Tải bản đầy đủ (.pdf) (8 trang)

Đề thi HSG năm 2019 môn Ngữ Văn 10 - Trường THPT Chuyên Tuyên Quang

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (885.4 KB, 8 trang )

(1)

W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc Trang | 1
TRƯỜNG THPT CHUYÊN TUYÊN QUANG ĐỀ THI HSG DUYÊN HẢI BẮC BỘ


NĂM HỌC: 2018 – 2019
MÔN: NGỮ VĂN 10
Câu 1 (8,0 điểm)


Rất lâu trước điện thoại thông minh, Anber Anhxtanh từng tuyên bố “Tôi sợ một ngày nào đó cơng
nghệ sẽ lấn át sự tương tác của con người. Thế giới sẽ có một thế hệ những kẻ ngốc”


Suy nghĩ của anh/chị về nhận định trên của Anber Anhxtanh?
Câu 2 (12 điểm)


Nhà thơ Cuba Jose Marti nói: “Thiếu tình cảm thì chỉ có thể trở thành người thợ làm những câu thơ
có vần, chứ khơng làm được nhà thơ”



(2)

W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc Trang | 2
TRƯỜNG THPT CHUYÊN TUYÊN QUANG ĐÁP ÁN ĐỀ THI HSG DUYÊN HẢI BẮC BỘ


NĂM HỌC: 2018 – 2019
MÔN: NGỮ VĂN 10
Câu 1 (8 điểm)


a) Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận: Trình bày đầy đủ các phần Mở bài, Thân bài, Kết luận. Phần Mở
bài biết dẫn dắt hợp lí và nêu được vấn đề; phần Thân bài biết tổ chức thành nhiều đoạn văn liên kết
chặt chẽ với nhau cùng làm sáng tỏ vấn đề; phần Kết bài khái quát được vấn đề và thể hiện được nhận
thức của cá nhân.


b) Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Sự lo lắng của Anber Anhxtanh về sự tương tác giữa con người
với công nghệ: Con người tạo ra công nghệ nhưng lại bị chính cơng nghệ thao túng làm tổn thương,
biến dạng tâm hồn con người.



c) Chia vấn đề cần nghị luận thành các luận điểm phù hợp; các luận điểm được triển khai theo trình
tự hợp lí, có sự liên kết chặt chẽ; sử dụng tốt các thao tác lập luận để triển khai các luận điểm (trong
đó phải có thao tác giải thích, chứng minh, bình luận); biết kết hợp giữa nêu lí lẽ và đưa dẫn chứng;
dẫn chứng phải lấy từ thực tiễn đời sống, cụ thể và sinh động: Đảm bảo các u cầu trên; có thể trình
bày theo định hướng sau:


Nêu vấn đề: Sự tương tác của công nghệ đối với cuộc sống của mỗi con người.
1. Giải thích, cắt nghĩa:


 Tương tác: Tác động qua lại những chia sẻ để cùng hành động, để hướng tới mục tiêu chung
tạo ra sự kết dính giữa con người với con người, con người với xã hội…


 Công nghệ: Là sản phẩm trí tuệ do con người tạo ra, giúp con người giải quyết vấn đề đem lại
lợi ích và năng xuất cho con người, trong đó điện thoại thông minh là một biểu tượng cho sự
tương tác bởi nó tích hợp đầy đủ trên mọi phương diện


=> Cách nói của Anhxtanh “tơi sợ một ngày nào đó cơng nghệ sẽ lấn át..” đã cho thấy sự lo lắng của
ông về một hiện thực xảy ra trong tương lai: Con người tạo ra công nghệ nhưng lại bị chính cơng nghệ
thao túng làm tổn thương và “biến dạng” tâm hồn con người. Từ đó mỗi người cần nhìn nhận lại vai
trị của cơng nghệ trong quan hệ nhân tính của con người.


2. Bình luận, chứng minh



(3)

W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc Trang | 3
 Sự tương tác giữa con người với con người là sự sẻ chia tồn diện: thơng tin, cảm xúc, sự quan


tâm, trách nhiệm…chính những tương tác đó giúp con người có nhận thức đầy đủ hơn về bản
thân mình, giúp chúng ta mạnh mẽ hơn vì chúng ta ý thức được trách nhiệm và bổn phận của
mình, Tương tác giúp cho cuộc đời của cá nhân luôn hiện diện trong cuộc đời của người khác


và họ cũng cảm nhận được cuộc đời của người khác trong cuộc đời của mình. Đó là mối quan
hệ gắn bó giữa con người với con người trong mối quan hệ tình cảm ở chiều sâu.


 Tương tác là điều kiện đặc biệt của trí tuệ con người, tương tác giúp cho con người hình thành
những kĩ năng, giao tiếp, chia sẻ, hợp tác. Sự trưởng thành trí tuệ của mỗi cá nhân luôn tỉ lệ
thuận với tương tác. Con người càng trưởng thành về trí tuệ thì tương tác càng sâu, càng rộng.
Và nhờ đó mà con người có thể cùng nhau hồn thiện những ý tưởng lớn lao, tạo ra một thế
giới công nghệ, hiện đại để hỗ trợ đắc lực cho cuộc sống của con người, xã hội.


Cơng nghệ xuất hiện có tác động thế nào đối với cuộc sống con người?


 Công nghệ xuất hiện sẽ giúp cho chúng ta tương tác, cảm nhận được về nhau ngay cả khi chúng
ta sống xa nhau về khơng gian địa lí. Thậm chí nó giúp chúng ta tương tác với cả những người
mà chúng ta chưa từng gặp mặt, nó giúp chúng ta tham gia vào phong trào của một cộng đồng,
bày tỏ quan điểm, cảm xúc trong một cộng đồng mà ta chưa một lần quen biết. Như vậy, nhờ
có công nghệ mà sự tương tác giữa con người với con người trở nên đơn giản, thuận tiện và
nhanh hơn.


 Tuy nhiên với sự lạm dụng công nghệ dường như sự tương tác này đang dần xói mịn con
người nó biến con người thành “những kẻ ngốc”


 Một trong những yêu cầu thiết yếu giữa tương tác người với người là thời gian. Con người cần
chia sẻ, lắng nghe để nuôi dưỡng sự tinh tế, khả năng cảm nhận về mình về người khác. Sự
xuất hiện của công nghệ khiến cho chúng ta bị say mê, cuốn hút và những quan hệ khác khiến
cho con người trở nên xa nhau, các giá trị thiết yếu của con người trở nên lỏng lẻo, hời hợt
hơn. (Dẫn chứng)



(4)

W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc Trang | 4
của con người bị khơ cạn. Những ngón tay trên bàn phím trở nên linh hoạt hơn thì ngơn ngữ,
cảm xúc của con người trở nên đơn giản hơn. Đó là biểu hiện của sự ngốc nghếch (dẫn chứng)


 Và khi công nghệ hỗ trợ cho người quá nhiều trong cuộc sống nó sẽ triệt tiêu triệt tiêu khả


năng tư duy, sáng tạo của con người.


 Mặc dù những tương tác trên thế giới ảo là rất phong phú nhưng là những tương tác khơng có
trách nhiệm, thiếu chiều sâu. Chúng ta tương tác, bình luận với các chủ thể vắng mặt vì mà con
người tự do thoải mái bình luận, chê bai, chế giễu, sỉ nhục người khác mà khơng cần suy sét
đúng, sai. Chính điều này đã gây ra những hậu quả nghiêm trọng làm tổn thương tinh thần
người khác, thậm chí có những người không chịu được sức ép của dư luận mà phải tìm đến
cái chết. Như vậy, càng nhiều quan hệ với thế gưới ảo con người càng sống thu mình, khép kín,
ngại giao tiếp và rồi trở nên vô cảm. Đây là một biểu hiện của sự ngốc nghếch. (dẫn chứng)
3. Bài học nhận thức và hành động, liên hệ


 Lo lắng của Anber Anhxtanh đã trở thành hiện thực. Tuy nhiên sự xuất hiện một thế hệ những
kẻ ngốc không phải là định mệnh của con người. Công nghệ vẫn chỉ là công nghệ. Việc trở
thành ngốc nghếch hay không phụ thuộc vào năng lực tương tác của con người.


 Mỗi cá nhân cần phải biết thích ứng trong một môi trường mới – môi trường của công nghệ.
Con người không chỉ học trong môi trường của công nghệ mà cịn phải học cách sơng strong
mơi trường công nghệ do con người tạo ra. Học cách tương tác với công nghệ, không để công
nghệ thao túng mình.


d) Sáng tạo: Có nhiều cách diễn đạt độc đáo và sáng tạo (viết câu, sử dụng từ ngữ, hình ảnh và các
yếu tố biểu cảm,…) ; thể hiện được quan điểm và thái độ riêng, sâu sắc nhưng không trái với chuẩn
mực đạo đức và pháp luật.


e) Chính tả, dùng từ, đặt câu: Khơng mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.
Câu 2 (12 điểm)


a) Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận Trình bày đầy đủ các phần Mở bài, Thân bài, Kết luận. Phần Mở bài


biết dẫn dắt hợp lí và nêu được vấn đề; phần Thân bài biết tổ chức thành nhiều đoạn văn liên kết chặt
chẽ với nhau cùng làm sáng tỏ vấn đề; phần Kết bài khái quát được vấn đề và thể hiện được nhận
thức của cá nhân.



(5)

W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc Trang | 5
c) Chia vấn đề cần nghị luận thành các luận điểm phù hợp; các luận điểm được triển khai theo trình
tự hợp lí, có sự liên kết chặt chẽ; sử dụng tốt các thao tác lập luận để triển khai các luận điểm (trong
đó phải có thao tác giải thích, chứng minh, bình luận); biết kết hợp giữa nêu lí lẽ và đưa dẫn chứng;
dẫn chứng phải lấy từ thực tiễn đời sống, cụ thể và sinh động: Đảm bảo các yêu cầu trên; có thể trình
bày theo định hướng sau:


Nêu vấn đề: Một quan điểm, cách đánh giá về một trong những đặc trưng quan trọng của thơ ca là
tình cảm, cảm xúc.


1.Giải thích, cắt nghĩa:


 Nhà thơ: người có tâm hồn tinh tế, nhạy cảm với cuộc sống và con người. Người biết yêu cái
đẹp, sẵn sàng hi sinh vì cái đẹp. Người sáng tạo nên những vần thơ độc đáo, giàu tính thẩm mĩ.
 Người thợ: người sản xuất hàng loạt, tạo ra hàng loạt những sản phẩm giống nhau mà khơng
có sự sáng tạo. “Người thợ làm những câu thơ có vần” là những câu thơ thiếu vắng tình cảm,
cảm xúc.


=> Ý kiến của Jose Martin khẳng định tình cảm, cảm xúc là một trong những đặc trưng cốt tử của thơ.
Người làm thơ thiếu đi tình cảm, cảm xúc thì sẽ khơng thể trở thành một nhà thơ chân chính.


2. Bàn luận, chứng minh.
a. Vì sao lại nói như vậy?


 Tính trữ tình là đặc trưng nổi bật nhất của nội dung thơ. Vần, nhịp, điệu cần cho thơ nhưng
chưa phải là bản chất của thơ. Điều cốt yếu của thơ là tình cảm, cảm xúc nhưng đó phải là thứ


tình cảm mãnh liệt của nhà thơ khi đứng trước cuộc đời. Tình cảm ấy khơng phải là thứ tình
cảm kêu gào, khóc cười ồn ào ở bên ngoài, mà là sự rung động mãnh liệt từ bên trong tâm hồn
nhà thơ, là sự giày vò, chấn động trong tâm hồn, lắng nghe tiếng nói của tâm hồn mình, đau
đớn, sướng vui với những gì trong ấy. Chỉ có như thế thì thi nhân mới sáng tạo nên những vần
thơ chứa chan cảm xúc.


 Tình cảm trong thơ khơng phải là là sự bộc lộ tình cảm một cách bản năng, trực tiếp mà đó là
thứ tình cảm đã được ý thức, được siêu thăng, tình cảm được lắng lọc qua cảm xúc thẩm mĩ,
gắn liền với khối cảm của sự tự ý thức về mình, về đời.



(6)

W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc Trang | 6
tưởng tôi không phải là anh”. Cảm xúc thơ càng có tính tiêu biểu, điển hình thì càng tạo nên
sức đồng cảm mãnh liệt và quảng đại. Và như thế nhà thơ mới tìm được sự đồng cảm nơi người
đọc.


 Nội dung tình cảm, cảm xúc trong thơ được thể hiện qua cách tổ chức ngơn từ đặc biệt, hàm
súc, giàu nhạc tính, cụ thể các yếu tố: thể thơ, nhịp điệu, vần điệu, thanh điệu, giọng điệu… Đọc
thơ, cảm được vẻ đẹp của ngôn từ thơ coi như đã nhập được vào hồn thơ, chạm vào được “cõi
thơ” thực sự.


Chứng minh:


Chọn được những bài thơ tấm đắc.


Phân tích theo đặc trưng thể loại. Chú ý phân tích định hướng để làm sáng tỏ :
• Cảm xúc chân thành, mãnh liệt của nhà thơ gửi gắm trong bài thơ


• Những tầng bậc ý nghĩa sâu xa.


• Nhấn mạnh những khám phá, phát hiện mới mẻ của thi sĩ thể hiện qua thi phẩm trên các phương


diện nội dung và nghệ thuật và phong cách.


Đánh giá


 Câu nói của Jose Martin đã nêu chính xác đặc trưng nội dung của thơ là sự thổ lộ tình cảm
mãnh liệt đã được ý thức, là những rung động rất sâu ở bên trong tâm hồn nhà thơ, là tấc lịng,
tư tưởng tình cảm mà thi sĩ kí thác, gửi gắm vào những vần thơ. Đề cao tình cảm, cảm xúc
trong thơ khơng có nghĩa là coi nhẹ những đặc trưng khác của thơ. Bởi làm nên sự thành công
cho một tác phẩm thơ còn phụ thuộc và những yếu tố khác như thi tứ, hình ảnh, âm điệu, nhịp
điệu của thơ…


 Câu nói của Jose Martin là định hướng cho người sáng tạo thơ ca. Muốn trở thành một nhà thơ
chân chính địi hỏi nhà thơ ấy phải sống sâu với đời, trải nghiệm nhiều về đời sống, ham học
hỏi, tích lũy vốn sống để vốn sống trở thành chất sống chuyển hóa vào những vần thơ. Phải
cơng phu trong sáng tạo nghệ thuật để những câu thơ khơng phải là sự rập khn, máy móc.
 Người đọc thơ phải cảm nhận bằng trái tim, tâm hồn để khám phá bức thông điệp thẩm mĩ



(7)

W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc Trang | 7
d) Sáng tạo:Có nhiều cách diễn đạt độc đáo và sáng tạo (viết câu, sử dụng từ ngữ, hình ảnh và các yếu
tố biểu cảm,…) ; thể hiện được quan điểm và thái độ riêng, sâu sắc nhưng không trái với chuẩn mực
đạo đức và pháp luật.



(8)

W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc Trang | 8
Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thơng minh,
nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh
nghiệm, giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các
trường chuyên danh tiếng.


I.Luyện Thi Online



- Luyên thi ĐH, THPT QG: Đội ngũ GV Giỏi, Kinh nghiệm từ các Trường ĐH và THPT danh tiếng xây


dựng các khóa luyện thi THPTQG các mơn: Tốn, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học.


- Luyện thi vào lớp 10 chun Tốn: Ơn thi HSG lớp 9luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán các


trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên
khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS. Pham Sỹ Nam, TS. Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn.


II.Khoá Học Nâng Cao và HSG


- Toán Nâng Cao THCS: Cung cấp chương trình Tốn Nâng Cao, Tốn Chun dành cho các em HS


THCS lớp 6, 7, 8, 9 u thích mơn Tốn phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt
điểm tốt ở các kỳ thi HSG.


- Bồi dưỡng HSG Toán: Bồi dưỡng 5 phân môn Đại Số, Số Học, Giải Tích, Hình Học Tổ Hợp dành


cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12. Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS. Lê Bá Khánh Trình, TS.
Trần Nam Dũng, TS. Pham Sỹ Nam, TS. Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đơi
HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia.


III.Kênh học tập miễn phí


- HOC247 NET: Website hoc miễn phí các bài học theo chương trình SGK từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả


các môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư
liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất.


- HOC247 TV: Kênh Youtube cung cấp các Video bài giảng, chuyên đề, ôn tập, sửa bài tập, sửa đề thi



miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các mơn Tốn- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng
Anh.


Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai



Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%


Học Toán Online cùng Chuyên Gia





-
-
-
-
-

×