Tải bản đầy đủ (.pdf) (6 trang)

đặc điểm ngữ nghĩa và ngữ dụng của ‘happy’

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (318.52 KB, 6 trang )

Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008
375
ĐC ĐIM NG NGHA V NG DNG CỦ A ‘HAPPY’
V CC TNH T ĐNG NGHA CA N TRONG
TIẾ NG ANH SO VỚ I Ý NGHA TƯƠNG ĐƯƠNG TRONG
TIẾNG VIỆ T.
SEMANTIC AND PRAGMATIC MEANINGS OF „HAPPY‟ AS WELL AS ITS
SYNONYMS AND THEIR VIETNAMESE TRANSLATIONAL EQUIVALENTS
SVTH: HUNH LAN THI
Lớ p: 04SPA01, trườ ng Đạ i Họ c Ngoạ i Ngữ
GVHD: ThS. LÊ THỊ GIAO CHI
Khoa tiế ng Anh, trườ ng Đạ i họ c Ngoạ i Ngữ
TM TT
Đề tà i nà y nhằ m tì m hiể u về đặ c điể m ngữ nghĩ a và ngữ dụ ng củ a ‘HAPPY’ và cc t đng
ngha vi tnh t ny trong ting Anh , trên cơ sở đó đề xuấ t ý nghĩa tương đương củ a
‘HAPPY’ và cá c từ đồ ng ngha ca tnh t ny trong tiế ng Việ t . Đng thi đưa ra mt s kin
ngh v vic ng dng kt qu  nghiên cu cho vic dy v hc ting Anh ni chung v vic
hc môn dch ni riêng.
ABSTRACT
The study is conducted to investigate the semantic and pragmatic meanings of „HAPPY’ and
its synonyms. On the ground of various shades of meanings conveyed by ‘HAPPY’ and its
synonyms in different contexts, Vietnamese translational equivalents are put forward.
Simultaneously, some useful implications on teaching and learning English in general and on
the effective use of these adjectives on translation work in particular are explicitly proposed.
1. MỞ ĐẦU
1.1 Lý do chọn đề tài
Là mt loi hnh ngh thut , văn họ c tồ n tạ i cù ng vớ i sự hình thà nh và phá t triể n củ a con
ngườ i. Việ c thể hiệ n cả m xú c trong cá c tá c phẩ m văn chương không chỉ giú p ngườ i đọ c nắ m
bắ t độ ng cơ và tí nh cá ch củ a nhân vậ t mà cò n thấ u hiể u , đồ ng cả m và trả i nghiệ m cù ng vớ i
nhân vậ t. Niề m vui là cm xc d dàng bt gp trong bt k mt tc phm nào, tuy nhiên, trong
tiế ng Anh, tnh t „HAPPY‟ và nhng t đ ng nghĩ a củ a nó bao hà m nhữ ng né t nghĩa khá c


nhau đã gây không í t khó khăn trong việ c hiể u và dịch đố i vớ i ngườ i họ c tiế ng Anh . Chẳ ng
hn như „ happy‟ trong „the happy days’ mang né t nghĩa hoà n toà n khá c so vớ i „ the happy
outcome’. Hơn nữ a, nhữ ng từ đồ ng nghĩ a vớ i „ happy‟ cũ ng rấ t đa dạ ng . Việ c á p dụ ng nhữ ng
tnh t này trong ng cnh c th là điều không hoàn toàn d dàng đi vi ngưi học ting
Anh. Ta có thể nó i „a cheerful/light-hearted man‟ chứ không thể nó i „a glad man’.
Xuấ t phá t từ nhữ ng vấ n đề thự c tiễ n nêu trên , đề tài đưc tin hành nhm nghiên cu đc
điể m ngữ nghĩa và ngữ dụ ng củ a „ happy‟ và nhữ ng từ đồ ng nghĩ a củ a nó , đồ ng thờ i đưa ra
mộ t số đề ngh về cch chuyn dch ngha ca cc tnh t này sang ting Vit .
1.3 Đi tưng nghiên cu Đc đim ng ngha và ng dng ca „HAPPY‟ và nhng t đng
ngha vi n trong ting Anh và ý ngha tương đương trong ting Vit.
1.4 Phm vi nghiên cu Do giớ i hạ n về thờ i gian cũ ng như khả năng bả n thân , bài nghiên
cứ u chỉ tậ p trung và o đặ c điể m ngữ nghĩ a và ngữ dụ ng củ a „HAPPY‟ và từ đồ ng nghĩ a củ a nó .
Dữ liệ u nghiên cứ u cũ ng chỉ giớ i hạ n trong cá c tiể u thuyế t và truyệ n ngắ n.
1.5 Nhữ ng nghiên cứ u trướ c đây có liên quan
Thự c tế đã có rấ t nhiề u từ điể n tiế ng Anh đượ c biên soạ n và cung cấ p mộ t nguồ n đa dạ ng
và chi tit nhng t đng ngha cho ngưi học ting A nh, kể cả từ đồ ng nghĩ a củ a „ happy‟.
Bên cạ nh đó , Lê Đứ c Trọ ng (1994) cng đ tm hiu cch s dng ca mt s t đng ngha
ca „happy‟ trong mộ t số ngữ cả nh cụ thể . Tuy nhiên, bài nghiên cu ch đề cp đn su tnh
Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008
376
t. Và v th, nhữ ng từ đồ ng nghĩ a khá c củ a „ happy‟ vẫ n chưa đượ c nghiên cứ u mộ t cá ch đầ y
đủ và cụ thể trong nhữ ng ngữ cả nh khá c nhau.
2. NỘ I DUNG
Nhng vn đề về t đng ngha, ng ngha học, ngữ dụ ng họ c là cơ sở lý thuyt cho ni dung
nghiên cu. Dưi đây là kt qu đ thu đưc trong bài nghiên cu
2.1. ĐC ĐIM NG NGHA CA ‘HAPPY’
2.1.1. HAPPY vớ i ý nghĩa biể u lộ /to ra nim vui (feeling or causing pleasure)
Nt ngha đu tiên và ph bin mà „HAPPY‟ chuyể n tả i là s  biu l niềm vui ca con
ngườ i. Trong hầ u hế t cá c trườ ng hợ p , „HAPPY‟ đượ c sử dụ ng vớ i né t nghĩa thiên về đờ i số ng
tinh thầ n, tuy nhiên trong mộ t số trườ ng hợ p nó cò n bao hà m cả né t nghĩa mang tính vậ t chấ t .

Bên cạ nh đó , niề m vui về mộ t cuộ c số ng hạ nh phú c đôi lứ a cũ ng đượ c biể u đạ t bở i „HAPPY‟.
(1) He thought he had caught a large fish, and he felt very happy. (Stern, 2003 p.50)
(1‟) Ông ngh ông đ bt đưc mt con c ln, nên ông cm thy rt vui. (Stern,2003, p.51)
(2) “What does that matter? We are together now we are happy”. (Segal, 2001, p.44)
(2)Vn đề g vy? Hin nay chng ta liền bên nhau chng ta hnh phc” (Segal,2001, p.45)
Hơn nữ a, khi „HAPPY‟ là m chứ c năng đị nh ngữ đứ ng trướ c mộ t khoả ng thờ i gian, sự việ c
c th c th mang nt ngha to ra niềm vui (causing pleasure).
Trong phạ m vi né t nghĩa nà y , ngườ i dị ch có thể dù ng vui, vui mừng, vui sướng, sung
sướng, hnh phúc, thích, („HAPPY‟ vớ i chứ c năng là vị ngữ từ ) hay [những năm/những
ngày/những giờ…] hnh phúc, sung sướng, mừng, không buồn( vớ i chứ c năng là đị nh ngữ ).
2.1.2. HAPPY vớ i ý nghĩa hà i lò ng (being satisfied)
„HAPPY‟ c th mô t s hài lng về mộ t công việ c, nhu cầ u, ưc mun đ đt đư c. C
thể thấ y mứ c độ cả m xú c mà „HAPPY‟ chuyể n tả i trong né t nghĩ a nà y thấ p hơn so vớ i né t
ngha trên. Vớ i nghĩ a nà y, „HAPPY‟ có thể đượ c dị ch thà nh hài lòng, thỏa mãn, vừa ý,
(4) And he seemed to assume she was quite as happy and comfortable as he was, that the
coastal plain flying by was fascinating her. (McCoullough, 1977, p.244)
(4) Rõ ràng anh đinh ninh rằ ng nàng cng hài lng về mọi vic , rt sng khoi và đang ngm
đng bng ven sông và không th dt ra đưc. (McCoullough, 1980, p.305)
2.1.3. HAPPY vớ i ý nghĩa rấ t sung sướ ng, hnh phúc (being extremely happy)
Trong tiế ng Anh, „HAPPY‟ có thể kế t hợ p vớ i cá c trạ ng từ chỉ mứ c độ để mô tả niề m vui ở
mứ c độ lớ n hơn. Ngườ i dị ch cũ ng có thể tậ n dụ ng nh ưng trạ ng từ chỉ mứ c độ như rất, vô biên,
xiết bao, thật sự, biết bao, vô cùng, vô kể , khi dị ch né t nghĩa nà y sang tiế ng Việ t
(5) If it hadn‟t been for father Ralph‟s continued absence, Meggie for one would have been
absolutely happy. (McCoullough, 1977, p.173)
(5‟) Nu như không phi chia li vi cha Ranfơ th Mecghi sẽ hnh phc hơn ai ht, hnh
phúc vô biên. (McCoullough, 1980, p.218)
2.1.4. HAPPY đượ c dù ng để mô tả nhữ ng biể u hiệ n củ a né t mặ t và giọ ng nó i (characterizing
voice and facial expressions)
‘HAPPY’ cn đưc kt hp vi nt mt, giọng ni, n cưi đ mô t đc tnh ca biu hin
nt mt vui v ca con ngưi , vớ i mộ t số từ tương đương trong tiế ng Việ t như hân hoan, vui

sướ ng, sung sướ ng, vui mừ ng, hoan hỉ
(6) “Oh” said Jenny in a different, happier kind of voice (Segal, 2001, p.51)
(6‟) “Hay”, Jenny cng tht lên bng mt giọng khc hẳn hoan h hơn (Segal,2001, p.51)

2.2. ĐC ĐIM NG DNG CA HAPPY
2.2.1. HAPPY vớ i hà m ý chỉ may mắ n (being lucky)
 ngha ch may mn cng c th đưc biu đt bng „HAPPY‟ . Đôi khi, „HAPPY‟ có thể
đượ c chuyể n thà nh trạ ng từ để biể u đạ t ý nghĩ a nà y vớ i từ tương đương là may thay, cũng may
Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008
377
(7) While these reflections were rolling upon my mind, I was so happy as not to be
thereabouts at that time or that they did not see my boat. (Defoe, 1995, p.119)
(7‟) Rut ri bi nhưng tôi vẫn ly làm may mn v đ không phi chm trn vi họ, và họ
chưa thy chic xung ca tôi. (Defoe, 2001, p.131)
2.2.2. HAPPY vớ i hà m ý biể u hiệ n ý nghĩa tiêu cự c (implying negative meaning)
Thông thườ ng, „HAPPY‟ đượ c gắ n vớ i nhữ ng đặ c tính tí ch cự c , tuy nhiên trong mộ t số
ngữ cả nh cụ thể lạ i mang ý nghĩ a chỉ sự tiêu cự c . Nt ngha này cn b iể u đạ t mộ t sắ c thá i đặ c
biệ t củ a ngườ i nó i, đó là sự mỉa mai, châm biế m.
(8) “You should not meddle with him”, I continued, “He hates you, - they hate you – that‟s
the truth! A happy family you have; and a pretty state you‟re come to! (Bronte, 1991, p85)
(8‟)“Cu đng c dnh vào n”, tôi ni tip “n ght cu… mọi ngưi đều ght cu… đ là
s tht! Hnh phc chưa ci gia đnh ca cu và cu đ đn ci nông ni hay hm nh!”
(Bronte, 1994, p.102)

2.3. ĐC ĐIM NG NGHA CA CC TNH TỪ ĐNG NGHA CA ‘HAPPY’
Dự a trên nhữ ng né t nghĩ a đã đượ c phân tí ch đố i vớ i „ happy‟, trong phầ n nà y nhữ ng từ
đồ ng nghĩ a vớ i „ happy‟ sẽ đượ c phân loạ i theo nhữ ng né t nghĩa như trên . Tuy nhiên, cc t
đồ ng nghĩ a củ a „happy‟ cò n biể u đạ t mộ t và i né t nghĩa hoà n toà n mớ i.
2.3.1.  ngha biu l/to ra nim vui (feeling or causing pleasure)
Vi nt ngha này, nhng từ đồ ng nghĩ a củ a „ happy‟ sẽ đượ c nghiên cứ u mộ t cá ch đầ y đủ

dự a trên cá c yế u tố như: nguyên nhân cả m xú c, mứ c độ cả m xú c, c-không nhữ ng biể u hiệ n ra
bên ngoà i, tnh thc ti – tnh thưng xuyên.
Nghiên cứ u cho thấ y ‘pleasant’ và „pleased‟ đề u là cá c tí nh từ có thể dù ng để biể u đạ t né t
ngha này. Tuy nhiên, ‘pleasant’ c th làm chc năng đnh ng (attributive) và thưng đưc
dng đ mô t tnh cch ca con ngưi , đặ c tính củ a sự vậ t, ý kin Trong khi đó , „pleased‟
ch làm chc năng v ng t (predicative) mô tả cả m xú c đượ c gây nên bở i nhân tố bên ngoà i.
(9)Heathcliff, why don‟t you evince satisfaction at my pleasant news?(Bronte, 1991,p120)
(9‟)Heclif, ti sao anh không t ra hài lng khi nghe tôi ni nhng tin mng y (Bronte,
1991,p120)
(10) After a while, he said “I‟m so pleased Frank came” (McCoullough, 1977, p.461)
(10‟)Im lặ ng mộ t lá t , Đen nó i “ Em rấ t vui mừ ng vì bá c Frenk đã đế n” (McCoullough, 1977,
p.585)
Bên cạ nh đó , „cheerful’, ‘jolly’, ‘gay’, ‘light-hearted’, ‘merry’ là nhng tnh t tiêu bi u
biể u thị tâm trạ ng vui vẻ ở trạ ng thá i thườ ng xuyên , cố đị nh nhiề u hơn so vớ i trạ ng thá i thự c
ti nht thi, xc sut biu hin ra bên ngoài cng ln hơn. Đng thi ngun gc ca trng thi
đó không phả i là nhân tố bên ngoà i mà là đặ c trưng củ a tí nh cá ch – sự yêu đờ i, lc quan
(11) Paddy was always cheerful and jolly. (McCoullough, 1977,p.135)
(11‟) Petđi vui vẻ và yêu đờ i thì chẳ ng có gì lạ , ông vố n vẫ n thế . (McCoullough, 1977,p.171)
Hơn nữ a , „delighted’, ‘amused’, ‘fascinating’, ‘fascinated‟ cng biể u đạ t né t nghĩa nà y
nhưng so vớ i cá c tí nh từ nó i trên , chng biu hin cm xc ở mc đ ln hơn và mô t trng
thi cm xc nht thi . ‘Glad’ li c ý ngha rng nh t, mô tả cả m xú c ở mứ c độ trung bì nh ,
và đưc gây nên bởi s vic mà ch th mong mun . Đó là trạ ng thá i thự c tạ i , nhấ t thờ i, và
không nhấ t thiế t phả i bộ c lộ ra bên ngoà i dướ i hì nh thứ c nà o đó . Như vậ y, so vớ i tính từ
„happy’đã đượ c nghiên cứ u ở phầ n trên, ta có thể tó m tắ t dướ i bả ng sau
Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008
378
Ch thch
H : High (Mứ c độ cao), A: Average (Mứ c độ trung bì nh)
IF : Inner feeling (cm xc bên trong), OF: Outside factors (Nhân tố bên ngoà i)
NC: not necessarily displayed in an outward way (không nhấ t thiế t phả i bộ c lộ ra ngoà i)

S : Spontaneous (Trng thi nht thi), NS: Non-spontaneous (Trng thi thưng xuyên)

Vi ý ngha này , ngườ i dịch có thể lự a chọ n cá c phương á n như hnh phúc, vui sướ ng,
mừ ng, thích thú, thích, hồ hở i, mừ ng rỡ , khoi trí, hoan hỉ , mê mi, vui mừ ng, … hoặ c yêu đờ i,
vui vẻ , hnh phúc… (mô tả tí nh cá ch con ngườ i), thú v, vui (đố i vớ i sự vậ t, sự việ c)
2.3.2. Vớ i ý nghĩa hà i lò ng (being satisfied)
Nhữ ng tí nh từ như „ satisfied’, ‘pleased’, ‘gratified’ thườ ng đượ c sử dụ ng để miêu tả né t
ngha này và gn như c th thay th cho nhau.
(13) The chief of the bandits was very pleased when he was the bright colors woven into
beautiful flowers and birds. (Stern, 2003, p.100)
(13‟)Tên cướ p rấ t hà i lò ng khi hắ n nhì n thấ y nhừ ng mà u sắ c rự c rỡ đượ c dệ t thà nh nhữ ng
bông hoa và nhữ ng chú chim xinh xắ n. (Stern, 2003, p.101)
Bên cạ nh đó , ta có thể dù ng „ content’ và „contented’ cho nt ngha này. Mặ c dù đề u đượ c
dch là hài lòng, nhưng, „contented’ thể hiệ n thá i độ vừ a lò ng về mộ t cuộ c số ng thoả i má i , đầ y
đủ ; „content‟ lạ i thiên về thá i độ , quan điể m đố i vớ i cuộ c số ng.
Vớ i nghĩa nà y, ta có thể dù ng từ tương đương trong ting Việ t như „hài lòng’, ‘ưng ý ’, ‘thỏa
mãn’, ‘mãn nguyn’, ‘bằ ng lò ng’
2.3.3. Vớ i ý nghĩa rấ t sung sướ ng, hnh phúc (being extremely happy)
Trong phạ m vi né t nghĩa nà y , nhữ ng tính từ như „ ecstatic’, ‘jubilant’, ’overjoyed’,
‘heavenly’, ‘animated’, ‘hearty’, ‘exuberant’, ‘delighted’ đượ c sử dụ ng vớ i nhữ ng từ tương
đương trong tiế ng Việ t là „ hớ n hở ’, ‘no nc’, ‘sung sướ ng’, ‘hoan hỉ ’, ‘hân hoan’, hoặ c cá c
tnh t như „ anxious’, ‘eager’, ‘excited’,‘zealous’ vớ i né t nghĩ a rộ ng hơn là hăng há i , nhiệ t
tnh, nng lng mun làm g. Nhữ ng phương á n cho cá ch dị ch nà y là „hăm hở ’,’ho hc’
2.3.4. Mô tả nhữ ng biể u hiệ n củ a né t mặ t (characterizing facial expressions)
Tương tự như „ happy‟, nhữ ng từ đồ n g nghĩ a như „ cheerful’, ‘gay’, ‘merry’, ‘radiant’,
‘pleasant’, ‘joyful’, ‘laughing’ thườ ng xuyên đượ c dù ng để mô tả tâm trạ ng, khuôn mặ t, nt
mặ t, n cười, nh mt vớ i nhữ ng cá ch dị ch khá c nhau như tươi cườ i, rng r, hoan hi…,
2.3.5. Vớ i ý ngha thú v, hấ p dẫ n (being interesting, appealling)
 ngha th v, hấ p dẫ n không chỉ miêu tả tính chấ t củ a sự vậ t , sự việ c, mà cn dng đ mô
t mt khong thi gian như trong v d sau

(16) The times we had there on the corner were just as enjoyable, to me, as anything else
we did (Love of life, 1986, p.84)

Sources (Nguồ n
gố c cả m xú c)
Degree (mứ c độ cả m
xc)
Display (biể u hiệ n
ra bên ngoà i)
(Non) Spontaneity
(trng thi nht thi-
thườ ng xuyên)
Happy
IF
A
NC
Both
pleasant
IF
A
NC
NS
pleased
OF
A
NC
S
amused
OF
H

NC
S
cheerful
IF
A
display
NS
Merry
Both
A
display
both
delighted
OF
H
NC
S
gay
IF
A
display
NS
fascinated
OF
H
NC
S
fascinating
OF
H

NC
S
Glad
OF
A
NC
S
light- hearted
IF
A
display
NS
Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008
379
(16‟) Nhữ ng giây phú t ở gó c phố ấ y, đố i vớ i tôi, cng th v như mọi vic chng tôi đ làm
(Love of life, 1986, p.84)
Nhữ ng từ đố ng nghĩa vớ i „happy‟ có thể đượ c dù ng trong né t nghĩa nà y bao gồ m
interesting, fascinating, pleasant, good, attractive, enjoyable, delightful

2.4. NGHA NG DNG CA CC TNH TỪ ĐỒ NG NGHĨ A CỦ A ‘HAPPY’
2.4.1. Vớ i ý nghĩa sẵ n sà ng, sẵ n lò ng là m gì (being ready to do st)
‘Glad’, ‘willing’ là hai tnh t đc trưng cho nt ngh a nà y . Điề u đá ng chú ý là khá c vớ i
„glad’ trong cấ u trú c glad + to hear/see that clause dng đ biu th ý ngha biu l niềm vui
(feeling pleasure) th trong sắ c thá i nghĩa nà y, „glad’ và „willing’ thườ ng đượ c sử dụ ng vớ i cấ u
trc glad/willing + to –inf. Vui lò ng, sẵ n lò ng, sn sàng là nhng phương n đ dch nt ngha
này sang ting Vit.
(17) -„Won‟t you be glad to see us?‟ asked Catherine. - “Of course!” replied the uncle
(17‟) - „Chú có vui lò ng gặ p ba con chá u không?‟ - “Tấ t nhiên!”, ông chủ đá p.
2.4.2. Vớ i ý nghĩa dễ chịu, thoi mi (feeling pleasantly physically relaxed)
Nế u như cá c từ đồ ng nghĩ a đề cậ p ở trên đượ c hiể u trên phương diệ n tinh thầ n thì vớ i sắ c

thi ngha này, sự thoả i má i, dễ chịu đượ c hiể u trên khí a cạ nh về vậ t chấ t hay trạ ng thá i củ a cơ
thể . Tiêu biể u cho né t nghĩ a nà y có thể sử dụ ng cá c tí nh từ như „ comfortable’, ‘nice’,
‘carefree’, ‘pleasant’. V vy, „dễ chu’, ‘thoả i má i’, ‘ấ m cú ng’ là nhng cch dch ph hp
trong phạ m vi hà m ý nà y.
(18) This was the pleasantest year of all the life I led in this place. (Defoe, 1995, p.163)
(18‟) Hồ i nà y tôi số ng trên đả o dễ chịu hơn bao giờ hế t. (Defoe, 2001, p.158)
2.4.3. Vớ i hà m ý biể u hiệ n ý nghĩ a tiêu cự c (implying negative meaning)
Nhữ ng tí nh từ phổ biế n miêu tả cả m xú c niề m vui như „ pleased’, ‘glad’, …c thể đượ c
dng trong nt ngha này nhưng li c nhiều cch dch phong ph . Trong tiế ng Việ t, nhữ ng từ
c th chuyn ti sc thi ma mai tinh t này bao gm h hê, đc chí, khoi tr, khoi chí
(19) “I‟ll not disguise, but you might kill him if you were wild and reckless, and cherished
a foolish, fanciful affection for the son of a person who would be glad to have him in his
grave‟ (Bronte, 1991, p.268)
(19‟) “U nó i thậ t đấ y, em có thể giế t chế t ông nế u em điên đầ u, liề u lĩ nh đi ôm ấ p mộ t tì nh
yêu dạ i dộ t, ngông cuồ ng vớ i con trai mộ t ngườ i chỉ mong ông xuố ng mồ mớ i hả . (Bronte,
1994, p.355)
Bên cạ nh đó , „blooming‟ thông thườ ng đượ c dù ng vớ i ý nghĩ a tí ch cự c , đôi khi cũ ng đượ c
p dng trong mộ t số hoà n cả nh cụ thể vớ i lố i nó i uyể n ngữ nhằ m tạ o sắ c thá i mỉ a mai , châm
biế m trong lờ i nó i. „Tươi hơn hớ n’ c th đưc xem là cch dch rt kh thi cho „blooming‟.
2.4.4. Vớ i ý nghĩa kì lạ , khc thường (being strange or unusual)
Trong tiế ng Anh, mộ t số tí nh từ đồ ng nghĩ a vớ i „ happy‟ có thể đượ c sử dụ ng trong mộ t số
trườ ng hợ p vớ i hà m ý kì lạ , kh hiu. Đôi khi chú ng cò n đượ c dù ng vớ i ý nghĩa gây cườ i trướ c
mộ t sự vậ t/sự việ c bấ t thườ ng thể hiệ n thá i độ mỉ a mai củ a ngườ i nó i.
(20) The wolf leaped lamely bock, losing its footing and falling in its weakness. It was
ludicrous. (Love of Life, 1986, p.42)
(20‟) Con chó só i khậ p khiễ ng lù i lai , chân mấ t điể m tự a, yế u quá nó gụ c xuố ng . Trông thậ t
buồ n cườ i (Love of Life, 1986, p.43)
(21) I never thought until he asked me to see them that it was funny you never had any
wedding pictures taken. (McCoullough, 1977, p.268) (21‟) Trướ c đó anh chẳ ng hề quan
tâm đế n nhưng khi Ngà i hỏ i , anh nghĩ “Ờ nhỉ , k tht , ti sao em , không có ả nh cướ i”

(McCoullough, 1980, p.335)
Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008
380
Nhữ ng tí nh từ thuộ c nhó m nà y bao gồ m funny, ludicrous, absurd, ridiculous, grotesque,
comical. Ty vào hoàn cnh c th mà ngưi dch c th dng k l, k d, l k, tứ c cườ i, buồ n
cườ i, khôi hà i, ngộ , ngộ nghĩ nh, ngồ ngộ đ p dng nhng cch dch khc nhau . Đc bit,
funny cn c th đng ở v tr đu câu làm chc năng như mt tr ng ng ca câu và đưc dch
sang tiế ng Việ t là l thay, k l thật,
Ngoài ra, ta có thể bắ t gặ p nhữ ng từ đồ ng nghĩ a củ a „happy‟ trong nhữ ng lờ i chà o, lờ i chú c
hằ ng ngà y, và trong mt s cu trc và ng c đnh. Trong đó nghĩ a củ a cá c cụ m từ nà y không
đi quá xa so vớ i nghĩ a gố c nhưng chú ng lạ i đượ c hiể u trong mộ t nhó m từ /ngữ cố đị nh chứ
không dự a trên nghĩ a củ a mộ t từ đơn lẻ .
3. KẾ T LUẬ N
3.1. Kế t luậ n
Như đã trình bà y, „HAPPY‟ và nhữ ng t  đng ngha ca n bao gm nhiều sc thi ngha
khc nhau. Về mặ t ngữ nghĩ a , cc tnh t này c th hiu vi nhng nt ngha tch cc như
biể u lộ /to ra nim vui (feeling or causing pleasure ), hài lòng (being satisfied), rấ t sung
sướ ng, hnh phúc (being extremely happy ), mô tả nhữ ng biể u hiệ n củ a né t mặ t và giọ ng nó i
(characterizing facial expressions), thú v, hấ p dẫ n (being interesting, appealing). Về mặ t ngữ
dng, ngoài nhng nt ngha thưng gặ p củ a „HAPPY‟ như may mắ n (being lucky), cc t
đồ ng nghĩ a củ a nó cò n ẩ n chứ a ý nghĩ a khá c như sẵ n sà ng, sẵ n lò ng là m gì (being ready to do
st), dễ chịu , thoi mi (feeling pleasantly physically relaxed), k l , khc thường (being
strange or unusual), th v nht là hàm ý biu hin ý ngha tiêu cực (negative meaning) cng
đượ c biể u hiệ n trong cá c tính từ nà y.
3.2. Mộ t số đề xuấ t cho việ c dạ y và họ c tiế ng Anh nó i chung, môn dịch nó i riêng
Kế t quả n ghiên cứ u cho thấ y ngữ cả nh đó ng vai trò hế t sứ c quan trọ ng trong việ c quyế t
đị nh ý nghĩa củ a từ . Trong việ c họ c cũ ng như việ c dạ y cầ n chú ý nhiề u hơn nữ a về ý nghĩ a
ngữ cả nh. Hơn nữ a, ngườ i họ c thườ ng á p đặ t nhữ ng né t nghĩ a cơ bả n , thông dụ ng củ a từ để
dch mà li không quan tâm đn ng cnh . V th sẽ không chuyn ti ht sc thi biu cm
ca trong văn bn gc . Ngoài ra, ngườ i dị ch cũ ng cầ n có nhữ ng sự lự a chọ n khôn khé o từ

tương đương trong tiế ng Việ t nhằ m bộ c lộ hế t cả m xú c củ a nhân vậ t và ý đồ củ a nhà văn.


TI LIU THAM KHO

[1] Arnold, I.V. (1986). The English Word. Mockba Publishing House
[2] Fromkin, V. et.al. (1999). An Introduction to Language. (2
nd
Australian ed).Youth
Publishing House.
[3] Hurdford, J., Heasley, B. (2001). Semantic A Coursebook. Cambridge University Press.
[4] Jackson, H., Cassell, E. (2000). Words, Meanings and Vocabulary. London and NewYork
Publishing House.
[5] Poole, S. (1999). An Introduction to Linguistics. Macmillian Press Ltd, Houndmills,
Basingstoke, Hampshire.
[6] Radford, A. et.al. (1999). Linguistics – An Introduction. Cambridge University Press.
[7] Trọng, Lê Đứ c . (1994), Từ điể n giả i thích từ đồ ng nghĩ a tiế ng Anh . Hồ Chí Minh
Publishing House.
[8] Trườ ng, Hoàng Tt (2005). Basic English Lexicology. Hanoi College of Foreign
Languages.
[9] Zang, X., Liu, H. (2004). Classification of English Synonyms. International Journal of
Educational Engineering. No 2, May 2004. Retrieved from

×