem xét khả năng hợp lý của bên liên quan trong việc trả lời thông qua phương tiện được yêu
cầu hay qua ngôn ngữ máy tính và cơ quan này không nên yêu cầu bên liên quan trả lời thông qua hệ thống máy
tính khác với hệ thống mà bên liên quan này đang sử dụng. Cơ quan có thẩm quyền không nên yêu cầu bên liên
Page | 2
quan sử dụng hình thức trả lời bằng máy tính nếu như bên liên quan không lưu trữ trên máy tính và nếu trả lời
như vậy có thể gây ra một một gánh nặng bất hợp lý với bên liên quan, chẳng hạn như yêu cầu này gây ra các
chi phí và khó khăn không hợp lý.  Tất cả các thông tin có thể kiểm chứng được, được cung cấp phù hợp để
có thể sử dụng trong quá trình điều tra mà không gây ra các khó khăn không cần thiết, được cung cấp đúng hạn
và trong trường hợp có thể, theo các phương tiện hay ngôn ngữ máy tính do cơ quan có thẩm quyền yêu cầu,
cần phải được đưa vào xem xét trong quá trình điều tra. Nếu bên liên quan này không trả lời theo hình thức yêu
cầu hay ngôn ngữ máy tính như yêu cầu nhưng các cơ quan có thẩm quyền nhận thấy các điều kiện về hoàn
cảnh như quy định trong khoản 2 đã được thoả mãn, thì việc không trả lời theo hình thức hay ngôn ngữ máy
tính như yêu cầu sẽ không được xem là gây cản trở lớn tới quá trình điều tra. Trong trường hợp các cơ quan có
thẩm quyền không có khả năng xử lý các thông tin được cung cấp qua các phương tiện cụ thể (như qua băng
từ), các thông tin đó cần được cung cấp bằng văn bản hoặc các hình thức khác mà cơ quan này chấp nhận. Tóm
lại, nên lựa chọn hình thức thông tin nào mà cả cơ quan điều tra và các bên liên quan có thể cung cấp, 2 bên đều
có khả năng xử lý được.
2. Kết quả giám định, kiểm tra, xác minh cho thấy các thông tin, tài liệu do các bên liên quan cung cấp là không
xác thực: Khi kết quả kết luận là các tài liệu liên quan cung cấp là không xác thực, thì các chứng cứ trên sẽ
không được xem xét đến, vì việc sử dụng chứng cứ trên sẽ mang lại sự sai lệch đáng kể trong quá trình điều tra.
Ngoài ra, khi nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có được áp dụng, cơ quan điều tra phải xem xét tính chính xác
của những thông tin, tài liệu thứ cấp được nêu trong hồ sơ yêu cầu. Quy định trên được đặt ra nhằm ngăn chặn
sự lạm dụng nguyên tắc này của cơ quan điều tra gây hại cho các bên.
3. Bên liên quan không đồng ý để cho Cơ quan điều tra tiến hành kiểm tra xác minh: Khi các chủ thể có liên quan
không chịu hợp tác, có thái độ chống đối về vụ điều tra này, họ không cung cấp một tài liệu, số liệu nào theo
yêu cầu của cơ quan điều tra, điều này thường được hiểu là các bên cố tình che dấu những thông tin không có
lợi cho mình, như vậy, lúc này các cơ quan điều tra buộc phải áp dụng nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có đối
với các chủ thể này. Khi áp dụng, các chứng cứ có sẵn thường là sẽ bất lợi cho bên không chịu hợp tác, và điều
này sẽ làm cho các bên không chịu hợp tác phải xam xét lại mức độ lợi - hại của việc không hợp tác của mình,
vì liệu họ không hợp tác có phải sẽ tránh được những thông tin bất lợi, hay chỉ càng làm cho sự việc đi theo

chiều hướng bất lợi cho mình?
4. Bên liên quan gây cản trở quá trình điều tra:Trường hợp này khác với trường hợp (3); “không đồng ý” và “cản
trở” là 2 trường hợp khác nhau. Trong trường hợp này chủ thể có liên quan có tinh thần hợp tác, có cung cấp tài
liệu, số liệu theo yêu cầu của cơ quan điều tra, nhưng họ có những hành vi thiếu trung thực, hay là không cung
cấp hết tài liệu theo yêu cầu, chỉ cung cấp một số tài liệu có lợi cho họ, hoặc có những hành vi khác gây cản trở,
khó khăn, hạn chế cho việc tiến hành điều tra của cơ quan điều tra. Họ cố tình gây bất lợi cho phía bên cơ quan
điều tra nhằm che giấu tài liệu của mình hay một số lí do gì đó khác. Trường hợp này rõ ràng việc điều tra sẽ bị
gián đoạn hoặc đi lệch hướng nếu các cơ quan điều tra không sử dụng các chứng cứ khác với chứng cứ mà các
bên như trên cung cấp, đó chính là sử dụng chứng cứ sẵn có trong quá trình điều tra.
Như vậy, không phải mọi trường hợp, nguyên tắc trên đều được áp dụng, mà việc áp dụng nó còn phải
có các điều kiện nhất định, mỗi điều kiện đều có những nguyên nhân nhất định của nó, đi sâu thêm một chút
nữa, ta cùng tìm hiểu về nguyên nhân của việc áp dụng nguyên tắc trên.
4. Nguyên nhân áp dụng nguyên tắc này?
Một trong những giai đoạn quan trọng của hoạt động chống bán phá giá hàng xuất nhập khẩu đó là quá
trình điều tra bên xuất khẩu có thực hiện hành vi bán phá giá hay không.Quá trình này cho phép bên có thẩm
quyền( nước nhập khẩu) áp dụng các biện pháp thích hợp trong điều tra để xác thực và đưa ra chứng cứ chứng
minh rằng đã có hành vi phá giá đối với hàng nhập khẩu vào nội địa quốc gia đó,vì vậy ngay sau khi bắt đầu
vào quá trình điều tra
1
,bên có thẩm quyền sẽ thực hiện các yêu cầu đối với các bên liên quan để thu thập chứng
cứ đồng nghĩa với việc các bên liên quan có quyền được thông báo về những thông tin mà cơ quan có thẩm
1 Điều 5 phụ lục I ADA
Page | 3
quyền yêu cầu và có đầy đủ cơ hội để có thể cung cấp bằng văn bản các các bằng chứng mà họ cho rằng có liên
quan đến quá trình điều tra.Các quyền và nghĩa vụ cung cấp thông tin của các bên liên quan được quy định tại
các khoản 1,2,3,4,5,6,7 điều 6 phần I ADA.
Tuy nhiên có thể bên khởi kiện kết luận những dữ liệu mà bên bị khởi kiện cung cấp tài liệu,thông tin
bằng văn bản còn thiếu,không đầy đủ ,không chính xác và không đáng tin cậy hoặc việc cung cấp không hổ trợ
hoặc không liên quan gì dến cuộc điều tra đó.Việc áp dụng nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có này sẽ dẫn đến
hậu quả bất lợi cho bên không cung cấp đầy đủ thông tin .Vì vậy sẽ hạn chế được phần nào về hành động không

tuân thủ này.
Bên cạnh đó khoản 6.8 điều 6 cũng quy định rằng”Trong trường hợp bất kỳ bên nào đó từ chối không
cho tiếp cận thông tin hoặc từ chối không cung cấp các thông tin trong một khoảng thời gian hợp lý hoặc ngăn
cản đáng kể công tác điều tra, quyết định sơ bộ và quyết định cuối cùng, dù khẳng định hay từ chối, đều có thể
được đưa ra dựa trên cơ sở các chứng cứ sẵn có. Các qui định tại Phụ lục II sẽ được tuân thủ khi áp dụng
khoản này.”
Có thể thấy rằng bên liên quan có quyền từ chối không cho tiếp cận hoặc không cung cấp thông tin mà
không có bất kỳ hạn chế quyền nào,việc cung cấp thông tin chỉ mang tính hợp tác chứ không là một bắt buộc
dành cho bên liên quan.Vì thế hoạt động điều tra bán phá giá trở nên phức tạp và khó khăn hơn đối với bên có
thẩm quyền.Bên cạnh đó,cũng có trường hợp bên liên quan là các doanh nghiệp xuất khẩu hàng hóa ở nước xuất
khẩu cung cấp thông tin cho việc điều tra cũng chưa hẳn đảm bảo tính minh bạch rõ ràng và xác thực của thông
tin.Vì vậy bên có thẩm quyền một khi nhận thấy thông tin được đưa ra không hợp lý hoặc có những thông tin
khác xác thực rằng thông tin được bên liên quan cung cấp là không chính xác thì bên có thẩm quyền có thể bỏ
qua không xem xét,vì vậy khoản 6.8 quy định”chứng cứ sẵn có” được sử dụng trong trường hợp này.Một khi
các bên hữu quan đó từ chối không cho tiếp cận thông tin hoặc từ chối không cung cấp các thông tin trong một
khoảng thời gian hợp lý hoặc ngăn cản đáng kể công tác điều tra,bên có thẩm quyền có quyền sử dụng các
chứng cứ sẵn có được thu thập từ các quy định tại Phụ lục II hiệp định này làm căn chứ cho việc điều tra.
Từ những phân tích trên có thể nhận thấy chứng cứ dùng trong quá trình điều tra để xác định biên độ phá
giá không chỉ dựa trên những thông tin khách quan mà các bên hữu quan cung cấp cho cơ quan có thẩm
quyền.Một khi nhận thấy rằng những căn cứ đó chưa đủ căn cứ xác thực thì bên có thẩm quyền có thể sử dụng
“chứng cứ sẵn có”để xác định biên độ phá giá.
Theo khoản 2 điều 2 phụ lục I ADA quy định “Trong trường hợp không có các sản phẩm tương tự được
bán trong nước theo các điều kiện thương mại thông thường tại thị trường nước xuất khẩu hoặc trong trường
hợp việc bán trong nước đó không cho phép có được sự so sánh chính xác do điều kiện đặc biệt của thị trường
đó hoặc do số lượng hàng bán tại thị trường trong nước của nước xuất khẩu hàng hóa quá nhỏ,biên độ bán phá
giá sẽ được xác định thông qua so sánh với mức giá có thể so sánh được của sản phẩm tương tự được xuất
khẩu sang một nước thứ 3 thích hợp, với điều kiện là mức giá có thể so sánh được này mang tính đại diện, hoặc
được xác định thông qua so sánh với chi phí sản xuất tại nước xuất xứ hàng hóa cộng thêm một khoản hợp lý
chi phí quản lý, chi phí bán hàng, các chi phí chung và lợi nhuận”.
Có thể thấy cách xác định các cách thức xác định giá trị thông thường của sản phẩm bị cho là bán phá

giá được quy định tại Điều 2 ADA chỉ được áp dụng cho sản phẩm có xuất xứ từ các nước có nền kinh tế thị
trường. Còn đối với hàng hóa nhập khẩu có xuất xứ từ các quốc gia không có nền kinh tế thị trường thì có thể
không sử dụng các cách thức nói trên để xác định giá trị thông thường để xác định biên độ phá giá.Bởi vì nền
kinh tế phi thị trường còn chịu sự khống chế của nhà nước trong việc định giá hoặc thương mại của nhà nước đó
hoàn toàn mang tính chất độc quyền,thì việc xác định tính so sánh của giá cả nhằm mục đích xác định giá trị
thông thường của sản phẩm có thể có những khó khăn đặc biệt và trong những trường hợp đó, các bên ký kết là
nước nhập khẩu có thể thấy cần tính đến khả năng rằng, việc so sánh chúng với giá cả trong nước của nước xuất
khẩu không phải lúc nào cũng thích đáng
2
.Vì vậy khoản 2 điều 2 trực tiếp cho phép bên có thẩm quyền đưa ra
biện pháp điều tra khác đó là biên độ bán phá giá sẽ được xác định thông qua so sánh với mức giá có thể so
sánh được của sản phẩm tương tự được xuất khẩu sang một nước thứ 3 thích hợp.Lúc này các doanh nghiệp
2 PGS-TS Dương Anh Sơn-Quy chế nền kinh tế phi thị trường và vấn đề minh bạch để ứng phó với các vụ kiện bán phá giá.
Page | 4
hoặc các bên liên quan ở nước nhập khẩu mặc dù có thể thiện chí trong việc cung cấp thông tin nhằm xác định
biên độ phá giá thì cũng không có khả năng được bên có thẩm quyền sử dụng thông tin đó,do việc xác định đã
được sử dụng bằng chứng cứ sẵn có đó là sản phẩm tương tự được xuất khẩu sang nước thứ 3.Vì vậy quốc gia
xuất khẩu có qui chế kinh tế thị trường hay không cũng là một trong những nguyên nhân để áp dụng bằng
chứng sẵn có trong việc xác định biên độ chống bán phá giá hàng xuất nhập khẩu.
Như vậy, có thể xuất phát từ rất nhiều nguyên nhân mà nguyên tắc này được áp dụng, có thể do yếu tố
khách quan ( một quốc gia bị kết luận có nền kinh tế phi thị trường) hoặc lý do chủ quan ( các bên không chịu
hợp tác, không thể cung cấp đủ thông tin ). Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp áp dụng đều mang lại kết
quả đúng đắn. Vậy cần phải xem xét ưu và nhược điểm của nguyên tắc này trước khi sử dụng cho từng trường
hợp.

5. Ưu và nhược điểm của nguyên tắc này là gì ?
Khi xem xét tính tối ưu và bất cập mà nguyên tắc này đem lại, thì tùy từng trường hợp mà khi áp dụng,
sẽ có những ưu nhược điểm khác nhau:
Trong trường hợp bất kỳ bên nào từ chối không cho tiếp cận thông tin hoặc từ chối không cung cấp các
thông tin, như ta đã biết, theo như nguyên tắc thứ nhất trong việc thu thập và cung cấp chứng cứ, hoạt động

cung cấp chứng cứ thực chất không phải nghĩa vụ của các chủ thể, mà quy định này được hiểu là một công cụ
pháp lý để các bên thực hiện quyền tự bảo vệ mình. Chính vì vậy mà quy định này sẽ là hợp lý nếu bên liên
quan vì một lý do chính đáng mà không thể cung cấp thông tin, tài liệu thì không vì thế mà bị cho là vi phạm
quy định của pháp luật chống bán phá giá, tuy nhiên, nếu các bên cố tình không cung cấp tài liệu vì hành vi
không chính đáng của mình. Lúc này, quy định thứ nhất này liệu có đảm bảo việc thu thập thông tin trong quá
trinh điều tra? Xuất phát từ nguyên nhân trên, nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có như một công cụ pháp lý
hữu hiệu, dùng để dự liệu cho trường hợp trên. Và ta cũng cần thấy rằng, thông thường các doanh nghiệp sẽ chỉ
từ chối không cho tiếp cận thông tin hoặc từ chối cung cấp thông tin chỉ khi chứng cứ đó bất lợi cho chính
mình, do vậy mà nếu không có nguyên tắc trên, mà chỉ dựa vào nguyên tắc “ tôn trọng quyền được tiếp cận
thông tin và cung cấp thông tin của các bên liên quan cho cơ quan điều tra” thì khi các bên không hợp tác
trong việc cung cấp chứng cứ, nguy cơ vụ việc đi vào bế tắc là rất cao vì không thu thập đủ chứng cứ cho quá
trình điều tra.
Tuy nhiên, việc áp dụng nguyên tắc không phải lúc nào cũng mang lại hiệu quả tích cực, mà trong một
số trường hợp, lại làm giảm đi tính chính xác trong quá trình điều tra. Điển hình là khi nguyên tắc này được áp
dụng trong trường hợp có kết luận một quốc gia có nền kinh tế phi thị trường, hoặc khi hoạt động của các doanh
nghiệp ở các quốc gia có nền kinh tế phi thị trường không được minh bạch, khi đó, trong trường hợp này, các
chứng cứ mà các doanh nghiệp tại quốc gia này sẽ không được xem xét đến, mà sẽ sử dụng những chứng cứ sẵn
có – tức là những chứng cứ sẽ được lấy từ các nhà sản xuất của một nước khác có nền sản xuất tương tự. Tuy
nhiên, điều dễ hiểu là sự lựa chọn quốc gia thứ ba này chắc chắn sẽ bất lợi đối với doanh nghiệp ở quốc gia bị
điều tra có nền kinh tế phi thị trường. Như vậy, khi sử dụng nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có trong trường
hợp này không hề mang lại kết quả chính xác, mà hoàn toàn dựa theo ý chí chủ quan của cơ quan điều tra hoặc
của quốc gia đối kháng ( quốc gia nhập khẩu ), bởi vì dù thực chất các doanh nghiệp của quốc gia có nền kinh tế
phi thị trường không hề bán phá giá, nhưng vì bị áp đặt các số liệu hoàn toàn không phù hợp với mình mà kết
quả cuối cùng là biên độ phá giá thường là rất cao, dẫn đến mức thuế áp lên mặt hàng của các doanh nghiệp đó
cũng vì vậy mà bị đẩy lên rất cao.
Nói tóm lại, việc áp dụng nguyên tắc trên có những ưu, nhược điểm nhất định, một mặt, nó là công cụ
giúp cho quá trình điều tra diễn ra suông sẻ hơn, mặt khác, nó còn là công cụ cho các quốc gia có nền kinh tế thị
trường áp đặt một mức thuế vô lý lên mặt hàng của các quốc gia có nền kinh tế phi thị trường. Vì vậy, khi xem
xét điều tra một vụ việc chống bán phá giá, tùy vào từng trường hợp, cần nhìn nhận vấn đề một cách tổng quát
nhất để có thể sử dụng nguyên tắc này một cách hợp lý nhất mà không phải là lạm dụng nguyên tắc vì những

mục đích không chính đáng.
6. Khi sử dụng nguyên tắc này cần lưu ý những gì ?
Page | 5
Nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có trong hoạt động điều tra phá giá là một nguyên tắc quan trọng
mang tính dự phòng tuy nhiên bản thân nguyên tắc này cũng mang tính tương đối khi bộc lộ những mặt hạn chế
như đã được phân tích ở trên. Vậy với những nhược điểm đó trong khi chưa có cách thức khắc phục thì vấn đề
đặt ra là những điều gì cần được lưu ý khi sử dụng để có thể đảm bảo tối đa mức công bằng của hoạt động điều
tra chống bán phá giá trong giai đoạn thu thập và cung cấp chứng cứ. Phụ lục II hiệp định chống bán phá -ADA
đã đưa ra những quy định cần phải tuân thủ khi sử dụng nguyên tắc này- cũng chính là khoản 8 Điều 6 ADA ,
trong đó có hai vấn đề chính cần lưu ý:
Thứ nhất, cần cân nhắc đến điều kiện thực tế của các bên trong việc cung cấp chứng cứ. Đối với pháp
luật các nước nói riêng và WTO nói chung khi áp dụng nguyên tắc sử dụng chứng cứ sẵn có cần cân nhắc đến
hoàn cảnh thực tế của các doanh nghiệp khi mà bị đưa vào trường hợp không hợp tác với cơ quan có thẩm
quyền. Vì trong tình huống này có thể họ thực tình không hợp tác nhưng cũng có thể là ngược lại nhưng vì
nhiều yếu tố tác động khiến họ lâm vào tình trạng không hợp tác theo quy định của pháp luật và buộc phải chấp
nhận việc áp dụng sử dụng chứng cứ sẵn có mà thường là những thông tin bất lợi cho họ.
Những yếu tố cần cân nhắc nói trên không bị giới hạn và có thể là các yếu tố về quy mô, hệ thống kế
toán, năng lực về máy tính của doanh nghiệp, quy định cụ thể tại các đoạn 3,4,5 Phụ lục II, ADA cùng với việc
cân nhắc cơ quan có thẩm quyền cũng phải tạo điều kiện để các doanh nghiệp nói trên có cơ hội cung cấp
chứng cứ và giải thích lý do trong một khoảng thời gian hợp lý.
Có thể xem xét một trường hợp để hiểu rõ khi doanh nghiệp muốn cung cấp thông tin nhưng lại rơi vào
tình trạng không hợp tác theo quy định của pháp luật. Khi so sánh hệ thống kế toán giữa hai quốc gia là Việt
Nam và Hoa Kỳ có thể có rất nhiều điểm khác biệt cụ thể trong cách thức làm kế toán. Nhưng vấn đề chính là
sự khác biệt này lại là yếu tố quan trọng khiến cho DN rơi vào tình trạng “ không thiện chí” trong việc cung
cấp thông tin. Khi có đơn kiện chống bán phá giá từ Hoa Kỳ và quốc gia này gửi cho phía các doanh nghiệp
Việt Nam bảng câu hỏi về chi phí sản xuất thì phía Việt Nam tốn rất nhiều thời gian để có thể xử lý được thông
tin và hoàn tất bảng câu hỏi để trả lời cho Hoa Kỳ trong khi đó thời hạn nộp lại bảng câu hỏi này lại là một
khoảng thời gian khá ngắn theo pháp luật chống bán phá giá của quốc gia này. Chính vì vậy các doanh nghiệp
Việt Nam dù rất thiện chí và có tinh thần hợp tác nhưng lại rơi vào hoàn cảnh “ lực bất tòng tâm” và bên Hoa
Kỳ cụ thể là sẽ kết luận phía doanh nghiệp Việt Nam không hợp tác và sẽ sử dung những chứng cứ sẵn có thu

được trong quá trình điều tra và nhứng chứng này có thể do chính các doanh nghiệp của Hoa Kỳ cung cấp.
Thứ hai, phải cẩn trọng khi áp dụng những nguồn thông tin có sẵn thu thập được. Đoạn 7 phụ lục II,
ADA có đề cập “nếu cơ quan có thẩm quyền phải đưa ra kết luận bao gồm cả đối với các kết luận về giá trị
thông thường, dựa trên cơ sở các thông tin được nêu trong đơn đề nghị tiến hành điều tra, thì việc sử dụng các
thông tin này cần phải được thực hiện thận trọng. Trong các trường hợp đó, nếu có thể, các cơ quan có th ẩm
quyền cần phải kiểm tra các thông tin được này thông qua các nguồn tin độc lập có thể có chẳng hạn như các
bảng giá đã công bố, số liệu thống kê chính thức, tờ khai hải quan và từ các thông in thu được từ các bên liên
quan trong quá trình điều tra.”
Như vậy khi một hoặc các bên liên quan từ chối không hợp tác với cơ quan có thẩm quyền thì những
chứng cứ về : giá bán tại thị trường trong nước giảm, khối lượng sản xuất giảm, khả năng khai thác công suất
giảm, doanh thu mất đi do hàng nhập khẩu, khả năng lợi nhuận giảm, số lượng công ăn việc làm giảm, phá
sản mà cơ quan có thẩm quyền thu thập được trong quá trình điều tra sẽ được sử dụng, tuy nhiên cơ quan có
thẩm quyền phải kiểm chứng, đối chiếu các thông tin này với các nguồn tin độc lập có thể có như “ các bảng
giá đã công bố, số liệu thống kê chính thức, tờ khai hải quan và từ các thông in thu được từ các bên liên quan
trong quá trình điều tra”. Điều này là rất quan trọng bởi tính chân thực của chứng cứ đã là chứng cứ thì nó phải
phản ánh chính xác thực tế diễn ra để từ đó có thể đưa ra những quyết định quan trọng chính xác đối với vụ việc
phá giá. Nếu như chỉ dựa vào các thông tin mà cơ quan có thẩm quyền có sẵn trong khi các thông tin đó chưa
được xác thực đối chiếu với những nguồn thông tin độc lập đáng tin cậy thì kết quả điều tra sẽ không còn chính
xác và vai trò của cơ quan có thẩm quyền dường như là chưa được thực hiện một cách triệt để. Quan trọng nhất
là sẽ gây thiệt hại lớn cho các bên liên quan đối với bên chịu thiệt hại thực sự , nếu chứng cứ sai lệch thì họ sẽ
có thể tiếp tục chịu thiệt hại đối với hành vi bán phá giá của bên DN có hành vi bán phá giá, và ngược lại bên
DN bán phá giá sẽ không phải chịu thuế áp lên sản phẩm bán phá giá của mình.
Page | 6
Page | 7

×